İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2019/1897 K.2019/1577

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, HMK m. 353 hükmü gereğince duruşmasız olarak dosya üzerinde HMK m. 355 hükmü gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda, sair taleplerinin reddi ile;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl dava, bir kısım inşaat işlerini konu alan yazılı eser sözleşmeleri ilişkisi nedeniyle bakiye bedel alacağının tahsili; karşı dava ise, işin geç teslim edilmiş olması nedeniyle gecikme tazminatı ve kira gelir kaybı ile iş gücü gelir kaybının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, yapılan yargılama ile dinlenen tanık beyanları ve alınan bilirkişi raporları ve dosya kapsamına göre, eksik ve ayıplı işler ile davacı ödemeleri de dikkate alındığında davacı yüklenicinin KDV hariç 61.488,46 TL bakiye bedel alacağı bulunduğu belirtilerek asıl davanın kısmen kabulüne; işin kabul edilemeyecek seviyede eksik veya ayıplı olmadığı, talep edilen gecikme cezasının ifaya ekli cezai şart hükmünde olduğu,

davalı-karşı davacının kalan işleri başkasına yaptırmak suretiyle ifadan vazgeçmiş sayılması nedeniyle bu cezanın talep edilemeyeceğini, menfi ve müsbet zararın bir arada istenemeyeceğini, kira gelirinin de müsbet zarar niteliğinde olup haklı fesih halinde istenebileceğini, fesih ihtarnamesi olmadığı gibi feshin haklı olduğu da isbatlanamadığından bahisle karşı davanın reddine dair verilen karar taraf vekillerince istinaf edilmiştir.Davacı yüklenici şirket, davalı taraf ile imzalanan üç ayrı sözleşme gereği edimlerini yerine getirdiğini,

dava öncesi yapılan tesbit sonucu alınan bilirkişi raporlarına göre talep edebileceği iş bedelinin KDV dahil 566.468,00 TL olarak belirlendiğini, bundan davalı ödemesi olan 350.000,00 TL'nin mahsubu ile kalan 216.468,00 TL'nin 19.08.2009 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsilini talep etmiş;

davalı iş sahibi ise, işin zamanında teslim edilmediğini, eksik ve ayıplı olarak yapıldığını belirterek asıl davanın reddine, karşı davası ile de gecikme tazminatı ile gelir ve iş gücü kaybı için toplam 75.000,00 TL'nin işin teslimi gereken tarihten itibaren temerrüt faiziyle birlikte tahsilini talep etmiş aşamada talebini bedel yönünden 26.03.2012 tarihli dilekçesi ile ıslah ederek 474.000,00 TL'ye yükseltmiştir.Mahkemece, asıl davanın kısmen kabulüne, karşı davanın reddine dair verilen karar taraf vekillerince süresinde ve usulünce istinaf edilmiştir.Dava yüklenici şirket vekili istinaf talebinde özetle;

müvekkili şirketin yaptığı imalatın KDV'li bedelinin 555.216,20 TL olduğunu, bundan davacı ödemesi olan 350.000,00 TL ile, 28.320,00 TL nefaset bedeli, 26.583,75 TL eksik kalan boya işçiliği bedeli, 2.000,00 TL konteynır bedeli, 2.000,00 TL Esanay tekstil zararı, boyacı ...a ödenen 130,00 TL olmak üzere toplam 59.033,75 TL'nin mahsup edilmesi sonucu kalan 146.182,45 TL üzerinden davanın kabul edilmesi gerektiği halde, sözleşme bedelinin KDV'siz olarak kararlaştırıldığı belirtilerek KDV'ye hükmedilmemesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılarak davanın 146.182,45 TL üzerinden kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı iş sahibi vekili ise istinaf talebinde özetle; asıl davada belirlenip hükmedilen iş bedelinin fahiş olduğunu, işin geç teslim edildiğini ve bundan davacı-karşı davalı yüklenicinin sorumlu olduğunu, gecikme cezasının hatalı niteleme sonucu yanlış gerekçeyle reddedildiğini, kira gelir kaybına ilişkin taleplerinin de hesaplanmadığını belirterek kararın kaldırılarak asıl davanın tümden reddine,

