İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2021/277 K.2021/299

İstinaf incelemesi üzerine Dairemize gelen dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA A-)Açılan dava ve iddia : Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin ... sayılı ve ... sayılı patent belgelerinin sahibi olduğunu ve söz konusu patentlerin, damperli araçların damperlerinin kalkık durumda trafikte seyretmesini önleyecek buluş ile ilgili olduğunu, ancak müvekkilinin patent belgeleri ile korunan ürün ve usulünün, davalı tarafından müvekkilinin herhangi bir izni olmaksızın taklidinin üretildiğini ve bu durumun müvekkilinin patentten doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğini iddia ederek,

müvekkilinin patentten doğan haklarına tecavüzün tespitini, önlenmesini, tecavüz fiillerinin durdurulmasını talep ve dava etmiştir.

B-) Cevap ve Karşı Talepler : Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davacı tarafından patent alınan bir ürününün bulunduğunu, ancak müvekkilinin sadece AİTM Damper Yönetmeliği gereği yasal zorunluluğu yerine getirmek için tertibat bulundurduğunu, söz konusu tertibat ile davacı ürününün tamamen farklı olduğunu, davacı ürününün ayırt edici bir özelliğe sahip olmadığını, davacının sırf AİTM Damper Yönetmeliğinin getirdiği zorunluluğu kendi lehine kullanmak ve tekel olmak amacıyla kötü niyetli olarak bu davayı ikame ettiğini ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C-)İlk Derece Mahkemesi Kararı: İlk derece mahkemesince. Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan getirtilen resmi kayıtlara göre dava konusu ... sayılı patent ve ... sayılı ek patentin dava dışı ... adına olup 2018 yılı ücretinin ödenmemesi nedeniyle patent hakkının sona erdiğinin ancak telafi ücretinin bildirim tarihinden itibaren 2 ay içerisinde gelmesi halinde geçerlilik kazanacağının bildirildiği,

buna göre patent sahibinin davacı şirket olmayıp dava dışı ... olduğunu, davaya dayanak yapılan 10.07.2017 tarihli "patent lisans sözleşmesi"nin tetkikinden inhisari olmayıp sözleşmenin 5. Maddesinde açıkça tali lisans yetkisi verildiği patent sahibinin lisans alanın izni olmadan başka kişilere lisans verebileceğinin öngörüldüğünün anlaşıldığı, buna göre dava açma hakkı patent sahibine ait olup, davacının inhisari lisans sahibi olmadığı gibi SMK 158.

Maddesinde düzenlenen koşulların da yerine getirildiğini iddia ve ispatlayamadığı, bu itibarla bu davayı açmakta davacı şirketin aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, husumet dava şartlarından olup yargılamanın her aşamasında resen gözetilmek gerektiği, davacının davasının aktif husumet yokluğu gerekçeleriyle davanın usulden reddine karar verildiği görülmüştür.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Kararı davacı yan istinaf etmiş ve dilekçesinde sözleşmenin ek şartlarının mahkemece değerlendirilmediğini, lisansın inhisari lisans olmamakla birlikte ek klozlar ile patent sahibinin üçüncü kişilere karşı dava açma yetkisini sözleşme ile verdiğini, kaldı ki zaten patent sahibi ile davacı şirketin tek yetkilisinin de aynı kişi olduğunu, dava şartında eksiklik olduğunun kabulü halinde dahi bu eksiklik giderilebilir mahiyette ise giderilmesi gerektiğini, davacının aktif dava ehliyeti bulunduğunu beyanla kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava ;patentten doğan haklarına tecavüzün tespitini, önlenmesini, tecavüz fiillerinin durdurulması istemlerinden ibarettir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece; davacının inhisari lisans sahibi olmadığı ve bu nedenle paten sahibine bildirim yaptığına dair delil de sunmadığı, paten sahibine bildirim yapıp dava açmadığı için kendi haklarını korumak amacı ile dava açtığına dair delil sunmadığı nedenle davanın aktif dava ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir. Paten sahibi ... ; aynı zamanda davacı şirketin % 99 hissedarı ve tek yetkilisi/müdürüdür. Bu nedenle davacı şirketin yetkilisi ile patent sahibi aynı kişidir.

Ayrıca sözleşmede patent sahibi davacı şirkete üçüncü kişilere yönelik hukuki işlem yapma yetkisi verilmiş, bunun aksinin yazılı bildirime bağlı olacağı öngörülmüştür. Dosyada patent sahibinin ek koşulların aksine dava açmama yönünde bir yazılı talimatına da rastlanmamıştır. Bu durumda SMK 158. Madde prosedürünün uygulanmadığından bahsetmek olanaklı görünmemiştir.

Bu durumda davacının aktif dava ehliyeti bulunduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesi kararı yerinde görülmediğinden davacı yanın istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan gerekçe ile 1 - Daavacı yanın istinaf başvurusunun HMK 353/1-a - 4 maddesi gereğince KABULÜNE. İlk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA Yargılamaya devam olunması için dosyanın İLK DERECE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE Davacı yanın geçici hukuki korumaya ilişkin taleplerinin ilk derece mahkemesince karara bağlanmasına 2- Davacı yanca yatırılan peşin harcın talebi halinde iade edilmesine 3- Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama gideri olen ;