İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2017/4324 K.2020/672

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA A-)Açılan dava ve iddia : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 30/06/2011 tarihinde ... seri sayılı fatura ile davalı satıcıdan ... araç plakalı ... Maxi 1.5 dCi, 85 BG, Elektrik Paketli - 2011 Model bir ticari aracı 26,334,00 TL bedelle satın aldığını, araç kullanımının 39.450,00 km yol kat etmiş olduğu 10/04/2013 tarihine gelinen süreçte ön takımdan ses gelmesi ve vites kutusu arızası nedeni ile yetkili servis...

Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye tamir için bırakıldığında garanti kapsamında olmadığı belirtilerek haksız yere 10/04/2013 tarih ve ... seri sayılı fatura ile tamir gideri olarak 2.815,60 TL tahsilat yapıldığını, dava konusu araçta aynı arızaların devam etmesi üzerine araç kullanımının 63.045,00 km yol kat etmiş olduğu 10/05/2014 tarihine gelinen süreçte bu kere yetkili servis ... Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti.ne tamir için bırakıldığında, yetkili servis davalı satıcıdan garanti teyidini alamadığından süz konusu vites kutusu ve diğer aksamları ile işçilik ücretini haksız yere 10/05/2014 tarih ve ... seri sayılı fatura ile tamir gideri olarak 5.768,77 TL tahsilat yapılarak davalı satıcının sorumlu olduğu üretim hatasından kaynaklı her iki tamir bedeli olarak,

haksız ve hukuka aykırı alınan yedek parça, tamirat, işçilik vs, giderler toplamı 8.584,37 TL’lik ödemenin 10/05/2014 tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalıya yükletilmesi yönünde karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

B-) Cevap ve Karşı Talepler : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. 30/06/2011 tarihinde satın alman araç için garanti süresi bittikten sonra, aracın tesliminden 3 yıl sonra açılan davanın zaman aşımına uğradığını, davacının T.T.K.

Madde 21'in 3.fıkrasına göre, ödediği fatura bedeli için 8 gün içinde itiraz etmesi gerekirken 2 yiI sonra iadesini talep ettiğini, fatura itirazının hak düşümüne uğramış olduğunu, davacı, T.T.K. madde 23’üne göre ticari satımlarda malın ayıplı olduğu teslim sırasında, anlaşılır durumda değilse teslimden başlayarak 8 gün içinde malı yoklamalı ve ayıbı satıcıya bildirmeliydi, şayet malın ayıbı açıkça görülebilir durumda ise kanunda bu sürenin 2 gün olarak belirlendiğini, davacı , B.K. madde 198’e göre ayıp sonradan ortaya çıksa bile,

ayıba bağlı haklardan yararlanabilmesi için, T.T.K. madde I8/3 'ünde tacirler arası ihbar usulüne göre ihtarlar noter aracılığı ile taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılmalıdır, denilmesine rağmen noter marifeti ile ihbar söz konusu olmadan 2 yıl sonra ikame edilen işbu davanın reddi yönünde karar verilmesi gerektiğini, davalı satıcının ithalatçısı olup aracın üreticisi veya araca onarım hizmeti veren taraf olmadığını,

davacının nedense aracın onarımı yapan faturaları düzenleyip tahsilatları yapanlar ... ve ... firmalarına yöneltmek yerine davalı satıcı ithalatçısına yöneltmişse de, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’da ithalatçının sorumluluğu tacirler arasındaki genel hükümlere göre müteselsil sorumluluk olarak tanımlanmadığını, aracın 2 yıllık kullanımında 39.450,00 km yol kat etmesinin akabinde GERİ VİTES DİŞLİSİ’ni kırmış olduğundan, araçta oluşan arizanın tamamen kullanım hatasından kaynaklandığını ve kullanım hatası kaynaklı arızaların garanti kapsamında değerlendirilemeyeceğini,

GERİ VİTES DİŞLİ malzemesinde hata olsaydı 2 yıl boyunca kullanılamayacağını, kullanıcının araç seyir halinde iken geri vitese zorla takma sonucu veya araç rampada iken durduğu yerde geri vitese taktıktan sonra, freni bırakıp debriyaj kavramasını yaptırana kadar ileri doğru hızlanması ve sonrasında geriye zorlanması sonucu oluşan bir durum olduğunu, araç üzerinden çıkarılan parçaların nasıl kırılmış olduklarının fotoğraflarda açıkça görülmekte olduğunu, araçtaki hasarın kullanım hatası ile meydana geldiğini, davacının eski parçalardan 2 yıl boyunca yararlandığını,

arıza ödemelerine süresinde itiraz edilmediği için faturaların kesinleşmiş olduğunu, ödemenin tarafı davalı satıcı olmadığı için faizde talep edilemeyeceği gibi, ödeme tarihinin üzerinden 2 ay geçtikten sonra ödenen fatura bedelinin ticari avans faizi ile iadesi talepli davanın reddi ile masraf ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesi yönünde karar verilmesini talep etmiştir .

