İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2020/185 K.2020/238

İlk derece Mahkemesinde yapılan yargılama sonucunda verilen ek karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

İhtiyati haciz talep eden vekili dava dilekçesi ile, mahkemece uygun görülecek teminat mukabilinde müvekkilinin 2.728,202,40.TL alacağını ve yargı giderlerini karşılayacak miktarda davalının haczi kabil taşınır ve taşınmaz malları ile 3.şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyati haciz konulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesi 10/07/2019 tarihli kararı ile; ihtiyati haciz talep eden vekilinin ihtiyati haciz talebinin kabulü ile 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanununun 257. ve müteakip maddeleri gereğince borçluların 2.728.202,40.TL borcuna ve masraflarına yeterli miktarda taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.

İhtiyati haczi talep edenler vekili itiraz dilekçesi ile; müvekkili şirketler açısından doğmuş veya vadesi gelmiş herhangi bir borcun bulunmadığını, davaya konu edilen sözleşmeden kaynaklı 478.800 USD'lik bir alacağın bulunmadığını, ihtiyati hacze konu edilen alacağın varlığı ya da yokluğunun belli olmadığını ve yargılamayı gerektirdiğini, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için kanunda aranan şartların oluşmadığını bu nedenle ihtiyati haciz kararının reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi 23/10/2019 tarih 2019/506 D.iş 2019/506 Karar sayılı kararında;"İhtiyati haciz talep evraklarının incelenmesinde, ihtiyati haciz talep eden şirketin davalı/borçlu şirkete 478.800 USD bedel ile teslim edilecek malzeme (ürün) bedeli karşılığı anlaştığı, borçlu tarafın borcunu ödemediği buna istinaden karşı taraf aleyhine mahkememizce 2004 Sayılı İİK.'nun 257 ve müteakip maddeleri gereğince,

6741 Sayılı Kanunu'nun (8) maddesi gereğince alacak miktarı ve masraflarıyla sınırlı olmak üzere borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile 3. şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır.

2004 Sayılı İcra ve İflas Kanununun ''İhtiyati haciz kararına itiraz ve temyiz'' başlıklı 265 maddesine göre, ''Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.

(Ek 2. fıkra: 4949 - 17.7.2003 / m.63) Menfaati ihlal edilen üçüncü kişiler de ihtiyati haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyati haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir.Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikât yaparak itirazı kabul veya reddeder.İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur.

Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı vârit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir.(Değişik 5. fıkra: 5311 - 2.3.2005 / m.17 - Yürürlük m.30) İtiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi (*) bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir.

İstinaf yoluna başvuru, ihtiyati haciz kararının icrasını durdurmaz'.' Yapılan yargılamaya göre, ihtiyati hacze konu sözleşmenin yasal şartları taşıdığı, borcun vadesinde ödenmediği, borcun vadesinin gelmiş olduğu ve ödemeye dair bir savunmanın yapılmamış olduğu, itiraz eden vekilinin dilekçesinde alacağın esasında dair olarak yapılan itirazların mahkememizce inceleme konusunun yapılmasının hukuken mümkün olmaması, verilen ihtiyati haciz kararının yaklaşık ispat kuralı gereğince yerinde olduğu, ihtiyati haciz koşullarının oluşmuş olduğu,

alınan teminatın yeterli olduğu ile tüm dosya kapsamına ve toplanan delillerin değerlendirilmesine göre, karşı taraf (borçlu) vekili tarafından yapılan ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak..."gerekçesi ile, Karşı taraf ... Tic. San. A.Ş. ve ... San. ve Tic. Ltd.

Şti. vekilinin ihtiyati hacize yönelik itirazının reddine karar verilmiş ve karara karşı ihtiyati hacze itiraz edenler vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz edenler vekili istinaf dilekçesi ile, İlk derece mahkemesi ek kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, Öncelikle yerel mahkemenin gerekçe olarak belirtilen tüm hususların, itiraz dilekçeleri ve duruşma esnasında ısrarla belirtildiği üzere yargılamaya matuf ve yüksek mahkemenin aradığı yaklaşık ispat kuralının dışında olup, yerel mahkemenin sadece taraflarına tebliğ edilen ihtarnameler ile hukuki uyuşmazlığa konu alacağın doğma ihtimaline kanaat getirmesinin hakkaniyetli bir tutum olmadığı gibi yerleşik içtihatlar ile de bağdaşmadığını,

