İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2022/2382 K.2022/1513

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda değişik işler esası üzerinden verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekili verdiği dilekçede, müvekkili ile borçlu arasında Milletlerarası Ticaret Odası Tahkim Kuralları çerçevesinde ... numaralı dosya üzerinden bir tahkim yargılaması yürütüldüğünü ve neticesinde Hakem Heyeti tarafından 23 Ağustos 2018 tarihli tahkim kararı tesis edildiğini, akabinde müvekkilinin Tahkim Kararı'nın Türkiye'de tenfizi için İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/1157 Esas sayılı dosyası üzerinden dava ikame ettiğini,

İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından yürütülen tenfiz yargılaması neticesinde verilen 30.12.2021 tarihli karar ile müvekkilinin davasının kabulüne ve Uluslararası Tahkim Mahkemesinin 21942/FS sayılı 23/08/2018 tarihli kararının tenfizine karar verildiğini, 22.02.2022 tarihinde, müvekkili şirketin fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkı saklı tutularak,

işlemiş faiz tutarlarına ilişkin alacak hariç bırakılmak üzere müvekkili anapara alacağı ile tenfiz kararında hükmedilen 4.097.033,19 TL tutarındaki alacağı için borçlu şirket aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiğini, talebinin İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından incelenerek 25.02.2022 tarihli 2022/66 D.İş 2022/68 Karar sayılı kararla ihtiyati haciz taleplerinin kabulüne dair karar verildiğini, Tahkim Kararı'nda hükmedilen işlemiş faiz alacakları bakımından ise, bunlar önceki ihtiyati haciz taleplerine konu edilmeyerek taleplerine yönelik hakları saklı tutulduğundan,

6.627.108,99 Euro ve 199,404,91 ABD tutarındaki işlemiş faiz alacağının toplamı için borçlu şirketin kendi yedinde veya üçüncü kişiler nezdinde olan menkul ve gayrimenkul malları ile her türlü hak ve alacaklarının haczini teminen, teminat alınmaksızın, ihtiyati haciz kararı verilmesini istemiştir.

Mahkemece 30/03/2022 tarihli karar ile, Uluslararası Tahkim Mahkemesi'nin 21942/FS sayılı ve 23.08.2018 tarihli tahkim kararı İstanbul 16. ATM'nin 2018/1157 Esas - 2021/997 Karar sayılı kararı ile tenfizine karar verilmiş ve ayrıca yine İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/66 Değişik İş sayılı ilamı ile tahkim kararında belirtilen ve kabul edilen 22.881.837 Euro, 1.020.213 USD ve 1.500.000 CHF asıl alacak ve 4.097.033,19 TL yargılama gideri, harç ve vekalet ücreti alacakları yönünden ihtiyati haciz kararı tesis edilmiş ve bu kez asıl alacak miktarlarına işleyecek faiz alacağı için ihtiyati haciz kararı verilmesi talep edilmiş,

tahkim kararında faiz oranlarının ve faiz başlangıç tarihlerinin belirtildiği beyan edilerek ve buna göre ihtiyati haciz talep eden tarafından oluşturulmuş tabloya göre 6.627.108,99 Euro ve 199.404,91 USD faiz alacağı talep edilmekte olup her ne kadar İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesince tenfiz kararı verildikten sonra 2022/66 Değişik iş sayılı ilamla asıl alacaklar için ihtiyati haciz kararı verilmiş ise de bu alacak kalemlerinin tahkim kararında net, açık, anlaşılır ve somut miktarlar olduğu,

oysa faiz alacakları için her ne kadar her bir alacak kalemi için ayrı ayrı faiz oranı ve faiz başlangıç tarihi belirtilmiş ise de tahkim kararı içerisinde 5 ayrı dava ve her bir dava kendi içerisinde farklı alacak kalemleri barındırmakta olup sadece 2 no'lu dava için 5 ayrı faiz başlangıç tarihi bulunduğu,

buna göre sadece talep edenin oluşturulduğu tabloya göre faiz alacaklarına hükmetmek mümkün olmayıp faiz alacakları yönünden yargılama yapıp tek tek her bir alacak için ayrı hesaplama yapılması gerekmekte olup İİK 257 Md. ve şartları gözönüne alınarak ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, faize ilişkin ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir.

Talep eden vekili istinaf dilekçesiyle, ihtiyati haciz konusunun işlemiş faiz alacağı olduğu, mahkemenin bu talebin hesaplama ve yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle İİK 257.