C-)İlk Derece Mahkemesi Kararı :İlk derece mahkemesince; "davanın hukuki niteliği itibari ile; davacı şirketin davalıdan aldığı aracın garanti kapsamında araçta oluşan ve davacının ödemiş olduğu 8.584,37 TL hasar alacak miktarının ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili isteminden ibaret olduğu, davacı ... Tic. Ltd.

Şti. 'nin 30/06/2011 tarihinde davalıdan satın aldığı ... plakalı aracın "ön takımından ses gelmesi ve geri vitese geçerken ses gelmesi" şikayeti ile 10/04/2013 tarihinde davalının servisine götürüldüğü, arızanın garanti kapsamında bulunmayarak tamiri ile 2.815,60 TL fatura çıkartıldığı, aynı araçta bu kez 10/05/2014 tarihinde "Şanzumanda anormal ses var" şikayeti ile servise götürüldüğü, garanti kapsamında bulunmayan onarım ile davacıya 5.768,77 TL tamir faturası çıkartıldığı konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı, uyuşmazlığın bu tamiratların davalının garantisi altında bulunup bulunmadığı yönünde toplandığı,

mahkemece alınan bilirkişi heyeti raporlarında özetle; "... plakalı aracın şanzımanı hasar görürken, senkromeç dişlilerinin hasar görmemiş olmasından, hasarın sürücü kusuru nedeniyle meydana gelmediğinin anlaşıldığı; dava konusu ... plakalı, ... marka ...

Express Maxi 15 dCi, 85 BG, Blektrik Paketli - 201i Model aracın şanzımanının üretimden kaynaklı gizli ayıplı olması nedeniyle 10.04.2014 ve 10.05.2014 tarihli faturalardaki toplam S.584,37 TL hasarın meydana geldiği ve garanti kapsamında yapılması gerektiği, fatura tutarlarını ödemiş olan davacının yaptığı ödemeleri talep edebileceği" Şanzımanm montajındaki veya malzemesindeki herhangi bir gizli ayıbın ilk anda belli olmayabileceği; kullanım anında gittikçe artarak 63.045 km kullanıldıktan sonra ortaya çıkabileceği; hasarın kak nedeninin aracın şanzımanının üretimden kaynaklı gizli ayıplı olduğu.

Fatura kapsamına göre fiyatların kadri maruf olduğu; ancak 10.04.2013 tarihinde araç şanzıman arızası nedeniyle servine ilk gittiğinde, 10.05.2014 tarihli ikinci fatura kapsamındaki işlemlerin yapılması ve gizli ayıplı şanzımanı orijinal yenisi ile değiştirilmesi halinde 10.04.2013 tarihli ilk faturadaki işlemlerin yapılmasına hiçbir zaman gerek olmayacağı; sorunun geç tespit edilmesinden davalı servisin sorumlu olduğu; davacının toplam 8.584,37 TL’lik alacağını dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan talep edebileceğinin" rapor edildiği,

buna göre davalıdan satın aldığı ... plakalı araçta üretimden kaynaklı gizli ayıp bulunduğu, tamir için davacıdan istenen her iki fatura toplamı 8.584,37 TL nin tespit edilen bu ayıp kapsamında, davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabülü ile, 8.584,37 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek ticaret temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği görülmüştür.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Kararı davalı yan istinaf etmiş ve dilekçesinde ; davanın zamanaşımı süresi dolduktan sonra açıldığını ,ayıp ihbarı yapılmadan açıldığını, davalının servis olmadığı için servis faturalarından sorumlu tutulamayacağını, pasif husumetinin bulunmadığını , servisin kusurun dahi davalıya yükleyen mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava tacirler arası satış nedeniyle satılanda bulunan üretim hatasından dolayı gizli ayıplı mal nedeni ile ayıbın giderimi için ödenen paranın ithalatcı/satıcı 'dan tahsili istemine ilişkindir.İnceleme,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Davacının davalıdan ticari araç satın aldığı hususu ve garanti kitapçığındaki davalı kaşesine göre araçtaki ayıptan davalının da sorumlu olduğu hususu kabul edilmelidir.Bu nedenle eğer ayıp nedeni ile davacı tamir gideri ödemek zorunda kalmış ise ; ayıba karşı tekafül hükümlerine göre bunu davalıdan talep edebilecektir.TBK 223.

Maddeye göre Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır.Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz.

Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. Araçtaki gizli ayıbın davalı yanın yetkili servisi eliyle yapılan tamir esnasında öğrenildiği için somut olay açısından ayrı bir ayıp ihbarına gerek bulunmamaktadır.Davalı açısından bu tamir giderlerinin ikisinden de sorumlu olduğu kabul edilmelidir. Zira ilk tamir gereği gibi yapılmadığı için ikinci tamir gereklililği doğmuştur.

Yetkili servislerin servis hizmetindeki ayıptan da davalının servisi olmaları nedeni ile sorumluluğu söz konusudur. Bilirkişi raporu ile servis hizmeti verilmesini gerektirir arızaların kullanıcı hatasından kaynaklanmayıp üretim hatası olduğu anlaşılmış olmakla ; ilk derece mahkemesi kararı yerinde olduğundan davalı yanın istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.