İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2020/1667 K.2020/1718

İSTANBUL ANADOLU 2. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ tarafından verilen 26.06.2020 tarihli ara kararına karşı davacı tarafın tarafından verilen tarihli kararına karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıların davacıya ait olan tasarımları işyerlerinde izinsiz olarak kullandığı, bu sebeple iltibas yaratıldığı, haksız rekabete yol açtığı iddiaları ile öncelikle bu tasarımların kullanılmasının ihtiyati tedbir yoluyla durdurulması, kendilerine ait olan tescilli tasarımlarına yapılan tecavüzün tespiti ile yaratılan haksız rekabetin ref ve men’ine, tasarımlarına ait ögelerin davacılara ait istasyondan kaldırılması ile asgari 5.000,00 TL maddi, 25.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

TEDBİR RED KARARI

İstanbul Anadolu 2.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 26/06/2020 tarihli 2020/56 E. Sayılı ara kararıyla; "davacı tarafça tescilli tasarım haklarına dayanılarak dava açıldığı, TPMK'dan gelen yazı cevapları incelendiğinde dava konusu tasarımların tescil sahibinin dava dışı ... A.Ş'ye ait olduğu ,bu aşamada dava konusu tasarımlar ile davacının bağlantısının tespit edilemediği, bilirkişi raporunda da tescilli tasarıma ilişkin hak iddia edilmesine rağmen tescilli tasarım belgesine göre bir inceleme de yapılamadığı HMK 389 ve SMK 159. Maddeleri birlikte değerlendirildiğinde bu aşamada ihtiyati tedbir yasal koşulları oluşmadığı" gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF BAŞVURUSU

Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; mahkeme kararında dayanak tasarımlar üzerinde hak sahipliği iddiasının ispatlanamadığı belirtilmişse de TPMK'nin celbi istenen evrakları eksik gönderdiğini, müvekkilinin tasarımların 05/10/2018 tarihli devir sözleşmesiyle dava dışı ...

A.Ş.'den devralındığını, TPMK sorgu sayfasında müvekkilinin unvanının kayıtlı olduğunu, bilirkişi raporunda müvekkilinin tasarımlarının yok sayılarak inceleme yapıldığını, yetersizliği aşikar olan bir rapor sonrasında, karara dayanak yapılabilecek bir rapor alınması gerekirken tedbir taleplerinin reddedildiğini, müvekkiline ait tasarımların inceleme yapılan adreste müvekkilinden izinsiz olarak kullanıldığının tespit edildiğini, davalı şirketlerin özellikle kanopi görselini birebir kopyaladığını, sarı mavi renk kullanımının benzerliği arttırdığını, davalılardan birinin dağıtıcı,

diğerinin bayi olarak akaryakıt sektöründe faaliyette bulunduğunu, akaryakıt satış istasyonunda, müvekkilinin renklerini ... istasyonu imajı oluşturacak şekilde kullandığını, müvekkiline ait tescilli tasarımları taklit ederek kanopi, kanopi alınları, akaryakıt pompaları, giriş fiyat panosu, ışıklı levhalar, satış ofis cephesi üzerinde kullanarak genel görünüp itibarıyla ... istasyonu imajı uyandırdığını, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin E. 2015/10666 K. 2016/4694 sayılı kararında da ifade edildiği üzere akaryakıt istasyonlarında ön plana çıkarılan hususun renkler olduğunu,

araç sürücülerinin ani bir kararla ve esasen yolculuk anında uzaktan gördüğü renkler itibarıyla seçim yaptığını, bu yüzden renklerin önemli olduğunu beyanla mahkeme kararının kaldırılarak tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar istinaf dilekçesine karşı cevap vermemişlerdir.

DELİLLER

Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/9 talimat sayılı talimatı ile Endüstri Mühendisi bilirkişi ... tarafından düzenlenen 09/06/2020 tarihli raporda; "resimleri sunulan iki istasyon arasında detayların kimilerinde açık benzerlikler veya farklılar olduğu nettir.