karşı davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Taraflar arasında 15.09.2007 tarihli çatıda yapılacak tonuz kaplama ve taş yönü izolasyon işleri sözleşmesi ile 18.12.2008 tarihli çelik tonoz tanı kenit kaplama sistemi konstrüksiyon işleri yapım işi sözleşmesi ve ayrıca 09.02.2009 tarihinde ara kat için diğer iki sözleşmenin eki niteliğinde bir sözleşme daha akdedilmiş olup, ilk iki sözleşmede işin geç teslim edilmesi halinde aylık gecikme tazminatlarının ödeneceği kararlaştırılmıştır.

Yanlar arasında, davalı karşı davacı iş sahibi tarafından yapılan 350.000,00 TL ödeme ile davalının eksik ve kusurlu işler ve yaptığı bir kısım ödemeler nedeniyle davacı yükleniciden toplamda 159.033,75 TL alacağı bulunduğu ihtilafsızdır.

Uyuşmazlık iş bedeline KDV'nin dahil olup olmadığı ve tutarı, işin geç tesliminde kimin kusurlu olduğu ve süresi ile gecikme tazminatı şartlarının bulunup bulunmadığı, buna bağlı olarak kira gelir kaybının talep edilip edilemeyeceği hususlarına ilişkindir. Davaya konu sözleşmeler birim fiyatlı olarak düzenlenmiş olup, KDV'nin sözleşme bedeline dahil olup olmadığı konusunda bir kararlaştırma yapılmamıştır.

Davacı yüklenici dava dilekçesi ile KDV dahil olarak bakiye bedel alacağını talep etmiş, bu talebini davadan önce aldırdığı KDV dahil hesaplama yapan tespit raporuna dayandırmıştır.

Davalı davaya cevabında ve dayanak tespit raporundaki KDV'li hesaplamaya KDV yönünden ayrıca ve açıkça bir itirazda bulunmadığı gibi davacı tarafından düzenlenen 06.08.2009 tarihli 155788 sıra no'lu KDV dahil 472.024,49 TL bedelli faturaya itirazında da yine KDV yönünden açıkça bir itirazda bulunmadığına göre davacının alacağını KDV'li olarak talep etmesinde bir yanlışlık yoktur. Bu nedenlerle mahkemece, KDV'nin hariç tutulması usul, yasa ve dosya kapsamına uygun düşmemiştir.

Karşı davada, işin geç teslim edilmiş olması nedeniyle gecikmeye bağlı taleplerde bulunulmuştur. Bilirkişi raporuna göre eksik ve ayıplı işler oranının %5 civarında olduğu belirlenmiştir. Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin ilke ve uygulamalarına göre kural olarak %5'e kadar olan eksik ve ayıplı işler nedeniyle iş sahibi eseri teslimden kaçınamaz.

Ancak bunların eseri kabulden kaçınmayı gerektiricek nitelikte olduğunun iddia ve ispat edilmiş olması halinde borçlunun temerrüden söz edilebilir. Somut olayda bu yönde bir savunma yapılmamıştır. Kaldı ki davalı-karşı davacı iş sahibi kalan işlerin tamamlanması için yükleniciye üç ayrı ihtarnameyle ek süre tanınmış ve bununla sözleşme süresini son ihtarnameye göre 15.07.2019 tarihine kadar uzatmıştır.

Belirtilen her iki husus birlikte değerlendirildiğinde işin davacı karşı davalı yüklenicinin kusuru nedeniyle geciktirildiğiden söz edilemez.Yukarıda yapılan açıklamalara göre, davcının istinaf talebinin kabulü ile kararın kaldırılmasına, asıl davanın kısmen kabulü ile KDV dahil 146.182,45 TL'nin dava tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacı şirkete verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine; davalı-karşı davacı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmesine dair yeniden esas hakkında hüküm kurulması gerekmiştir.