İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2021/1570 K.2021/1268

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili, talep dilekçesinde özetle; müvekkili ile borçlu arasında 72142 müşteri numarası ile 17.07.2020 tarihinde Sermaye Piyasası İşlemleri Genel Çerçeve Sözleşmesi imzalandığını ve borçlunun müvekkilinin müşterisi olduğunu, borçlunun sözleşme esnasında Sermaye Piyasası Kanunu hükümlerine uygun olarak müvekkili tarafından risklere karşı bilgilendirilmiş, aydınlatılmış, uygunluk ve yerindelik incelemeleri yapılmış olduğunu, borçlunun hesabının açılması sonrasında 21.07.2020 tarihinde elektronik ortamda Alım-Satıma Aracılık Çerçeve Sözleşmesi, Repo ve Ters Repo Çerçeve Sözleşmesi,

İnternet Vasıtası ile Yapılacak İşlemlere Dair Sözleşme, Yatırım Danışmanlığı Sözleşmesi, Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi'ni imzalandığını, borçlu tarafından vadeli işlemler ve opsiyon piyasasında (VİOP) işlemler - sözleşmeler yapıldığını, bu işlemlerin Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi çerçevesinde yapıldığını, VİOP işlemleri için değişen fiyatlar çerçevesinde yeterli teminatın borçlu tarafından tamamlanmadığını ve borçlunun hesaplarının Sözleşme'nin 8.2. maddesine uygun olarak tasfiye edildiğini,

borçlunun hesabının zarar etmesi ve VİOP'da teminat tamamlama işlemi yapılması gerekmesi sebebiyle VİOP'da müşteri adına ödenmesi gereken teminat tamamlama tutarları / eksik teminatların müvekkili tarafından ödendiğini, borçlunun tüm bu işlemler sonrasında e-şube nezdinde hesap bakiyesine mutabakat vermiş olduğunu, tasfiye neticesinde borçlunun müvekkiline 39.931,64 TL borcu oluştuğunu ve borçludan Bakırköy ...

Noterliğinin 01.04.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borcun ödenmesinin talep edildiğini, ihtarnamenin muhtara teslim edildiğini ve borçlu tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek, borçlunun alacağı karşılamaya yeter miktardaki haczi kabil mal ve haklarının ihtiyatin haczine karar verilmesini istemiştir. İlk derece mahkemesi, ihtiyati haciz talebini değerlendirdiği 04.06.2021 tarihli kararıyla, ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar vermiştir.

Bu karara karşı, borçlu vekili tarafından, İİK'nın 265. maddesi uyarınca, süresinde itiraz edilmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden borçlu vekili itiraz dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz kararında görevli ve yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Tüketici mahkemeleri olduğunu ve 04/06/2021 tarihli ihtiyati haciz kararının haksız olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesi, itirazı değerlendirdiği 16.07.2021 tarihli ek kararıyla; "...Somut olayda. Mahkememiz dosyasında. 2021/299-299 d.iş sayılı ve 04/06/2021 tarihli ihtiyati haciz kararı verilmiştir. İhtiyati haczin dayanağı ... müşteri numarası ile 17.07.2020 tarihinde Sermaye Piyasası İşlemleri Genel Çerçeve Sözleşmesi, 21.07.2020 tarihli Türev Araçların Alım-Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi, Bakırköy ...

Noterliği'nin 01.04.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, 17.03.2021 tarihli mutabakat ekran görüntüsüdür. İhtiyati haciz isteyen tarafın sunduğu belgelerin incelenmesinde; talep eden tarafın, davalıdan alacağına dair yasada ifade edilen kanaat getiren delilleri dosyaya sunduğu kabul edilerek, borcun vadesinin geldiği, rehinle temin edilmediği, taraflar arasında yapılan sözleşmede yetkili mahkemenin de belirlendiği ve yetki kaydının geçerli olduğu tespit edilmiştir.

Mahkememiz İİK 265 de sayılan itiraz sebepleri ile bağlı olarak sınırlı inceleme yapacaktır. Bu nedenle ispatlanamayan itirazlar ve İİK 265 kapsamında olmayan itirazların reddine karar vermek gerekmiştir..." gerekçesiyle, itirazın reddine karar verilmiştir. Bu ek karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden borçlu vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati hacze itiraz eden borçlu vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle: Önceki beyanlarını tekrarla.

İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin görevsiz olmasının yanı sıra yetkisiz olduğunu, İhtiyati haciz talebinin yöneltileceği yetkili mahkemenin genel kural olarak borçlunun yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, müvekkilin yerleşim yerinin ihtiyati haciz talebini içeren dilekçede de belirtildiği üzere Pendik/İstanbul'da bulunduğundan yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu,

her ne kadar ihtiyati haciz talebinde taraflar arasındaki sözleşmede İstanbul Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğu belirtilmiş ise de HMK'nın 17. maddesi gereği yetki sözleşmesinin ancak tacirler veya kamu tüzel kişileri tarafından yapılabileceğini, müvekkilinin tacir olmadığını, Tüm bu nedenlerle müvekkili aleyhine yöneltilebilecek ihtiyati haciz talebinin yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Tüketici Mahkemelerinde yapılması gerektiğini, Alacaklının her ne kadar Bakırköy ...

