İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2023/1560 K.2023/1769

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkil şirketin 25/05/2015 tarihinde ... plakalı ve ... şasi numaralı 2015 model ... marka aracı 85.329,53 TL bedelle davalılardan ... A.Ş. satın aldığını, aracın garanti süresinin 2 yıl olup azami tamir süresinin 30 iş günü olduğunu ve garanti belgesi (garanti sözleşmesi) davalılardan ... A.Ş.

Tarafından düzenlendiğini, müvekkili şirket tarafından 3.125,54 TL bedel ödenerek aracın garanti süresinin 1 yıl süre ile uzatıldığını, aracın 2 yıllık garanti süresi dolmadan 23/05/2017 tarihinde motor salınımlı çalıştığı ve motor arıza ışığının sürekli olarak sinyal verdiğini, aynı gün aracın davalı servis firmasına getirildiği ve motorda arıza olduğunun belirtildiğini, garanti süresi içerisinde meydana gelen arızanın davalılar tarafından giderilemediğini, bu nedenle bu müvekkili şirketin bu süreçte araçsız kaldığını, araçtaki gizli ayıbın mevcut olduğunu,

bu nedenle araçta var olan ayıp sebebiyle açtıkları dava sonucunda İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2017/897 E. Ve 2020/379 K. sayılı dosyası ile aracın ayıpsız misli ile değişimine karar verildiğini, müvekkili şirketin araç ihtiyacını karşılamak için araç kiralaması yapmak zorunda kaldığını, müvekkili şirketin 2018 Nisan ve 2020 Mart dönemi için araç kiraladığını, ... araç kiralamaya 2018 yılı için 02/04/2018 tarihinde 5.955,18 TL, 02/05/2018 tarihinde 5.984,98 TL, 01/06/2018 tarihinde 6.414,88 TL, 02/07/2018 tarihinde 6.495,85 TL, 01/08/2018 tarihinde 7.029,80 TL, 03/09/2018 tarihinde 9.351,00 TL, 01/10/2018 tarihinde 8.504,04 TL,

01/11/2018 tarihinde 7.631,41 TL, 03/12/2018 tarihinde 7.179,29 TL, 2019 yılı için 02/01/2019 tarihinde 7.392,53 TL, 01/02/2019 tarihinde 7.325,24 TL, 01/03/2019 tarihinde 7.411,46 TL, 01/04/2019 tarihinde 7.731,08 TL, 02/05/2019 tarihinde 8.164,51 TL, 03/06/2019 tarihinde 7.991,94 TL, 01/07/2019 tarihinde 8.014,78 TL, 01/08/2019 tarihinde 7.533,46 TL, 02/09/2019 tarihinde 7.880,19 TL, 01/10/2019 tarihinde 7.545,56 TL, 01/11/2019 tarihinde 7.795,56 TL, 02/12/2019 tarihinde 7.729,48 TL, 2020 yılı için 02/01/2020 tarihinde 8.151,07 TL, 03/02/2020 tarihinde 8.058,50 TL, 02/03/2020 tarihinde 8.112,55 TL,

olmak üzere toplam 181.384,34 TL ödeme yapıldığını beyanla 181.384,34 TL bedelin ayrı ayrı belirtilen ödeme tarihlerinden itibaren ticari temerrüt faizi ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı karşı yan üzerine yüklenmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.Davalılar vekili cevap dilekçesi ile,

TBK.m.231/II “Satıcı, satılanı ayıplı olarak devretmekte ağır kusurlu ise, iki yıllık zamanaşımı süresinden faydalanamaz." düzenlemesinin mevcut olduğunu, gerek yasal düzenlemeler ve gerekse garanti belgesi içeriği birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu aracın, 25.05.2015 tarihinde satın ve teslim alındığını, davanın, ancak 06.10.2017 tarihinde açıldığını, 2 yıllık sürenin dolduğunu, bu durum karşısında, araç için öngörülmüş 2 yıllık zamanaşımı süresinin sona ermiş olduğunu, dolayısıyla,

aracın davacıya teslim edildiği tarihten 2 yılı aşkın süre sonra açılan davanın zamanaşımına uğradığı ve esasa girilmeden evvel zamanaşımı nedeniyle reddedilmesi gerektiğini, bir an için davacı tarafın dava konusu araç sebebiyle maddi zararının doğduğu düşünülecek olsa dahi, bu durumda davacı taraf, oluştuğunu iddia ettiği zararlarını yazılı deliller ile ispatla yükümlü olduğunu, beyanla davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 18/07/2023 tarih 2021/126 Esas 2023/582 Karar sayılı kararında;"...Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davalı tarafça zamanaşımı def'inde bulunulduğu, satış tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan TTK'nın 25/4. maddesinde ticari satışlarda ayıba karşı tekeffül sebebiyle açılacak davalarda zamanaşımı süresi ''6 ay'' olarak belirlenmekle birlikte satılan mala daha uzun süreli garanti verildiği zaman bu sürenin garanti süresi sonuna kadar uzayacağı istikrar kazanan Yargıtay içtihatları ile kabul edilmekte olduğu, dava konusu aracın, 25.05.2015 tarihinde satın ve teslim alındığı,

