İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2018/951 K.2019/24

Davacı, ... Bankasına ait olan ... numaralı çeki kaybettiğinden çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

Mahkemece," ... davacıya ait olan ve zayi edildiği bildirilen çekin çek niteliğinde olmadığı çekin şubesi, miktarı, hamilinin belirtilmediği, çek yaprağının imzalı ve doldurulmuş halde kaybedilmesi halinde dahi keşidecinin çek iptali davası açamayacağı, HMK 'nun 114/2 maddesine göre özel dava şartının gerçekleşmediği ve HMK 138. Maddesine göre basit usule tabi bu davada dava şartının dosya üzeriden incelenip karar verilebileceği" gerekçeleriyle: "Boş çek yaprağı çek niteliğinde olmadığından davanın REDDİNE, ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı ... istinaf dilekçesinde özetle;

Yerel Mahkeme tarafından her ne kadar çekin boş olduğundan ve kendisinin keşideci olduğundan dolayı yargılamanın esasına girilmeden dava reddedilmiş ise de; davaya konu çekin miktarının 4.400,00 TL olduğunu, kendisinin çeki tahsil etmek üzere bankaya ibraz eden hamil olduğunu, işbu çekin keşidecisinin ... San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, kendisinin bu çeki 2009 tarihinde yaptığı bir iş karşılığı aldığını, çek yazıldıktan sonra da kaybettiğini, daha sonra ...

İnşaat yetkilisinin, kendisine itimat ederek çek bedelini elden ödediğini, aradan birkaç yıl geçtikten sonra ... İnşaat şirketinin yetkilisinin kendisine ulaşarak, davaya konu çek hesabını kapattırmak istediğini, ancak bu çekin kayıp olduğundan kapatamadığını, hamil olarak kendisinin dava açması gerektiğini söylediğini ve kendisinin de bu davayı ikame ettiğini beyanla.

İstinaf talebinin kabulü ile, yerel Mahkemenin 2017/555 Esas sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde " kaldırılmasını " ve yeniden yargılama yapılarak talebi doğrultusunda " davanın kabulüne " karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

Dava zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.

Teknik anlamda çekişmeli bir dava olmayan talebin 6102 sayılı TTK' nın 818/1-s maddesi yollamasıyla TTK' nın 757-764. maddeleri doğrultusunda incelenmesi gerekir.

Davacı Keşidecisi ...San ve Tic. Ltd Şti, muhatabı ... Bankası ... numaralı çekin karşılıksız çıktığını çeki kaybettiğini fakat parasını aldığını öne sürerek iptalini talep etmiştir.

Mahkeme boş çek yaprağının davaya konu olamayacağı ve çekin unsurlarının da bildirilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir.

HMK' nın 119/1. maddesine göre dava dilekçesinde esaslı unsurlar eksik ise davacıya bunları tamamlaması için süre verilmesi, HMK' nın 31.maddesine göre hakimin davayı aydınlatma görevi, HMK'nın 27/2-b maddesi uyarınca da davacının hukuki dinlenilme hakkı, bu bağlamda açıklama ve ispat hakkı bulunmaktadır.

Davacı istinaf dilekçesinde çekin miktarını bildirmiş, ve hamil olduğunu açıklamıştır. Dosyada bulunan ... Bankasının 16/08/2017 tarihli yazısında çekin tüm bilgileri bulunmakta olup, çekin 10/01/2009 tarihinde takastan karşılıksız olarak yazıldığı belirtilmiştir.

Sonuç olarak TTK 757 v.d maddeleri kapsamında gerekli ilanlar yapılarak muhatap bankadan çekin akıbetinin ayrıntılı olarak sorulması ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekmektedir. Bu durum HMK 353/1/a/6 kapsamında delillerin hiç toplanmaması anlamına geldiğinden, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılarak dosyanın mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.