İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2018/520 K.2019/289

İlk derece Mahkemesinde yapılan yargılama sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkiline ait yol silindirinin davalı sigorta şirketi nezdinde 22/04/2014 tarihinde poliçede belirtilen şartlarda sigortalandığını, sigortalı aracın 26/08/2014 tarihinde arızalandığını, sigorta şirketine arıza bildiriminde bulunduğunu, sigorta şirketi tarafından yapılan ekspertiz sonunda hasarın giderilmesi için aracın servise gönderilmesinin rapor edildiğini, müvekkilinin ilgili servis nezdinde hasarın giderilmesini sağladığını,

48.106,66-TL olan hasar bedelinin davalı sigorta şirketince ödenmesi için davalı şirkete başvurulduğunu ancak davalının hasar bedelinin 9.734-TL lik kısmını ödemeyi teklif ederek kalan kısmı ödemeyi reddettiğini, ödeme konusunda ihtarname keşide edilmesine rağmen davalının haksız ve kötü niyetli olarak hasar bedelini ödemediğini ileri sürerek, davalı sigorta şirketi tarafından ödenmeyen 48.106,66-TL hasar bedelinin ihbar tarihi olan 26/08/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesi ile,

davaya konu olan ve hasarlandığı bildirilen yol silindirinin poliçe ile müvekkili sigorta şirketine 22/4/2014-2015 tarihleri arasında sigortalandığını, davacı yanın sigortalı iş makinesinin 11/8/2014 tarihinde hasarlandığından bahisle tazminat talep ettiğini, müvekkili şirket nezdinde hasar dosyası açılarak inccelemeler yapıldığını, makinenin ön yürüyüş hidromotoru ile ana hidrolik pompasında sorun olduğunu, hasar tutarı hesaplaması da yapıldığını, belirlenen 9.734,00.-TL'nin davacıya ödenmek istenildiğini, kabul edilmediğinden ödeme yapılamadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 23/01/2018 tarih 2015/46 Esas 2018/37 Karar sayılı kararında;"tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde dava konusu sigorta sözleşmesine konu iş makinesinin ... numaralı poliçe ile 27/04/2014 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı sigorta tarihi itibariyle aracın yaklaşık değeri üzerinden sigorta priminin hesaplandığı dolayısıyla ilk raporda belirtilen eksik sigorta değerlendirmesinin yerinde olmadığı kaldı ki bu yönde davalı sigorta şirketinin sigorta yaparken gerekli incelemeleri yapmaya ve buna göre sözleşme teklif etmeye muhtariyetinin bulunduğu,

gelinen aşamada eksik sigorta savunmasının dinlenemeyeceği, bunun yanında alınan ilk bilirkişi raporunda bir kısım parçaların mutat değişen parçalar olması nedeniyle poliçe kapsamı dışında kaldığı tespiti yapılmış ise de alınan ikinci raporda da belirtildiği üzere parça değişimlerinin hasarla bağlantılı olarak yapıldığı dolayısıyla poliçe kapsamında kaldığı ..."gerekçesi ile, Davanın kabülü ile 48.106,66-TL hasar tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesi ile, İlk derece mahkemesince verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, 09.09.2015 tarihli bilirkişi raporu ile 25.01.2017 tarihli raporun çelişkili olduğunu, itiraz dilekçelerinde bu hususa değinilmiş olmasına rağmen 09/09/2015 tarihli raporun ekspertiz raporu ile aynı olmasına ve savunmaları ile örtüşmesine rağmen tamamen zıt yöndeki 25.01.2017 tarihli rapora dayanılarak hüküm kurulduğunu, Teminat dışı kabul edilmesi gereken haller olan "makinelerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasından doğan aşınma ve yıpranmalardan oluşan hasarlar" üzerinde durulmadığını,