Maddedeki şartların oluşmadığı gerekçesiyle ihtiyati haciz talebini reddettiğini, tahkim kararına istinaden alacakla ilgili ihtiyati haciz kararı aldıklarını, kararda, faizlerle ilgili başlangıçların ve oranın belli olduğunu, buna göre yapılan hesaplama sonucunda belirlenen miktar üzerinden teminatsız ihtiyati haciz talebinde bulunduklarını belirterek, yerinde olmayan yerel mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Katılma yolu ile istinaf talebinde bulunan karşı taraf vekili istinaf dilekçesinde; asıl alacak ile ilgili İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/02/2022 tarih 2022/66 Esas, 2022/68 Karar sayılı ihtiyati haciz kararının İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'nin 06/07/2022 tarihli 2022/1567 Esas, 2022/1284 Karar sayılı ilamı ile kaldırıldığını, halen bu dosyanın derdest olduğunu, faiz alacağının yargılamayı gerektirdiğini ayrıca talebin ilama dayanmadığını bu nedenle teminatsız ihtiyati haciz talep edilemeyeceğini,

talep edenin ihtiyati haciz talebi ile aynı gün faiz alacağına ilişkin icra takibi de başlattığını belirterek talep edenin istinaf başvurusunun öncelikle esastan, olmadığı takdirde de usulden reddine, ... vekilinin ihtiyati haciz talebi kabul edilirse ihtiyati haciz kararının TL üzerinden ve teminat karşılığı verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.

Dosya kapsamına göre, yüklenici şirketin iş bedelini alamadığı iddiası ile taraflar arasındaki sözleşme gereğince uluslararası tahkime başvurduğu, tahkim kurulu tarafından verilen kararın tenfizi için İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan dava sonucunda mahkemenin 30.12.2021 tarih ve 2018/1157 esas, 2021/997 karar sayılı kararı ile davanın kabulüne, tahkim kurulu kararının tenfizine karar verildiği, ihtiyati haciz talep eden tarafça, yerel mahkeme kararı ile tenfizine kararı verilen alacak için ihtiyati haciz talebinde bulunulduğu,

İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/02/2022 tarih, 2022/66D.İş, 2022/68 Karar sayılı kararı ile ihtiyati hacze karar verildiği, karşı tarafın talebi üzerine mahkemenin 01/03/2022 tarihli kararı ile İİK'nın 266 maddesi kapsamında, 400.000.000,00 TL teminat karşılığında ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verildiği, itiraz üzerine mahkemenin 31/03/2022 tarihli kararı ile ihtiyati haciz isteyen vekilinin itirazının reddine, karşı taraf vekilinin itirazının ve teminatın iadesi talebinin reddine, %15 teminatın yatırılması için talep eden vekiline süre verilmesine,

süre içerisinde teminatın yatırılması halinde ihtiyati haczin 400.000.000,00 TL bedelli teminat mektubu üzerinden devamına, süresinde yatırılmaması halinde teminat mektubunun borçlu tarafa iadesine karar verilmiş, istinaf başvurusu üzerine Dairemizin 23/06/2022 tarih ve 2022/1567 Esas, 2022/1284 Karar sayılı kararı ile 31/03/2022 tarihli kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Dairemizin 23/06/2022 tarih ve 2022/1567 Esas, 2022/1284 Karar sayılı kararına konu ihtiyati haciz talebi hakem kararının tenfizine ilişkin kararda belirtilen asıl alacak ve yargılama giderlerine yönelik olup, eldeki istinaf incelemesine konu İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/478 D.iş 2022/513 Karar sayılı dosyasındaki ihtiyati haciz talebi ise asıl alacağa işletilmiş faiz alacağına yöneliktir.

Yerel mahkemece tahkim kararı içerisinde 5 ayrı dava ve 5 ayrı faiz başlangıcı olduğu, faizlerin başlangıç tarihlerinin ve miktarının yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Tenfiz yargılamasına esas tahkim kararı incelendiğinde, her bir alacak kalemi yönünden alacak miktarı faiz oranı ve faizin işlemeye başlayacağı tarihler ayrı ayrı belirtilmiş olup, mahkemece bu verilerle ihtiyati haciz talebine esas alınacak işlemiş faiz miktarının hesaplanması mümkündür.

Bu durumda, mahkemece tahkim kararındaki işlemiş faiz alacağına esas veriler yönünden değerlendirme ve hesaplama yapılıp İİK'nın 257 vd. Maddelerindeki şartlar da göz önüne alınarak talep konusunda bir karar verilmesi gerekirken, bu hususlar üzerinde durulmaksızın, her bir alacak için ayrı hesaplama yapılması gerektiği gerekçesiyle, herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın talebin reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, karşı taraf vekilinin istinaf talebinin reddine, talep eden vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.