garanti süresinin taraflarca yapılan anlaşmaya göre 3 yıl olduğu, araçta gizli ayıp olduğu buna göre gizli ayıp durumunda dahi zamanaşımı süresinin garanti süresinin bittiği 25.05.2018 tarihine göre değerlendirilmesi gerektiği, buna göre işbu davanın açılması amacıyla arabuluculuk sürecinin 13/01/2021 tarihinde başladığı gözetildiğinde zamanaşımı süresinin dolmasından sonra açılan işbu davanın zamanaşımı nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir."gerekçesi ile, Davanın zaman aşımı nedeniyle reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesi ile, yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Müvekkili şirketin 25/05/2015 tarihinde ... plakalı ve ... şasi numaralı 2015 model ... marka aracı 85.329,53 TL bedelle davalılardan ...

A.Ş. satın aldığını, müvekkili şirket tarafından 3.125,54 TL bedel ödenerek aracın garanti süresinin 1 yıl süre ile uzatıldığını, garanti süresi içerisinde 23/05/2017 tarihinde motorun salınımlı çalıştığını ve motor arıza ışığının sürekli olarak sinyal verdiğini, aynı gün araç davalı servis firmasına getirildiğini ve motorda arıza olduğunun belirtildiğini, garanti süresi içerisinde meydana gelen arızanın davalılar tarafından giderilemediğini, müvekkili şirketin bu süreçte araçsız kaldığını,

araçta aynı arıza devam eder şekilde meydana geldiğini ve tekrar gerçekleşmesinin kuvvetle muhtemel olduğundan aracın kullanılmasının riskli hale geldiğini, araçtaki ayıp nedeniyle İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2017/897 E. Ve 2020/379 K. sayılı dosyası ile aracın ayıpsız misli ile değişimine karar verildiğini ve bu dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 2021/374 E. Ve 2023/657 K. Sayılı kararı ile kesinleştiğini,TBK 219.maddesi gereği davalıların sorumluluğu bulunduğunu,

Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 2008/9676 E. 2009/6001 K. 04.05.2009 tarihli kararında "077 sayılı Yasanın 4/2 maddesi ayıplı malın neden olduğu zararlardan satıcıyı sorumlu tuttuğunu, Davalının zamanaşımı itirazı olmadığını, eski davaya verilen dilekçe içeriğinin mevcut olup bu davaya ilişkin zamanaşımı itirazı olmadığını, Söz konusun araç kiralanması sebebiyle; ... araç kiralamaya;

- 2018 yılı için 02/04/2018 tarihinde 5.955,18 TL, 02/05/2018 tarihinde 5.984,98 TL, 01/06/2018 tarihinde 6.414,88 TL, 02/07/2018 tarihinde 6.495,85 TL, 01/08/2018 tarihinde 7.029,80 TL, 03/09/2018 tarihinde 9.351,00 TL, 01/10/2018 tarihinde 8.504,04 TL, 01/11/2018 tarihinde 7.631,41 TL, 03/12/2018 tarihinde 7.179,29 TL, - 2019 yılı için 02/01/2019 tarihinde 7.392,53 TL, 01/02/2019 tarihinde 7.325,24 TL, 01/03/2019 tarihinde 7.411,46 TL, 01/04/2019 tarihinde 7.731,08 TL, 02/05/2019 tarihinde 8.164,51 TL, 03/06/2019 tarihinde 7.991,94 TL, 01/07/2019 tarihinde 8.014,78 TL, 01/08/2019 tarihinde 7.533,46 TL, 02/09/2019 tarihinde 7.880,19 TL,

01/10/2019 tarihinde 7.545,56 TL, 01/11/2019 tarihinde 7.795,56 TL, 02/12/2019 tarihinde 7.729,48 TL, - 2020 yılı için 02/01/2020 tarihinde 8.151,07 TL, 03/02/2020 tarihinde 8.058,50 TL, 02/03/2020 tarihinde 8.112,55 TL, olmak üzere toplam 181.384,34 TL ödeme yapıldığını, buna ilişkin tüm ödemelerin dosyaya sunulduğunu, yerel mahkeme kararının hatalı olduğunu, İleri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına,