bu nedenle müvekkili şirketler aleyhine oluşturulan hatalı kararın bozulması gerektiğini, İlk derece mahkemesince verilen ihtiyati haciz kararının İİK 257. maddesi şartlarının hukuken oluşmadığını, Alacağın vadesi yönünden kanunun belirlediği esaslara aykırı olarak ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini, müvekkili şirketler açısından doğmuş ve / veya vadesi gelmiş herhangi bir borç olmadığını, karşı tarafın ihtiyati hacze konu ettiği sözleşmeye konu edilen 478.800.USD alacağı bulunmadığını, talep edilen bu alacak miktarının yargılamayı gerektirdiğini,

karşı tarafın müvekkili şirketlere keşide etmiş olduğu iki adet ihtarnamenin talep edilen alacağın varlığını ve vadesini ispat etmeye hukuken yetmediği gibi konu alacak açısından muacceliyet şartı oluşmadığını, Müvekkili şirketlerin sürekli bir daimi ikametgahı bulunduğunu, mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kaçma çabası ve eylemi bulunmadığını, Yerel mahkemenin gerekçesinde belirttiği yaklaşık ispat kuralı Yargıtay içtihatları dikkate alındığında oluşmadığını, İhtiyati haciz için takdir olunan %10 teminat bedelinin, alacak konusu yapılan ve taraflarınca icra dosyasına depo edilen bedel dikkate alındığında çok düşük olduğunu,

teminat miktarının artırılması gerektiğini, Tekerrüre düşmemek adına, ayrıntısı ve belgeleri ile yerel mahkeme dava dosyasına sundukları itiraz dilekçelerini tekrar ettiklerini, İleri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi ek kararının istinaf incelemesi sonucunda kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/506 D.iş 2019/506 Karar sayılı dosyası kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Talep ihtiyati haciz kararına itiraza ilişkindir.İhtiyati haciz talep eden alacaklı, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre edimlerini yerine getirdiklerini, karşı tarafın ise sözleşme ile üstlendiği edimlerin bir kısmını yerine getirmediğini, bu konuda karşı tarafa ihtarname çekilmesine rağmen edimin ifasından kaçınıldığını, sözleşme gereği muaccel hale gelen alacaklarının ifasını teminen karşı taraf borçlular hakkında alacağa yeter miktarda ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiş,

mahkemece %10 teminat karşılığında talebin kabulü ile ihtiyati haciz kararı verilmiştir.İş bu ihtiyati haciz kararına karşı borçlular 30/07/2019 havale tarihli dilekçe ile itiraz etmişler, duruşmalı inceleme sonucunda mahkemece istinafa konu itirazın reddine dair karar verilmiştir.İİK 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkemece karar verileceği düzenlenmiştir.

265. maddeye göre borçlu kendisi dinlenilmeden verilen ihtiyati haciz kararına karşı kararı veren mahkemeye itiraz edebilecektir. Bunun tek istisnası asıl alacak hakkında dava açılmasıdır.

İhtiyati hacze konu asıl alacak konusunda itirazdan önce dava açılmış ise itirazı inceleme görevi asıl davanın açıldığı mahkemeye aittir.Somut olayda, ihtiyati haciz kararına itirazdan sonra ihtiyati hacze konu alacak yönünden İstanbul Anadolu 9 ATM"de 2019/458 E ile itirazın iptali davası açılmıştır.

Uyaptan yapılan kontrolde iş bu davanın 02/08/2019 tarihinde, itirazdan sonra açıldığı görülmüş ise de ihtiyati haciz talebinden önce arabuluculuğa başvurulduğuna ve anlaşamama tutanağı düzenlendiğine ilişkin suret belge talep dilekçesi ekinde mevcuttur.Bu durumda mahkemece ihtiyati hacze itirazı inceleme yetkisi asıl davanın açıldığı mahkemeye ait olduğundan görevsizlik kararı vermek olmasına rağmen itirazın incelenerek karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.Bu husus kamu düzenine ilişkin ve dava şartı olduğundan,

ihtiyati hacze itiraz eden borçluların istinaf talebinin kabulü ile mahkemenin ihtiyati hacze itirazın reddine dair ek kararının kaldırılmasına, itirazı inceleme görevi asıl davanın açıldığı mahkemeye ait olduğundan, dosyanın itirazı incelemek üzere ilgili mahkemesine gönderilmek üzere ilk derece mahkemesine iadesine karar verilmiştir