Kanopiler insan gözünün otomobil içinde iken veya yaya halde iken ilk an algı sınırlarının dışındadır, daha doğrusu göz hizası ile birkaç metre aşağı ve yukarıya odaklanan göz için algıyı belirleyen sınırın dışındadır. Fakat aynı zamanda algıladığımız mekanın görünmeyen sınırlarını çizmektedirler. Bu bakımdan iki istasyon arasında dava dilekçesinde yer alan hususlar değerlendirildiğinde algı oluşturma bakımından her unsurun eşit güçte olduğu söylenemez.

Örneğin akaryakıt pompalarının yanında yer alan mavi renkli atık kutuları her iki istasyonda da renk bakımından çok benzer olmasına karşın, hatta ilk anda “tamamen aynı” hissini uyandırmasına rağmen, genel kompozisyonda bir benzerlik olmaması durumunda herhangi bir önem taşımaz. Bu durumda kompozisyonun belirleyicisi olan unsurlar arasındaki benzerlik düzeyi kanaatimizi belirleyecektir.

Nihai takdir Sayın Mahkemeye ait olmak kaydı ile, iki istasyon arasında karşılaştırılan unsurlardan, özelikle yakıt pompalarının yönü, dizilimi, üzerinde bulunan yazı vb. materyallerin benzerliği genel kompozisyon içindeki ağırlıkları nedeniyle benzerlik algısı oluşmasına neden olduğu, diğer unsurlardaki farklılığın ise genel algıyı bozmaya yetmeyecek, diğer bir deyişle farklı bir kompozisyon algısı yaratmayacak şekilde sınırlı bir farklılık yarattığı" şeklinde beyanda bulunmuştur.

TPMK'nın 21/02/2020 tarihli yazı cevabı ekinde gönderilen tasarım tescil belgelerinde, ..., ..., ... sayılı tasarım tescil belgelerinin dava dışı ... A.Ş. Adına kayıtlı olduğu görülmüştür. Davacı vekilinin istinaf dilekçesi ekinde sunduğu Üsküdar ... Noterliğinde düzenlenen, 05/10/2018 tarihli ... sayılı Tasarım Devir Sözleşmesinden, davaya konu tasarım tescil belgelerinden doğan hakların ... A.Ş.'ne devredildiği görülmüştür.

GEREKÇ E

Tasarıma tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, meni ve refi talepli davada, davacı vekilinin tecavüz ve haksız rekabet yarattığını ileri sürdüğü kullanımların tedbir kararı verilerek durdurulmasını talep etmiştir. İlk derece mahkemesince tedbir talebinin reddine karar verilmiştir. Mahkemece TPMK'dan celp edilen tescil kayıtlarda, tasarımların üçüncü bir şirket adına tescilli olduğu ancak davacı vekilinin istinaf dilekçesi ekinde ibraz ettiği Üsküdar ...

Noterliğinde düzenlenen, 05/10/2018 tarihli ... sayılı Tasarım Devir Sözleşmesi örneğinde, davaya konu tasarım tescil belgelerinden doğan hakların ... A.Ş.'ne devredildiği görülmüştür.

Mahkemece Tarsus 3. Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak bilirkişi raporu alınmış, Endüstri Mühendisi bilirkişi'nin, dava dilekçesinde dayanılan tasarım tescil belgeleri ile, davalı tasarımlarını karşılaştırmak yerine, ... petrol istasyonunda bulunan tasarımlar ile davalı tasarımlarını karşılaştırdığı, bilirkişinin tasarım uzmanı olmadığı gibi karşılaştırmanın da usulüne uygun yapılmadığı, esasen bu hususun davacı vekilinin istinaf dilekçesinde de beyan edildiği anlaşılmıştır.

Mahkemece TPMK'dan tasarım devir sözleşmesinin sicile tescil edilip edilmediği, tescil tarihi sorularak ve usulüne uygun bilirkişi raporu alındıktan sonra tedbir talebinin değerlendirilebileceği ancak bu aşamada yaklaşık ispatın gerçekleşmediği göz önüne alınarak, tedbir talebinin reddi kararının yerinde olduğu kanaatiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

HÜKÜ M