181.384,34 TL bedelin ayrı ayrı belirtilen ödeme tarihlerinden itibaren ticari temerrüt faizi ile müvekkiline ödenmesi yönünde davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Dava, davacı tarafından davalı taraftan satın alınan aracın ayıplı olması nedeniyle kullanılamadığından bahisle yapılan araç kiralama masrafları ile uğranılan zararın davalıdan tahsili istemine ilişkin alacak davasıdır.Mahkemece, davanın zaman aşımı nedeniyle reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Somut olayda, davacının, 25/05/2015 tarihinde ... plakalı 2015 model ... marka aracı 85.329,53 TL bedelle davalılardan ... A.Ş. satın aldığı, diğer davalı ... A.Ş'nin ise garanti verdiği aracın motorunda üretimden kaynaklanan ayıp bulunduğu iddiasıyla ayıpsız benzeri ile değiştirilmesi talebiyle 06/10/2017 tarihinde aynı davalılar aleyhine İstanbul 16 ATM.'de dava açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucu 16/09/2020 tarih ve 2017/897 Esas - 2020/379 Karar sayılı kararı ile.

Davanın KABULÜ ile, davaya konu ... plakalı ... şase numaralı 2015 model ... marka aracın davalıya teslimi ile aracın misli ile davalılarca müştereken ve müteselsilen sorumluluk uyarınca değiştirilmesine, karar verildiği, kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 02/05/2023 Tarih ve 2021/374 Esas - 2023/657 Karar sayılı kararı ile yeniden hüküm kurulmak suretiyle.

Davanın kabulü ile, davalıların uhdesinde bulunan davaya konu ... plakalı ... şase numaralı 2015 model ... marka araçla aynı özellikteki kullanılmamış yeni aracın müştereken ve müteselsilen sorumluluk uyarınca davalılar tarafından davacıya verilmek suretiyle misliyle değiştirilmesine kesin olarak karar verildiği, davacının eldeki davaya konu alacağın İstanbul 16 ATM.

De dava açıldıktan sonra 2018-2020 yılı dönemi içinde kiraladığı araç için kiralama masrafları ile uğranılan zararın davalılardan tahsili istemi ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.6098 Sayılı TBK.'nın 231 Maddesinde;'' Satıcı daha uzun bir süre için üstlenmiş olmadıkça, satılanın ayıbından doğan sorumluluğa ilişkin her türlü dava, satılandaki ayıp daha sonra ortaya çıksa bile, satılanın alıcıya devrinden başlayarak iki yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.

Alıcının satılanın kendisine devrinden başlayarak iki yıl içinde bildirdiği ayıptan doğan def'i hakkı, bu sürenin geçmiş olmasıyla ortadan kalkmaz. Satıcı, satılanı ayıplı olarak devretmekte ağır kusurlu ise, iki yıllık zamanaşımı süresinden yararlanamaz. '' Hükmü düzenlenmiş ve TBK.

154 Maddesinde ise zaman aşımını kesen sebepler düzenlenmiştir.Somut olaya döndüğümüzde, dava konusu aracın, 25.05.2015 tarihinde satın ve teslim alındığı, garanti süresinin taraflarca yapılan anlaşmaya göre 3 yıl olduğu, davacı tarafından ayıplı aracın misliyle değiştirilmesi talebine ilişkin davanın süresi içerisinde 06/10/2017 tarihinde İstanbul 16 ATM.

De açıldığı, eldeki davanın konusunun ise ayıplı araç satışı nedeniyle aracın kullanılmaması nedeniyle araç kiralanması dolayısıyla oluşan zararın tazmini talep edilmekte olup bu zararın İstanbul 16 ATM. de dava açıldıktan sonraki 2018-2020 yılı dönemi için yapılan kiralama ücretinin talep edildiği, TBK’nun 154/2.m. uyarınca alacaklı, dava veya def'i yoluyla mahkemeye veya hakeme başvurmuşsa, icra takibinde bulunmuşsa ya da iflas masasına başvurmuşsa zamanaşımı kesilecektir.

Aynı Yasanın 157.m. uyarınca bir dava veya def'i yoluyla kesilmiş olan zamanaşımı, dava süresince tarafların yargılamaya ilişkin her işleminden veya hâkimin her kararından sonra yeniden işlemeye başlayacak, icra takibiyle kesilmişse, alacağın takibine ilişkin her işlemden sonra yeniden işlemeye başlayacaktır, düzenlemesi uyarınca İstanbul 16 ATM.

De açılan dava ile zaman aşımının kesildiği ve zamanaşımı süresinin İstanbul 16 ATM.'nin 16/09/2020 tarih ve 2017/897 Esas - 2020/379 Karar sayılı kararının İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 02/05/2023 Tarihli kararı ile kesinleşmesi ile zamanaşımı süresinin yeniden işlemeye başladığı, eldeki davanın ise 19/02/2021 tarihinde zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı, bu durumda mahkemece davalıların zamanaşımı definin reddine karar verilip yargılamaya devam edilip davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmemiştir.

Sonuç itibariyle, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve taraf delillerinin toplanarak oluşacak sonuca göre davanın esası hakkında karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.