İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2019/1117 K.2019/849

İlk Derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda 24/01/2019 tarihli tensip tutanağının 13 nolu ara kararı ile; " Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin davalıya Bayilik Sözleşmesi kapsamında ariyet olarak teslim ettiği, davaya konu ariyet malzeme ve ekipmanların tedbiren kullanılmasının önlenmesi, davalıdan alınarak müvekkil şirkete yada müvekkili şirketin muhafaza olarak göstereceği 3. Kişiye teslim edilmesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmişsede; davacı vekilinin iddiaları yargılamayı gerektirdiğinden İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN REDDİNE, ... " ilişkin olarak verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla; dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın yargılaması sırasında davacının tedbir talebinin reddine ilişkin olarak tensip tutanağı ile karar verildiği, ancak gerekçeli ve ayrıntılı bir karar yazılmadığı anlaşılmaktadır. Geçici hukuki koruma niteliğinde bulunan ihtiyati tedbir kararının nasıl yazılacağı HMK’ nun 391. maddesinde düzenlenmiştir.

Söz konusu maddeye göre ihtiyati tedbir kararında;a) İhtiyati tedbir talep edenin, varsa kanuni temsilcisi ve vekilinin ve karşı tarafın adı, soyadı ve yerleşim yeri ile talep edenin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, b) Tedbirin, açık ve somut olarak hangi sebebe ve delillere dayandığı, c) Tereddüde yer vermeyecek şekilde, neyin üzerinde ve ne tür bir tedbire karar verildiği, ç) Talepte bulunanın, ne tutarda ve ne türde bir teminat göstereceği, yazılmalıdır.

Bir mahkeme kararında bulunması gereken hususlar ise HMK’ nun 297. maddesinde sayılmıştır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu' nun 297/1-c maddesinde, hükmün, iki tarafın iddia ve savunmalarının özetlerini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri de kapsaması gerektiği öngörülmüştür.

Yine Anayasa’ nın 141/3. madde hükmü de tüm mahkeme kararlarının gerekçeli olmasını emretmektedir. Kararlarda bulunması gereken gerekçeler sayesinde taraflar, hükmün hangi maddi ve hukuki sebebe dayandırıldığını anlayabilecekleri gibi, karar aleyhine kanun yoluna başvurulduğunda da İstinaf ve Yargıtay incelemesi sırasında ancak bu gerekçe sayesinde kararın usul ve yasaya uygun olup olmadığı saptanabilecektir.

HMK' nın 391/3. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir talebinin reddi halinde istinaf kanun yoluna başvurma olanağı getirilmiştir. Ancak istinafa getirilen bir kararın Bölge Adliye Mahkemeleri tarafından incelemesinin yapılabilmesi için öncelikle kararın taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmesi ve süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmuş olması gerekmektedir.

Bundan başka, ihtiyati tedbir kararının HMK' nın 391/2. maddesi uyarınca gerekçeli karar şeklinde yazılması gerekmekte olup, esasen İstinaf denetiminin de ancak gerekçeli karar üzerinden yapılması mümkündür. ( aynı nitelikteki Yargıtay Hukuk Genel Kurulu' nun 20.12.2013 tarih 2013/21-1791 esas 2013/1676 karar sayılı ilamı,

Yargıtay 23.Hukuk Dairesi' nin 2013/889 Esas - 2013/962 Karar sayılı ilamı ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesi' nin 2013/7414 Esas - 2013/11546 Karar sayılı ilamı ) İstinaf konusu kararın ( tedbir talebinin reddine ilişkin tensip tutanağı tutanağı ile verilen ara karar ) gerekçeli karar şeklinde yazılarak taraflara tebliğe gönderilmediği anlaşıldığından, istinaf incelemesi mümkün değildir.

Bu durumda, ilk derece mahkemesince HMK' nın 391/2., 297/1 maddeleri ve 1982 Anayasası' nın 141. maddesine uygun olarak yazılmamış olan "tedbir talebinin reddine ilişkin tensip tutanağı ara kararının " HMK' nın 391/2., 297/1 maddeleri ve 1982 Anayasası' nın 141. maddesine uygun olarak gerekçeli karar yazılması ve taraflara tebliğe gönderilerek HMK 347/2 maddesindeki süreler de dolduktan sonra yeniden gönderilmesi için, dava dosyasının mahkemesine geri çevrilmesine karar verilmiştir.