İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2018/1019 K.2018/888

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati haciz isteyen.... Ve Tic.Ltd.Şti vekili, müvekkilinin ... İnşaat firmasına ait... Kartal Projesi işini üstlendiğini, işi yapıp teslim etmesine rağmen ödeme yapılmadığını, müvekkilinin borçlarını ödeyemez duruma geldiğini, borçlu firmaya da hacizler geldiğini, ihtiyati hacize esas belgeleri ekte sunduklarını, buna göre karşı taraftan 2.619.769,70 TL alacaklarının bulunduğunu ve teminata bağlı olmadığını ileri sürerek, 2.619.769,70 TL alacak için borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine teminatsız veya takdir edilecek teminat karşılığında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

Mahkemenin 19/02/2018 tarihli kararı ile, ihtiyati haciz talebinin kabulü ile, alacak miktarının % 15'i oranında nakdi teminatın mahkeme veznesine depo edilmesi yada teminat mektubu ibraz edilmesi halinde borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslar üzerindeki hak ve alacaklarının borca yetecek miktarının İcra İflas Kanunu'nun 257. maddesi gereğince ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İhtiyati hacze itiraz eden ... İnşaat ve Gayrimenkul Yatırım A.Ş. vekili 08/03/2018 tarihli dilekçesinde, mahkemenin ihtiyati haciz kararı ile 517 adet taşınmaza ihtiyati haciz şerhi işlendiğini, menkul hacizleri yapıldığını, teminat iadesine muvafakat edilmesi nedeniyle mal kaldırma işleminin yapılmadığını, telafisi imkansız zararların oluşmaması için Kocael... İcra Müdürlüğü'nün ...sayılı dosyasının ihtiyati haciz yönünden tedbiren durdurulmasına karar verilmesini istemiş, mahkemenin 09/03/2018 tarihli ara kararı ile, tedbir talebinin esası halleder nitelikte olduğu gerekçesiyle, itiraz edenin ihtiyati haczin durdurulmasına ilişkin tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati hacze itiraz eden ...

İnşaat ve Gayrimenkul Yatırım A.Ş. vekili 28/02/2018 tarihli itiraz dilekçesinde, taraflar arasında 27/03/2017 tarihinde imzalanan kaba yapı işleri sözleşmesinin ... tarafından ihlali üzerine 20/09/2017 tarihli ihtarla haklı nedenle feshedildiğini, sözleşmenin 39. maddesinde sözleşme ve eklerinden doğacak uyuşmazlıkların hallinde İstanbul Anadolu Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğuna ilişkin HMK'nın 17. Maddesine göre yetki sözleşmesi bulunduğunu, kaldı ki müvekkilinin adresinin Pendik olması nedeniyle HMK'nın 6. maddesine göre de yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu,

İİK 258 maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili makheme tarafından karar verileceğinin belirtildiğini, mahkemenin yetkisiz olması nedeniyle başka hiçbir husus araştırılmadan ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerektiğini, ayrıca 4 nolu hakediş belgesi olarak sunulan evrakta müvekkili şirket yetkilisi ... adına atılan imzanın taklit olduğunu, 08/11/2017 tarihli ihtar ekindeki hakediş belgesindeki imza kısımlarının ise boş olduğunu, müvekkilinin ...dan 5.000.000,00 TL alacağı bulunduğunu, mutabık kalınan 3 adet hakediş bedelinin ödendiğini,

fesih sonrası düzenlenen faturanın gerçeğe aykırı olduğundan karşı tarafa iade edildiğini, ...nın akde aykırı eylemleri nedeniyle oluşan zararın tazmini için İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/124 esas sayılı dosyasında açılan itirazın iptali davasının devam ettiğini, ayrıca sözleşmeden kaynaklanan başkaca zararların tahsili için de İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/214 esas sayılı dava açıldığını, ancak sadece faturayı dikkate alarak ihtiyati haciz kararı verilmesinin hatalı olduğunu, haciz nedeniyle müvekkili şirketin itibar kaybına uğradığını,

cari hesap ekstresine göre ...Yapı'nın toplam onaylı hakedişinin 2.719.698,28 TL olmasına rağmen, sadece ...ya doğrudan yapılan ödemelerin 3.959.000,00 TL civarında olduğunu, ihtiyati haciz talep eden ...Yapı tarafından daha önce Kocaeli Mahkemelerinde birden fazla kez ihtiyati haciz talebinde bulunulduğunu ve taleplerin reddedildiğini belirterek, mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

