İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2022/1010 K.2024/87

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından 01.09.2012 düzenleme tarihli, 6.000,00 TL, 29.09.2012 düzenleme tarihli, 6.000,00 TL, 23.02.2013 düzenleme tarihli, 6.000,00 TL, 23.03.2013 düzenleme tarihli, 5.000,00 TL, 20.04.2013 düzenleme tarihli, 6.000,00 TL ve 18.05.2013 düzenleme tarihli, 3.000,00 TL bedelli çeklere ve cari hesap ilişkisine dayalı olarak davalı aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlattıklarını, davalının itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğunu, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu, bu nedenle itirazın iptali ile takibin devamını, davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

ödeme emrinde belirtilen şekilde borçları olmadığını, takip konusu edilen 6 adet bononun çek vasfını yitirdiğini, takibe konu çeklerin vade tarihinden itibaren 3 yıl geçmesi nedeniyle zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davanın reddine karar verilmesini, müvekkili aleyhine haksız ve kötü niyetli olarak takip yapılması nedeniyle davacı aleyhine %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

"... somut olaya bakıldığında davacının takip talepnamesinde takip sebebini, 6 adet çek olarak beyan ettiği ve ancak dava dilekçesinde ise alacağının cari hesaptan kaynaklanan bakiye alacak olduğunu beyan etmiş olması karşısında takip sebebine bağlılık ilkesine aykırı olarak dava açmış olduğu anlaşıldığından davanın reddine..." karar vermek gerekmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle. Davalının müvekkili ile ticari ilişkisi nedeni ile 6 adet çek düzenleyerek müvekkiline verdiğini, ancak çeklerin karşılıksız çıktığını, müvekkilinin ticari defterleri ve cari hesabı incelendiğinden bu durumun ortaya çıkacağını, davalının toplamda 21.656,07TL bakiye borcu nedeni ile İstanbul ... İcra Md.nün ...

Esas sayılı dosyası ile 6 adet çekin temelindeki asıl borç ilişkisine dayalı ilamsız takip başlatıldığını,Borç için kambiyo senedi düzenlenmesi halinde borcun yenilenmediğini ancak taraflar arasında kambiyo senedinden ve temel borç ilikisinden olmak üzere iki ayrı borç ilişkisi doğacağını, senet zamanaşımına uğramış yahut kambiyo vasfını yitirmiş ise;

senet hamilinin alacaklı olduğu kişi ile arasında temel ilişki varsa, bu senedi yazılı delil başlangıcı olarak göstererek temel ilişkiye dayanması mümkün olduğunu, müvekkili şirketin, davalı ile arasındaki temel ilişkiye dayanarak alacağını talep ettiğini, Cari hesap ekstresinin, taraflar arasındaki temel ilişkinin ve dava konusu borcun varlığının ispatı amacıyla sunulduğunu, Davalı borçlunun dava konusu çeklerdeki imzasını inkar etmediğini, müvekkili şirketin, davalı ile arasındaki temel borç ilişkisini ve dava konusu borcu, tanık dahil her türlü delille ispatlaması mümkün olduğunu,

davalı tarafından bu çekler ile ilgili olarak ödeme yapılmadığı, alacağın doğduğu tarihten kısa bir sonra cari ilişki de sona erdiğinin görüleceğini, Yerel mahkeme kararında gerekçe olarak gösterilen "Yargıtay Kararı - HGK., E. 2011/617 K. 2011/749 T.