Noterliğinin 01.04.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borcun ödenmesinin talep edildiğini ve ihtarnamenin muhtara tebliğ edildiğini belirtmiş ise de müvekkile tebliğ edilmiş bir ihtarname bulunmadığını, Taraflar arasında bir mutabakat olmadığını, Müvekkilinin ...

A.Ş. müşterisi olup VİOP piyasasında işlem yaparken şirket tarafından zarara uğratılmış olduğunu, haksız ve hukuka aykırı olarak zarara uğratılan müvekkilinin borçlu değil alacaklı sıfatını haiz olduğunu, müvekkili ve ... A.Ş. arasındaki uyuşmazlığın Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyetinde incelenmekte olduğunu, bu durumun ...

A.Ş. tarafından da bilindiğini, Müvekkilin karşı tarafa borcu bulunmamakla birlikte mal kaçırma tehlikesinin de bulunmadığını,İhtiyati haciz talebinde bulunan karşı tarafın delil olarak belirtmiş olduğu ihtarnamenin müvekkiline tebliğ edilmediğini,Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, ek kararın kaldırılmasına, itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep, İİK'nın 265.maddesi uyarınca ihtiyati hacze itiraza ilişkindir. İlk derece mahkemesince ihtiyati hacze itirazın reddine dair ek karar verilmiş; bu ek karara karşı, borçlu vekili tarafından, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dosya içerisindeki ''Müşteri bilgi formu ve imza kartonu'' isimli belgenin incelenmesinde, müşterinin ... olduğu, 17/07/2020 tarihinde müşteri tarafından imzalandığı görülmektedir.

Yine dosya içerisinde ''Yatırım Hizmet Ve Faaliyetleri Genel Risk Bildirim Formu'' ile ''Sermaye Piyasası İşlemleri Genel Çerçeve Sözleşmesinin'' de 17/07/2020 tarihinde ihtiva ettiği sözleşmelerin ... tarafından imzalandığı anlaşılmaktadır. Bakırköy ... Noterliğinin 01/04/2021 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesini İnfo yatırım tarafından keşide edilerek ...'a gönderildiği anlaşılmaktadır.

İhtarname içeriğinde, taraflar arasındaki sözleşmeler bağlamında muhatabın hesabının zarar etmesi ve vadeli işlemler opsiyon piyasasında teminat tamamlama işleminin yapılması gerektiğinden ödenmesi gereken teminatın keşide eden tarafından ödendiği, muhatap ile yapılan işlemler konusunda mutabakata varıldığı ve mutabakat çerçevesinde muhatabın 39.931,64 TL borcunun oluştuğu hususları ...'a bildirilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, sermaye piyasası araçları işlemleri çerçeve sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.

Bu işlemlerin özelliği ve borçlunun bu hizmeti, alacaklı yatırım şirketinden finansal işlemler için aldığı, hizmetin alınma amacının öncelikle göz önünde bulundurulması gerektiği, davacının bu ticari amacı karşısında tüketici sayılması mümkün olmadığı kanaatine varıldığından (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2017/11-22 E 2018/1102 K 16.05.2018 tarihli kararı), borçlu vekilinin mahkemenin görevine ilişkin istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

Dosya içerisindeki her iki tarafın kabulünde olan ''Sermaye piyasası araçların risklerine ilişkin bilgi formu'' isimli belgenin incelenmesinde 25. maddede yetki şartının düzenlendiği ve bu sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda İstanbul Merkez mahkemeleri ve icra müdürlüklerinin yetkili olduğuna dair ibare görülmektedir. Borçlu vekili, müvekkilinin tacir olmaması nedeniyle yetki sözleşmesinin geçersiz olduğu iddiasıyla itirazda bulunmuş ve bu hususu istinaf nedeni yapmıştır.

Yetki sözleşmesi geçersiz olmakla birlikte, alacaklının yerleşim yeri Şişli/ İstanbul'dadır. İhtiyati haciz talebine konu alacak, sözleşmeden doğan para alacağıdır. İİK'nın 258.maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 50 ve HMK'nın 10 ve TBK'nın 89. maddeleri uyarınca alacaklının yerleşim yeri mahkemesi olan İstanbul mahkemeleri yetkili olduğundan, borçlu vekilinin mahkemenin yetkisine yönelik istinaf başvuru sebebi yerinde görülmemiştir.

İİK'nın 258.maddesi uyarınca, ihtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur.

Somut olayda, alacağın varlığı ve miktarı konusunda kanaat getirmeye yetecek belge sunulduğu, yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği, muaccel alacak için ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için borçlunun mal kaçırdığının ispatına gerek olmadığı kanaatine varıldığından, alacaklı vekilinin bu konulardaki istinaf nedenleri de yerinde görülmemiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, borçlu vekilinin istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 362/1.f ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca karar kesindir.