İhtiyati haciz talep eden ...İnşaat ve İnş.Malz.Gıda Turz.İth.İhr.San.ve Tic.Ltd.Şti vekili 16/03/2018 havale tarihli dilekçesi ile; borçlu firmanın defalarca alt yüklenici değiştirdiğini, yetki itirazının hukuki olmadığını, BK'nın 73/1 maddesine göre para alacaklarının ödeme zamanındaki alacaklının ikametgahında ödeneceğinden yetki itirazının reddi gerektiğini, hakedişlerin orjinal imzalı halinin işsahibi firmada bulunduğunu, iş sahibinin müvekkilinden 5.000.000,00 TL alacağı bulunduğu hususunun doğru olmadığını, mahkemenin sunulan belgeleri inceleyip alacağın muaccel olduğuna kanaat getirerek ihtiyati haciz kararı verildiğini,

borçlunun kabul ettiği 2.719.698,28 TL ve ihtiyati hacize konu 2.619.769,70 TL ile birlikte müvekkilinin toplam imalatının 5.339.467,98 TL olduğunu, yetki itirazının hukuki dayanağı bulunmadığını belirterek, yetkiye yapılan itirazın ve ihtiyati hacze yapılan itirazın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemenin 21/03/2018 tarihli duruşmalı incelemesi sonucunda ; ihtiyati haciz talebinde alacaklı şirketin adresinin İzmit Kocaeli, borçlu şirket adresinin Kartal İstanbul olduğu, İİK.nun 50'nci maddesi yollamasıyla, ihtiyati haciz talepleri için yetkili mahkemenin, kural olarak HUMK.'nun 9-27'nci maddelerine göre belirleneceği, HMK'nın 6. Maddesine göre genel yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğu,

10. Maddesine göre de sözleşmeden doğan davaların, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği, taraflar arasındaki sözleşmenin 39. Maddesinde İstanbul Anadolu Mahkemeleri ve İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğuna dair yetki sözleşmesi yapıldığı, bu nedenle mahkemenin ihtiyati haciz kararı verme yetkisi olmadığı anlaşıldığından itirazın kabulü ile mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılması gerektiği gerekçeleriyle, ihtiyati hacze itiraz edenin itirazının mahkemenin yetkisizliği nedeni ile kabulüne, mahkemenin 19/02/2018 tarihinde verilen 2018/80 D.

İş esas ve 2018/77 D. İş karar sayılı kararının kaldırılmasına, ihtiyati hacze itiraz edeninin icra dosyasına depo ettiğini beyan ettiği paranın iadesi talebi hakkında mahkemece karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Karara karşı, ihtiyati haciz isteyen... Turz.İth.İhr.San.ve Tic.Ltd.Şti vekili tarafından sunulan istinaf dilekçesinde, borçlunun yetki itirazının ve mahkemenin itirazın kabulüne dair kararının hukuka aykırı olduğunu, feshedilen sözleşmeye dayanılarak yetki itirazında bulunulamayacağını, ihtiyati haczin talep edildiği tarih itibariyle sözleşmenin ve yetki şartının geçerliliğini yitirdiğini, TBK'nın 89. Maddesi gereğince para borcu olduğunda Kocaeli mahkemeleri ve icra dairelerinin yetkili olduğunu, davacının faturaya dayalı para alacağını talep ettiğini, asıl takipte borçlu yanca yetkiye itiraz edilmediğini belirterek, kararın kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Somut olayda, davacı yüklenici şirket tarafından iş bedeli alacağı bulunduğunu, bunun teminata bağlı olmadığını belirterek ihtiyati haciz talep edilmiş, Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/02/2018 tarihli kararı ile teminat karşılığında borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiş, karşı tarafın itirazı üzerine mahkemenin 21/03/2018 tarihli kararı ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisi bulunmaktadır. Eser sözleşmesinden kaynaklanan davalara HMK'nın 6. Maddesi uyarınca genel yetkili mahkeme olan davalının ikametgahı mahkemesinde ve 10. Maddesi uyarınca da işin yapıldığı yer mahkemesinde bakılabilir. Bunun dışında, HMK'nın 17. Maddesi gereğince tarafların tacir veya kamu tüzelkişisi olması halinde yetkili mahkemeyi yetki sözleşmesi ile belirleme hakları bulunmaktadır.

İİK'nın 50. Maddesine göre, para ve teminat borcu için takip hususunda HUMK'un (HMK'nın 447/2 maddesine göre HMK'nın) yetkiye dair hükümlerinin kıyas yoluyla uygulanacağı hükme bağlandığından icra dairesinin yetkisi için de aynı kural geçerlidir. Ayrıca İİK'nın 258. Maddesinde "ihtiyati hacze 50. Maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir." hükmü düzenlenmiştir.

Dosya kapsamına göre davalının ikametgahı Pendik ve işin yapıldığı yer Kartal ilçeleri olup, yer itibariyle İstanbul Anadolu Mahkemeleri ve İcra Dairelerine bağlıdır. Yetki sözleşmesinde de taraflar aynı mahkeme ve icra dairelerini yetkili kılmıştır. Bu durumda, yetkili mahkeme İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğundan, ihtiyati haciz konusunda karar verme yetkisi de anılan mahkemeye aittir.

Her ne kadar yerel mahkemece ihtiyati haciz kararı verilmiş ise de, sonradan itiraz üzerine mahkemenin yetkisiz olduğu gerekçesiyle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesi doğru olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, yerel mahkeme kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan, ihtiyati haciz isteyen vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.