14.12.2011" sayılı kararda her ne kadar "itirazın iptali davasında takip talebinde gösterilen borç ve borcun sebebi ile bağlılığın asıl olmasına, takip dayanağı belgelerden başka belgelere dayanılmasına olanak bulunmamasına" denilmekte ise de, söz konusu kararda dayanak olarak gösterilen faturalara ek olarak başka faturaların da sunulmuş olmasından bahsedildiğini, başka hiçbir delil sunulmasının mümkün olmadığının kabul edilmesi söz konusu olmadığını, söz konusu kararın tamamı incelendiğinde de görüleceği üzere;

alacağın varlığının tespiti için tarafların ticari defterleri de incelendiğini, Yerel mahkemece, tarafımızca ek delil olarak sunulan cari hesabın, hüküm kurulurken değerlendirilmesinin mümkün olmadığı kanaatine varılması halinde;

takip dayanağı çeklerin ve tarafların ticari defterlerinin incelenmesi gerekmekteyken, hiçbir inceleme yapılmadan davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu,Davalı borçlunun, takip konusu borcun zamanaşımına uğradığına yönelik iddiasının kabulü mümkün olmadığını, taraflar arasındaki temel ilişkiye dayanılarak dava açılması veya takip yapılması halinde, temel ilişkinin tabi olduğu zamanaşımı uygulanacağını, deliller toplanmadan karar verildiğini, icra inkar tazminatının koşullarının da oluştuğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

İNCELEME İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında; alacaklı davacı tarafından borçlu davalı aleyhine 21.656,07TL tahsili talebi ile 30.06.2020 tarihinde ilamsız takip başlatıldığı, borcun sebebi olarak, 30.06.2020 tarihli 21.656,07TL tutarlı çek.

01.09.2012 vadeli 6000TL tutarlı, 29.09.2012 vadeli 6000TL tutarlı, 23.02.2013 vadeli 6000TL tutarlı, 23.03.2013 vadeli 5000TL tutarlı, 20.04.2013 vadeli 6000Tl tutarlı, 18.05.2013 vadeli 3000TL çekler sebebiyle şeklinde belirtilmiştir.

Mahkemece takibin dayanağı çek bakımından talep sonucunu açıklaması için süre verilmiş davacı vekili; takibe konu 6 çekin temelindeki asıl borç ilişkisine ve cari hesalara dayalı ilamsız takip başlatıldığını, alacak kısmında 30.06.2020 tarihli 21.656,17TL tutarlı alacak yerine sehven çek yazıldığını, 21.656,07TL tutarlı bir çek de olmadığını, 21.656,07TL nin 6 adet çekin ödenmeyen kısımlarına ilişkin olduğunu, çeklerin alacağı ispat için sunulduğunu belirtmiştir.

GEREKÇE Dava, İİK 67 maddesi gereğince açılan itirazın iptai davasıdır.İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi HMK 355. md gereğince kamu düzeni ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılmıştır. İtirazın iptali davalarında takibe sıkı sıkıya bağlılık kuralı esastır.

Somut uyuşmazlıkta davaya esas takip; ilamsız takip olup 30.06.2020 Tarihinde başlatılan takip alacağı "30.06.2020 Tarihli 21.656,07TL çek" şeklinde belirtilmiş ve devamında 6 adet çek bilgisine yer verilmiştir. Çekler incelendiğinde; davacı ile davalı arasında görünürde temel ilişki olduğu davalının keşideci, davacının lehtar-ciranta konumunda olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece davacı vekiline talebini açıklaması için süre verilmiş, davacı vekili de 21.656,07TL'lik çek olmadığını, çek ibaresinin sehven yazıldığını, bu miktarın dayanak gösterilen çeklerin ödenmeyen bakiye tutarlarına ilişkin olduğunu, alacağın takibe konu 6 çekin temelindeki asıl borç ilişkisine ve cari hesaplara dayandığını açıklamıştır. Bu durumda.

21.656,07TL'lik bir çekin takip konusu olmadığı, 21.656,07TL'nin talep edilen alacak miktarının toplamı olduğu, takipte borca dayanak gösterilen çeklerde ise taraflar arasında temel ilişki olduğu, takibin ilamsız takip olduğu da dikkate alınarak mahkemece tarafların iddia, savunma ve delillerinin değerlendirilmesi gerekirken, takip sebebine bağlılık kuralı gerekçe gösterilerek davanın reddi yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenle davacının istinafının kısmen kabulüne, sair hususların bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.