İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2019/570 K.2019/610

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 124338 nolu finansal kiralama sözleşmesiyle bir adet ambulansın, ... nolu finansal kiralama sözleşmesi ile bir adet karjen marka, bir adet teksan marka jeneratör ve ekipmanlarının kiralanarak davalıya teslim edildiğini, davalının her iki finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan kira borçlarını ödemede temerrüde düşmesi üzerine ihtarnameler çektiklerini, ihtarnamelerde verilen 60 günlük süre içerisinde borcun ödenmediğini,

bu nedenle sözleşmenin feshedildiğini belirterek finansal kiralama konusu malların tüm ekipman ve aksesuarlarının aynen müvekkiline teslimine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 16/07/2018 tarihli talep dilekçesiyle 118152 nolu sözleşmeye konu ekipmanların taraflarca imzalanan tadil sözleşmesi gözardı edilerek iade istendiğini, oysa 18/01/2016 tarihli tadil sözleşmesiyle bir adet teksan marka jeneratör ve ekipmanlarının davalıya teslim edildiğini, karjen marka jeneratör ve ekipmanların ise teslim edilmediğini, bu durumun sehven yapıldığını belirterek bir adet teksan marka jeneratör ve ekipmanları yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini istemiştir.

Mahkemece 27/12/2018 tarihinde dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda; davacının bu talebinin iddianın genişletilmesi ya da değiştirilmesi niteliğinde olduğu, talep sonucunun değiştirildiği, ıslah ve kanuni istisnalar dışında tarafların rızası olmaksızın iddia ve savunmanın genişletilemeyeceği gibi özellikle talep sonucunun değiştirilemeyeceği, özellikle dosya kapsamında davalının bu değişikliğe muvafakat verdiği ya da dava dilekçesinin ıslah edildiği hususunda bilgi ve belge bulunmadığı,

buna göre hakkında ihtiyati tedbir talep edilen ekimanın dava konusu olmadığı gerekçeleriyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş, kararı davacı vekili istinaf etmiştir.

Davacı vekili istinaf sebebi olarak; ... nolu finansal kiralama sözleşmesiyle bir adet 2015 model karjen marka jeneratör ve ekipmanların verilmesinin kararlaştırıldığı, ancak tadil sözleşmesinde ise sözleşme konusunun revize edilerek bir adet 2016 model teksan marka jeneratör olarak değiştirildiğini, buna göre 118/152 nolu finansal kiralama sözleşmesine 2 adet teksan marka jeneratörün konu edildiğini, ... nolu finansal kiralama sözleşmesine konu ekipmanın sehven yanlış yazıldığını, bu durumun maddi hatadan kaynaklandığını, dolayısıyla düzeltilebilecek olduğunu, HMK'nun 183.maddesi uyarınca maddi hataların düzeltilebileceğini,

yine ön inceleme duruşmasına davalının mazeretsiz olarak katılmadığını, dolayısıyla duruşma sırasında iddia ve savunmanın genişletilebileceğini, davalının muvafakatının gerekmediği gibi ıslaha da gerek olmadığını bildirmiştir. Dava dosyasının incelenmesinde; ön inceleme duruşmasının 17/07/2018 tarihinde yapıldığı, davalı tarafın duruşmaya iştirak etmediği, mahkemenin uyuşmazlığın finansal kiralananın iadesine ilişkin olduğu şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.

Dosya içinde bulunan 18/01/2016 tarihli tadil sözleşmesinin fotokopisinde. 10/11/2015 tarihli, 320.000,00 TL bedelli proforma faturanın sözleşme kapsamından çıkarıldığı, yerine 07/01/2016 tarihli 318.317,98 TL bedelli faturanın getirildiği belirtilmiştir.

Dava öncesinde İstanbul 2.ATM'nin 2017/1008 D.İş esas sayılı dosyasında bir adet ambulans, bir adet 2015 model karjen marka, bir adet 2016 model teksan marka jeneratör ve ekipmanları yönünden ihtiyati tedbir kararı verildiği görülmüştür. Yargılama sırasında alınan 25/02/2019 tarihli bilirkişi raporunda; ambulans bedelinin 115.000,00 TL olduğu, iki adet 2016 model jeneratörün ikinci el piyasa fiyatının 400.000,00 TL olduğu yolunda görüş bildirildiği görülmüştür.

GEREKÇE

Dava, finansal kiralama sözleşmesine konu malların iadesine ilişkindir. Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık, davacı vekilinin 16/07/2018 tarihli tedbir talebinin reddi kararına yöneliktir.

Her ne kadar dava dilekçesinde dava değeri 100.000,000 TL olarak gösterilmiş ise de dairemiz önüne gelen dosya içeriğinde mahkemece dava konusu malların değeri ile ilgili bilirkişi raporu alındığı buna göre iadesi istenen ambulans bedelinin 115.000,00 TL, 2 adet jeneratör ve ekipmanların ise 2. el piyasa fiyatının 400.000,00 TL olduğu yolunda görüş bildirildiği görülmüştür.

5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 5/3 maddesi uyarınca konusu parayla ölçülebilen uyuşmazlıklarda dava değeri 300.000,00 TL üzerinde olan dava ve işlerin tüm yargılama safhalarının bir başkan ve iki üye ile toplanacak heyetçe yürütülüp, sonuçlandırılması gerekir.

Dava dosyasının incelenmesinde, iadesi istenen malların bilirkişi tarafından tespit edilen değerin toplam 515.000,00 TL olduğu halde istinafa konu kararın tek hakim tarafından verildiği görülmüştür.

Zaten dava dilekçesi ekinde sunulan finansal kiralama sözleşmesi içinde sunulan faturalardaki mal bedellerinin toplamının da 300.000,00 TL üzerinde olduğu buna göre davanın baştan itibaren heyetle birlikte yürütülmesi gerektiği gözetilmeksizin tek hakimle yargılamaya devam edilmesi ve davacı talebininde tek hakim tarafından karar bağlanması usul ve yasaya aykırıdır.

Hal böyle olunca davacı vekilinin istinaf talebinin esasa dair yönler incelenmeksizin kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.