İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2020/1697 K.2023/1543

Taraflar arasındaki istirdat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili adına İstanbul Anadolu ...

İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını yapıldığı, icra dosyasında çıkartılan tebligatın usulsüz şekilde tebliğ edilmesi üzerine İstanbul Anadolu 16. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2018/1044 sayılı dosyası ile usulsüz tebligat şikayeti talepli davanın reddine karar verildiğini, davalı tarafın icra takibine konu paraları ... firmasının %4 hissesi karşılığı müvekkiline gönderdiğini,

müvekkilinin borçlu olmadığı halde cebri icra tehdidinden kurtulabilmek için tüm dava hakları saklı kalmak kaydı ile toplam 59.834,26 TL ödendiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile yapılan ödemenin faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...dava arabuluculuğa elverişli olmakla beraber dava şartı arabuluculuk kapsamında kalabilmesi için uyuşmazlık konusunun para alacağının ödenmesine ilişkin olması ve talep sonucunun tazminat veya alacağa ilişkin olması ya da her ikisini birlikte içermesi gerekir.

TTK nun 5/A maddesindeki düzenleme ile talep sonucuna değil dava konusuna açıkça vurgu yapılarak dava konusunun bir miktar paranın ödenmesi olması şartı aranmış olduğu, iş bu istirdat davasının dava şartı arabuluculuk kapsamında kaldığının kabulü gerekmiştir.Bu hali ile davacı yanın arabuluculuğa başvurmadan doğrudan dava açtığı, dava konusu istirdat talebi bakımından davanın ilk açılış tarihi olan 06.08.2019 tarihi itibarıyle zorunlu arabuluculuğun söz konusu olduğu, dava şartının gerçekleşmediği, bu hususun da hakim tarafından re'sen gözetilmesi gereken ve eksikliği giderilemeyecek bir konu olduğu,

6100 sayılı HMK 114/2 maddesi gereğince özel kanunlardaki dava şartlarının da incelenmesi gerekeceğinden HMK 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.(Aynı yönde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19.Hukuk Dairesi 28.06.2019 tarih 2019/1734-1521 E-K sayılı ilamı). 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 138.

Maddesi Gereğince: ''(1) Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir. '' Ayrıca her ne kadar iş bu dosyaya henüz ön inceleme günü tayin edilmemiş ise de usulen dinlenmesi mümkün olmayan davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş olup, dava şartlarının hakim tarafından yargılamanın her aşamasında resen incelenmesi gerektiğinden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu karar vermek gerekmiş... " gerekçesiyle HMK'nın 114/2 ve 115/2 maddeleri gereğince,

davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkemece dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verildiğini, buna rağmen taraflarına vekalet ücreti verilmediğini, AAÜT'nin 7. maddesi gereğince avukatlık ücretine hükmedilmesi gerektiğini, kararın bu yönden usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın düzeltilerek lehlerine vekalet ücretine hükmedilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, İİK'nın 72. maddesi gereğince istirdat istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davalı kendisini yargılama aşamasında vekille temsil ettirmiş, vekaletnamesini dosyaya ibraz etmiştir.

Karar başlığında davalı vekili olarak yer almıştır.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT tarifesinin 7.maddesin 2.fıkrası gereğince, dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi ve yargılamaya devam edilmemesi durumunda bu tarifede yazılı ücretine yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra karar verilmesi durumunda tamamına hükmolunacağı ancak hükmedilecek vekalet ücretinin maktu vekalet ücretini aşmamak üzere nispi vekalet ücreti olacağı açıktır.

Somut olayda, ön inceleme aşamasından önce davanın zorunlu arabuluculuğa ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir. Dava değeri 59 .834,26 TL olup, bu miktar üzerinden harç ödenerek dava açılmıştır. Tarifenin ikinci kısım ikinci bölümüne göre karar tarihindeki maktu vekalet ücreti 17.900,00 TL olup, mahkemece bu miktarı aşmamak üzere nispi vekalet ücretine hükmedilecektir. Bu miktar ise 9.573,48 TL'dir.

İlk derece mahkemesince 9.573,48 TL davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir iken kendisini vekille temsil eden davalı yararına vekalet ücretine ilişkin olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiş olması isabetli görülmemiş, bu nedenle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü gerekmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.2. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmek üzere kaldırılarak davanın esası hakkında Dairemizce yeniden hüküm verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.