İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2022/1126 K.2024/747

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin İspanya'da 1993 yılında kurulduğunu, davalıların TPMK nezdinde ... başvuru numarası ile kayıtlı "Yıkama Makinasında Renk İndirgeme Yöntemi" buluş başlıklı patentin başvuru sahibi olduğunu, davalılar tarafından müvekkili aleyhinde, dava konusu olan makinenin yayın aşamasında olan ... başvuru numaralı patent koruma kapsamına müvekkili tarafından tecavüz ettiği iddiasıyla Çorlu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2018/61 D.İş sayılı dosyasının ikame edildiğini, bu dava neticesinde müvekkilinin, davalıların haksız ve hukuki dayanaktan yoksun iddialarından haberdar olduğunu,

müvekkilinin iddialar ile ilgili yaptığı araştırma neticesinde, müvekkili faaliyetlerinin patent hakkına tecavüzünün söz konusu olmadığının tespit edilmesi amacıyla huzurdaki davayı ikame ettiklerini beyan ederek, müvekkilinin davalılara ait ... başvuru numaralı patent başvurusundan kaynaklanan haklara tecavüz etmediğinin tespitini talep ve dava etmiştir.

CEVAP ve KARŞI DAVA.

Davalı/karşı davacılar vekili cevap ve karşı dava dilekçesi ile, davacı/karşı davalı tarafın huzurdaki davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığını, müvekkiline ait olan buluşu kopyalamak suretiyle ürettiğini ve haksız kazanç elde ettiğini, müvekkillerinin dava konusu ... başvuru numaralı patent koruma kapsamındaki ürünün koruma dışında olduğu iddialarının asılsız olduğunu, bu nedenle davacı/karşı davalının bu patente yönelik tecavüzünün var olduğunu, davacı/karşı davalının müvekkillerine ait olan ... başvuru numaralı patente yönelik tecavüz eylemlerinin Çorlu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2018/61 D.İş sayılı dosyası ile sabit olduğunu,

davacı/karşı davalının bu eylemlerinin sürdüğünü ve müvekkillerinin patentten doğan haklarına tecavüz oluşturduğunu iddia ederek, öncelikle müvekkilleri aleyhine açılan asıl davanın reddini, davacı karşı davalının müvekkillerinin ... başvuru numaralı patentine yönelik tecavüzün tespitini, durdurulmasını ve men'ini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Bakırköy 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 03/03/2022 tarih ve 2019/42 Esas - 2022/55 Karar sayılı kararıyla; "Tüm dosya kapsamı deliller ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça üretilip satışa sunulan makinalar "ozon jeneratörü" ve "yıkama makinesi" üzerinde yapılan incelemede, söz konusu "ozon jeneratörü" ve "yıkama makinesi" kullanılarak gerçekleştirilen renk indirmege işleminin, davalılara ait ... başvuru numaralı patentin yayınlanan istemlerinin koruma kapsamının içinde kalmadığı, bu nedenle lafzi ya da eşdeğerler yoluyla tecavüz teşkil etmediği anlaşılmakla asıl davanın kabulüne, karşı davanın reddine" karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı - karşı davacılar vekili istinaf dilekçesinde.

"Davaya konu patentin ozon jenaratörü + yıkama makinesinin birbirine bağlanması ile taşlanmış kot sektöründe, işçi sağlığının korunması ve çevreye zarar verilmemesi anacıyla oluşturulmuş bir buluş olduğunu, Dosya kapsamında yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde; davalı-karşı davacının patent belgesinin ihlal edildiğinin incelenen ürünün fotoğraflarıyla ortaya konulduğunu ve 02.01.2019 tarihli makine mühendisi bilirkişisi raporu ile tespit edildiğini, Dosyanın istinaf incelemesinden geçtiğini, istinaf mahkemesi patent vekili bilirkişinin dosyaya rapor vermesi gerektiği yönündeki kararından sonra.

