İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2021/613 K.2021/491

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, müvekkilinin İstanbul, Kağıthane, ... mah. .... ada, ... parselde kayıtlı taşınmazın tapu tahsis hakkı sahibiyken kendisi adına çıkarılacak tapu hisse bedelinin davalı tarafından ödenmesi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalanması konusunda davalı ile mutabakata varıldığını, buna göre davalının müvekkiline ait tapu tahsis hakkının tapuya çevrilmesi için İstanbul Büyükşehir Belediyesi Gecekondu Mesken Dairesi Başkanlığı’na müvekkilin payına düşen 35.000,00 TL'yi ödeyeceğini, bunun akabinde tarafların bu taşınmaza ilişkin olarak Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi imzalayacağını,

bu hususun 13/04/2016 tarihli protokol ile kayıt altına alındığını, protokol kapsamında 35.000 TL bedelli bononun imzalandığını, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin herhangi bir sebepten ötürü gerçekleşmemesi halinde senedin muacceliyet kesbedeceğinin de protokol de yer aldığını, taraflar arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesinin akdedildiğini ancak davalı şirketin kötü niyetli olarak bonoyu işleme sokarak icra takibine başladığını, senedin teminat senedi niteliğinde olduğunu, vade bulunmadığını, dolayısıyla icra takibine girişilemeyeceğini belirterek, İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ... Esas numaralı dosyası ile başlatılan takibin tedbiren durdurulmasına, icra takibinin iptaline ve borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, dava konusu olayda uyuşmazlığın arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklandığı, menfi tespit istemine konu bono tarafların da kabulünde olduğu üzere bu sözleşme kapsamında tapu tahsis hakkının tapuya çevrilmesi için İstanbul Büyükşehir Belediyesi Gecekondu Mesken Dairesi Başkanlığı’na payına düşen 35.000,00 TL’nin davalı yüklenici tarafından ödenmesine karşılık teminat olarak verildiği, dosya kapsamına göre davacının tacir olmadığı,

uyuşmazlığın arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklandığı ve ticari nitelikte olmadığı olmadığından genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından çözüme kavuşturulması gerektiği gerekçesiyle, davanın HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddi ile mahkemenin görevsizliğine, dosyanın İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, uyuşmazlığın kambiyo senetlerinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkin olduğunu, bu nedenle asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde, davanın kat karşılığı inşaat sözleşmesinden değil kambiyo senetlerinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkin olduğunu, bu nedenle asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir. Davacı ile davalı arasında 13/04/2016 tarihli Ödünç ve Taahhüt Sözleşmesi (Protokol) düzenlenmiş olup, yine davacı ve bir kısım dava dışı arsa sahipleri ile davalı şirket arasında da Beşiktaş ...

Noterliği'nin 03/05/2016 tarih ve ... yevmiye nolu kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen 13/04/2016 tarihli protokol ile, davacının dava dışı tapu tahsis belgesi sahibi ile yaptığı şahsi hak doğurucu satış vaadi sözleşmesine dayalı olarak dava konusu gayrimenkulün tapusunun alınması konusunda dava dışı tahsis belgesi sahibi adına belediyeye yapılacak ödemenin davalı tarafça yapılması, bunun karşılığında ipotek kuruluncaya kadar davacının davalıya teminat senedi vermesi, ayrıca kat karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlenmesi, aksi halde masraf ve cezai şart ödenmesine ilişkin hususlar kararlaştırılmıştır.

Taraflar arasındaki dava kat karşılığı inşaat sözleşmesi ve ön sözleşme niteliğindeki protokolden kaynaklanmaktadır. 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi uyarınca dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.

Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu maddede sayılan dava ve işlerin asliye ticaret mahkemelerince incelenerek karara bağlanacağı hükme bağlanmıştır.Davanın eser sözleşmesinin bir türü olan kat karşılığı inşaat sözleşmesi ve ön sözleşme niteliğindeki protokolden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkin olduğu ve her iki tarafın da tacir olmadığı, davanın TTK'nın 4. maddesinde sayılan dava ve işlerden olmadığı anlaşılmaktadır.

Ayrıca, görev hususunun belirlenmesinde senedin kambiyo senedi olup olmadığı önemli değildir.

Eser sözleşmelerinden kaynaklanan dava ve işlere asliye ticaret mahkemesi tarafından bakılacağına dair özel bir düzenleme de bulunmamaktadır.Bu nedenle, davayı görüp sonuçlandırma görevi asliye hukuk mahkemesine ait olduğundan mahkemece davanın usul yönünden reddi ile dosyanın asliye hukuk mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi yerinde olduğundan, istinaf talebinin esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.