İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2021/1761 K.2021/1395

İlk Derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, borçlu ... A.Ş tarafından keşide edilen ...

A.Ş Şerifali Şubesi tarafından düzenlenen 25/01/2021 ödeme günlü 138.000,00 TL bedelli 2496815 seri numaralı çekten kaynaklanan 135.330,00 TL alacağının bulunduğunu, iş bu çek karşılığının ödenmediğini, borçlunun mal varlığını kaçırdığını ve mevcut adresini terk etme girişiminde olduğunu, alacaklarının muaccel olup rehinle de teminat altına alınmadığını belirterek, borçluların menkul ve gayrimenkul mallarıyla üçüncü şahıslarda bulunan hak ve alacaklarına borca yetecek kadar ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin 10/12/2019 tarihli kararı ile; " 1-Talebin,İcra İflâs Kanununun 257 ve devamı maddeleri gereğince yerinde olduğu anlaşılmakla KABULÜ İLE; yukarda kimliği yazılı alacaklının 135.330,00-TL alacağının ifasının temini için borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz malları ve alacaklariyle diğer haklarının borca yeter miktarının İ.İ.K’nunda belirtilen muayyen tahditler dairesinde İHTİYATEN HACZİNE, 2-Alacağın % 15 oranında 20.299,50 TL nakdi veya banka teminat mektubunun alacaklı tarafından Mahkememiz veznesine teminat olarak DEPO EDİLMESİNE, ... " karar verilmiş, karara karşı, ...

ANONİM ŞİRKETİ tarafından itiraz kanun yoluna başvurulmuştur. İtiraz eden ...

ANONİM ŞİRKETİ vekili itiraz dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yerleşim yerinin Ümraniye/İstanbul olması sebebiyle yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri iken, takibe konu çekin keşide yerinin İstanbul olması sebebiyle yetkili Asliye Ticaret Mahkemesinin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olacağını, Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olmadığını, karşı tarafça Bakırköy ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile açılan icra takibinde müvekkili şirketin borcu bulunmadığını ve aynı zamanda takibe konu çek üzerindeki imzaların da müvekkili şirket yetkililerine ait olmayıp sahte imzalar olduğunu bildirerek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İhtiyati haciz talep eden vekili itiraza karşı verilen cevap dilekçesi ile; çekten kaynaklanan borcun aranılacak borç olduğunu, müvekkilinin çeke dayanarak kambiyo takibini yerleşim yerinde yani Bakırköy İcra Müdürlüklerinde yapabileceğini belirterek, borçlu tarafın itirazlarının ve sair taleplerinin reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 07/07/2021 tarih ve 2021/36 D. İş - 2021/36 Karar sayılı Ek Kararı ile; "...Somut olayda, ihtiyati haciz talep edenin çeke dayanarak kambiyo takibini yerleşim yeri olan ... Mah. Prof. Dr ... Cad No: 14/B Bahçelievler adresinde yetkili olan Bakırköy İcra Müdürlüklerinde yaptığı, açıklanan bu hususlar karşısında ihtiyati haciz işleminin mahkememiz yargı sınırları içerisinde olduğu anlaşılmakla mahkememiz yetkilidir.

İtiraz edenin imzaya ilişkin itirazı ise yargılamayı gerektirir nitelikte olduğu ve mahkememizce dinlenebilecek itirazların mahdut sayıda oluşu, söz konusu itirazların İİK madde 265 kapsamına girmediği ve yaklaşık ispat kuralı gereği mahkememizce karar verildiği dikkate alınarak bu itiraza da itibar edilmeyerek aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. " gerekçeleri ile; " 1-İhtiyati hacze itiraz edenler vekilinin mahkememizin 2021/36 D.iş sayılı ve 05/02/2021 tarihli İHTİYATİ HACİZ KARARINA YÖNELİK İTİRAZININ REDDİNE, ... " karar verilmiş, karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden ...

ANONİM ŞİRKETİ tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz eden ... ANONİM ŞİRKETİ vekili istinaf dilekçesinde özetle. İİK madde 50 hükmünde yapılan atıf gereğince ve HMK madde 6 uyarınca yetkili mahkemenin, davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, müvekkili şirketin yerleşim adresi Ümraniye/ İstanbul olduğundan yetkili mahkemenin, İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olacağını, kambiyo alacaklarının, aranacak alacaklardan olması sebebiyle.

TBK m.89/1'in uygulanmayacağını ve alacaklının yerleşim yeri mahkemesinde takip yapılamayacağını, Dava ve takip dayanağı çekteki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, dolayısıyla müvekkili şirketin böyle bir borcu olmadığından, müvekkilinin borçlu, ihtiyati haciz talep eden şirketin de alacaklı sıfatına haiz olmadığını, mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesinin 07/07/2021 tarihli kararının kaldırılmasına ve talepleri doğrultusunda ihtiyati haciz kararının iptaline/ kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Talep, ihtiyati haciz kararının kaldırılması istemine ilişkindir.

İİK’nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı Kanunun 50. maddesinde ise ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK’nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur.

Bu durumda, çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yeri çekin keşide yeri veya ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Ancak, muhatap bankaya ibraz edilen ve karşılıksız kalan çeke dayalı borç, bu şekilde aranması tüketildikten sonra götürülecek borç niteliği kazanır ve HMK’nın 10. maddesi gereğince ifa yeri olarak 6098 sayılı TBK’nın 89. maddesinde belirtilen alacaklının yerleşim yeri mahkemesi de ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme haline gelir.

(Emsal: Yargıtay 11. HD 2016/12815 Esas 2016/9299 Karar) Somut uyuşmazlıkta, İhtiyati haciz kararına dayanak çekin 02/02/2021 tarihinde ihtiyati haciz talep eden şirket tarafından bankaya ibraz edildiği, hesap bakiyesinin "0" olması nedeniyle karşılıksız işlemi yapıldığı görülmektedir.

Bu durumda muhatap bankaya ibraz edilen ve karşılıksız kalan çeke dayalı borç, bu şekilde aranması tüketildikten sonra götürülecek borç niteliği kazanmış ve HMK’nın 10. maddesi gereğince ifa yeri olarak 6098 sayılı TBK’nın 89. maddesinde belirtilen alacaklının yerleşim yeri mahkemesi de ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme haline gelmiştir.

Dolayısıyla, istinaf talebine konu karar alacaklının yerleşim yeri mahkemesince verildiğinden, muterizin yetki itirazı yerinde olmadığı gibi, ileri sürülen diğer istinaf sebepleri de İİK'nın 265. maddesinde sayılan itiraz sebepleri arasında değildir.

Açıklanan nedenlerle, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından, muteriz vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.