08.02.2019 tarihli patent vekili ... imzası ile ... numaralı patent başvurusunun İstem 1'inde "Buhar girişi yerine ozon jenaratörünün entegre edilmesi" ibaresinin yer aldığına işaret ederek; inceleme yapılan makinenin ... patent belgesinin ihlal edilmediğine kanaat edildiğini, İstanbul Adalet Komisyonu'na 2008'den beri makine mühendisi marka ve patent vekili bilirkişi olarak kayıtlı olan ... imzalı.

HMK 293 kapsamında uzman mütaalası alınmış bu mütalaa kapsamında; ozon jenaratörü + yıkama makinesi, bağlantısının sağlandığının her iki raporla da tespit edildiği ve alınan sonucun aynı olduğu dolayısıyla; eş değerlik incelemesi yapılmadan varılan sonucun eksik oluşturduğu sonucuna varıldığını,İşbu davada aldırılan 26.05.2021 tarihli bilirkişi raporlarının 8. Sayfasında açıkça yer aldığı üzere;

"... borusunun incelememiz sırasında herhangi bir yıkama makinesine bağlı olmadığı görülmüştür." şeklinde tespitte bulunduklarını, dolayısıyla daha önceki bilirkişilerin tespit ettikleri ve inceleme yaptıkları delili inceleyemediklerini, Mahkeme gerekçesinde. "Çorlu Sulh Hukuk Mahkemesi 2018/61 D.

İş sayılı dosyasında bilirkişi vasıtasıyla mahallinde yapılan delil tespiti sonucu alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak, tespit mahallinde görülen ve fotografı çekilen "YIKAMA MAKİNASINDA RENK İNDIRGEME YÖNTEMİ" başlıklı ... basvuru nolu patente konu orjinal makine ile mahalde tespit edilen "..." ibareli fotograflanan diger makinenin aynı teknik özelliklerde olduğu ve bu durumun ise patent hakkı ihlali ve haksız rekabet oluşturduğu belirtilmistir." şeklinde tespite yer verdiğini, ancak.

Çorlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/98 ve 2019/13 D. İş sayılı dosyalardaki tespitlere yer vermediğini, sunulan tüm dosyalarda üç ayrı bilirkişi tarafından davacı-karşı davalının tecavüz oluşturan eylemine ilişkin delilin varlığının ortaya konulduğunu,Sunulan tüm tespit dosyaları kapsamında bilirkişilerce incelenen delilin;

menfi tespit isteyen tarafından, açılan huzurdaki davada kendi keşif isteğine rağmen delilin bulunamaması nedeniyle bilirkişi incelemesinin yapılamaması ve bulunmayan delilin değerlendirilmesinin dahi davacı-karşı davalı vekilinin beyanı esas alınarak yapılmasının, davacı-karşı davalının kötü niyetini ve hak ihlalini açıkça ortaya koyduğunu, TMK 2 gözetilmeden karar tesisinin usul ve esasa aykırılık oluşturduğunu, Sunulan tüm hususlar yazılı ve sözlü olarak mahkemede ifade edilmiş;

dosyanın Türk Patent ve Marka Kurumuna gönderilerek dosya üzerinde inceleme yapılması ve/veya yeni bir heyet oluşturulması istenildiğini, eksik inceleme oluşturduğu sabit olan yerel mahkeme kararının kaldırılması gerektiğini." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.

DELİLLER

* Çorlu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2018/61 Değişik İş sayılı dosyasında bilirkişi vasıtasıyla mahallinde yapılan delil tespiti sonucu alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; tespit mahallinde görülen ve fotoğrafı çekilen "YIKAMA MAKİNASINDA RENK İNDİRGEME YÖNTEMİ" başlıklı ... başvuru nolu patente konu orjinal makine ile mahalde tespit edilen "..." ibareli fotoğraflanan diğer makinenin aynı teknik özelliklerde olduğu ve bu durumun ise patent hakkı ihlali ve haksız rekabet oluşturduğu belirtilmiştir. *Çorlu Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak,

mahkemece seçilen bir sınai mülkiyet uzmanı, bir patent vekili makine mühendisi ve biri de patent uzmanı tekstil mühendisinden oluşacak üç kişilik heyetince, .... Mah. ... Sk. No: ... Ergene Çorlu adresinde bulunan, dava dışı ....A.Ş'ye ait fabrika binasında, davacı ...