Dava konusu poliçenin 2. sayfasında sigorta bedeli ayarlama klozu yer aldığını, buna göre sigortacı ile sigortalının, sigorta bedelinin makine ikame bedeline eşit olması konusunda anlaşmış olmalarına rağmen, makinelerin güncel değeri alınarak ve ikame değer üzerinde durulmayarak hüküm kurulduğunu, İleri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi sonucu kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/46 Esas 2018/37 Karar sayılı dosyası kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava, sigortalı iş makinesinde meydana gelen arızanın sigorta kapsamında kaldığından bahisle tazmini talebine ilişkindir.Davaya konu davacıya ait iş makinesinin ... poliçe nolu İş Makinaları Sigorta Poliçesi ile 22/04/2014-2015 tarihleri arasında davalı tarafından sigortalandığı,

sigortalı iş makinesinin 26/08/2014 tarihinde arızalandığı çekişme konusu değildir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık, eksik sigorta yapılıp yapılmadığı ile arızalanan iş makinesinin tamiri sırasında kullanılan malzemelerin sigorta teminatı kapsamında kalıp kalmadığı hususunda çıkmaktadır.TTK 1409 maddesi "Sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumludur.(2) Sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir."Eksik sigortayı düzenleyen TTK m. 1462 maddesinde "Sigorta bedeli, sigorta değerinden az olduğu takdirde,

sigorta edilmiş menfaatin bir kısmının zarara uğraması hâlinde sigortacı, aksine sözleşme yoksa, sigorta bedelinin sigorta değerine olan oranına göre tazminat öder. " hükmü düzenlenmiştir.Makine Kırılması Sigortası Genel Şartları 4. maddeye göre " Bu poliçe ile bu poliçenin ayrılmaz cüz'ünü teşkil eden ekli envanter cetvelinde vasıflan belirtilen makine ve tesisatın sigorta bedelleri, bu makine ve tesisatın (var ise nakliye, montaj, gümrük, resim, vergi, harç ve masraflan dahil) yeni ikame bedellerine eşit olacaktır.

Hasar anında herhangi bir makinenin bu şekilde hesaplanacak yeni ikame bedeli sigorta bedelinden fazla bulunacak olursa, hasarın bu farka tekabül eden nisbetteki kısmını sigortalı deruhte edecektir." Davalı, davaya konu sigortalı iş makinesinin değerinin daha yüksek olmasına rağmen düşük bedel gösterilerek sigorta yapıldığını, böylece eksik sigorta tenzili yapılması gerektiğini belirtmiş ise de eksik sigorta hususunun davalı tarafça ispatı gerekir.

Her ne kadar ekspertiz raporunda ve alınan ilk bilirkişi heyet raporunda iş makinesinin sigorta değerinin 197.312,52 TL olduğu belirtilmiş ise de buna ilişkin dayanak her hangi bir belge dosya içine sunulmamıştır.

Yine sigortalı iş makinesinin onarımında kullanılan bazı parçalar ile sarf malzemelerinin sigorta teminatı kapsamında olmadığı belirtilmiş ise de alınan 2. bilirkişi raporunda belirtildiği üzere söz konusu sarf malzemeleri ve parçalar aracın tamiri için gerekli olup bunların kullanılmaması halinde sigortalı aracın tamiri ve çalışması mümkün olmayacak veya çalışması halinde ilerde daha büyük zararların meydana gelmesine neden olacaktır.

Bu nedenle bu sarf malzemeleri ve parçalar onarım için gerekli olduğundan bunların bedelinin de sigorta teminatı kapsamında olduğu, bazı değişen parçaların ise ekonomik ömrünü zaten tamamladıkları. arıza olmasa da zaman içinde değiştirilen parçalar olduğu bu nedenle sigorta teminatı kapsamında olmadığı belirtilmiş ise de beklenmedik hasarın onarımı için değişen ve onarım için gerekli olan parçaların da sigorta kapsamında olduğu,

mahkemece hükme esas alınan ikinci bilirkişi heyet raporunun bilimsel verilere göre hazırlanmış, denetime elverişli olaya uygun olduğu anlaşılmıştır.Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına,

eksik sigorta yapıldığı hususunun davalı tarafça ispatlanamamasına ve sigorta poliçesi kapsamında arızalanan iş makinesinin tamiri ve onarımı için gerekli olan tüm sarf ve mutad değişen parçaların onarım için gerekli olup, iş makinesinin onarım bedelinin hasarla uyumlu ve piyasa rayiçlerine uygun olmasına göre mahkeme kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.