A.Ş tarafından bu şirkete satılıp teslim edilen kot yıkama makinesi üzerinde inceleme yapılarak, dosya kapsamı deliller, önceki raporlar ve yapılacak incelemeye göre, söz konusu makinenin davalılar adına olan ... başvuru numaralı patent koruma kapsamında olup olmadığı, yine bu makinenin davacı adına olan ... tescil başvuru nolu patent koruma kapsamında olup olmadığı (patent hakkına tecavüz olup olmadığı) yönünden rapor tanziminin istenmesine karar verilmiş olup, ilk derece mahkemesince aldırılan bilirkişi raporunda sonuç olarak;

davacı vekilleri tarafından gösterilen "ozon jeneratörü" ve "yıkama makinesi" üzerinde yapılan incelemede, söz konusu "ozon jeneratörü" ve "yıkama makinesi" kullanılarak gerçekleştirilen renk indirmege işleminin, davalılara ait ... başvuru numaralı patentin yayınlanan istemlerinin koruma kapsamının içinde kalmadığı, bu nedenle lafzi ya da eşdeğerler yoluyla tecavüz teşkil etmediği belirtilmiştir. *İlk derece mahkemesince önceki bilirkişi heyetinden aldırılan ek raporda sonuç olarak; kök raporda yer verilen görüşlerin değiştirilmesini gerektirir herhangi bir durumun mevzubahis olmadığı belirtilmiştir.

GEREKÇE

Asıl dava; davalılara patent başvurusundan kaynaklanan haklara tecavüz bulunmadığının tespiti; karşı davada ise, davacı - karşı davalının patente tecavüzün tespiti, durdurulması ve önlenmesi istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi tarafından, "ASIL DAVA YÖNÜNDEN. Davacının davasının kabulüne, davalılar adına olan 2018/00345 başvuru numaralı patent başvurusundan kaynaklanan haklara davacı tarafın tecavüzünün bulunmadığının tespitine, KARŞI DAVA YÖNÜNDEN.

Karşı davanın reddine." karar verilmiştir.Hüküm davalı - karşı davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen kayıtlara göre, dava konusu 2018/00345 numaralı patent belgesine davalı/karşı davacılar tarafından 10/01/2018 tarihinde başvuru yapıldığı ve başvurunun karar tarihi itibariyle henüz kesinleşmediği anlaşılmıştır.

Mahkemece sınai mülkiyet uzmanı, patent vekili makine mühendisi ve patent uzmanı tekstil mühendisinden oluşan üç kişilik bilirkişi kurulundan aldırılan bilirkişi raporlarının gerekli teknik değerlendirmeleri içerdiği, denetime elverişli ve yeterli olduğu görülmüştür.

Her ne kadar davadan önce Çorlu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2018/61 Değişik İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda farklı yönde görüş belirtildiği görülmüş ise de; anılan tespit raporunun tekstil mühendisi tarafından düzenlendiği ve dava kapsamında yeterli nitelikte olmadığı görülmekle raporlar arasında çelişkinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Mahkemece, yukarıda açıklandığı şekilde denetime elverişli bulunan bilirkişi raporları dikkate alınarak; davacı - karşı davalı tarafça üretilen makineler "ozon jeneratörü" ve "yıkama makinesi" üzerinde yapılan incelemede, söz konusu "ozon jeneratörü" ve "yıkama makinesi" kullanılarak gerçekleştirilen renk indirmege işleminin, davalı- karşı davacılara ait 2018/00345 başvuru numaralı patentin yayınlanan istemlerinin koruma kapsamının içinde kalmadığı, bu nedenle tecavüz teşkil etmediği anlaşılmakla asıl davanın kabulüne, tüm bu nedenler gözetilerek karşı davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığından,

davalı - karşı davacılar vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.