İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2018/1739 K.2018/1621

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davacı Tasfiye Halinde ... Limited Şirketinin İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 5675-8 sicil numarasında kayıtlı bulunduğunu; davacı şirket yetkilisi/tasfiye memuru, davacı şirketinin aktiflerinin takip borçlarına karşılamaya yetmediğinden şirketin borca batık bulunduğundan bahisle İİK.nun 178. maddesi uyarınca, davacı şirketin doğrudan iflasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi; İflas avansı, ilan masrafları dahil yargılama giderleri yatırılmadığından davanın usulden reddine karar vermiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı ...Tic. Ltd. Şti Adına Tasfiye Memuru ...'ın İstinaf Taleplerinde; 6102 sayılı TTK Madde 542/c. Maddesi gereğince, iflas bildirimi yapmanın yasal zorunluluk olduğunu, tasfiye memuru tarafından açılan huzurdaki davanın HMK’nın 325. Maddesi hükümlerine göre sonuçlandırılması gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

İlk derece mahkemesinin gerekçeli kararının davacı vekili tarafından yasal süre içinde istinaf edildiği anlaşılmakla;

Dava, TTK'nun 376 ve 377 ile İİK'nun 178. maddesi uyarınca iflasın açılması talebine ilişkindir.

Davacı şirketin dava tarihi itibariyle İstanbul Ticaret Sicil Memurluğu'na ... sicil numarası ile kayıtlı olduğu, ticari merkezinin .../İSTANBUL olduğu, davanın İİK.nun 154/1.maddesinde öngörülen yetkili Mahkemede açıldığı anlaşılmaktadır.

Davacı tasfiye memuru Tasfiye ...Ticaret Limited Şirketinin aktiflerinin takip borçlarını karşılamaya yetmediği, şirketin borca batık durumda olduğu gerekçesi ile İİK.nun 178. maddesi uyarınca şirketin doğrudan iflasına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir. mahkemece iflas avansı ve yargılama giderleri ile ilan masraflarının yatırılmadığı, dolayısıyla ilanların da yaptırılamadığı gerekçesi ile davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm yukarıdaki gerekçeyle istinaf edilmiştir.

6102 sayılı TTK Madde 542/c. Maddesi gereğince, Şirket borçları şirket varlığından fazla olduğu takdirde durumun derhal şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesine bildirilmesi yasal zorunluluktur. Bu nedenle huzurdaki dava kamu düzenini ilgilendirmektedir. Diğer bir anlatımla huzurdaki dava, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri dava türlerindendir.

HMK'nun resen yapılması gereken işlemlere ilişkin giderler başlıklı 325.maddesinde. "Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işlerde, hâkim tarafından resen başvurulan deliller için gereken giderlerin, bir haftalık süre içinde taraflardan birisi veya belirtilecek oranda her ikisi tarafından ödenmesine karar verilir.

Belirlenen süre içinde bu işlemlere ait giderleri karşılayacak miktarda avans yatırılmazsa, ileride bu gideri ödemesi gereken taraftan alınmak üzere Hazineden ödenmesine hükmedilir."düzenlenmiştir.

Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 26.10.2015 Tarih ve 2014/10146 E. 2015/6851K.sayılı kararında da işaret edildiği üzere; davacı tarafın gerekli masrafları avans olarak mahkeme veznesine peşin yatırması gerekmekte ise de iflas avansı, HMK'nın 120. maddesinde düzenlenen ve dava şartı olan gider avansı olmayıp tamamlatılabilir. Kesin süreye uyulmaması halinde, HMK'nın 325. maddesi uyarınca işlem yapılarak gerekli masrafların karşılanması gerekir.

Yine aynı daire 22.11.2016 Tarih ve 2015/7745 E. 2016/5145 K.sayılı kararında da bilirkişi ücretinin (delil avansı) yatırılmaması nedeniyle davanın usulden reddine ilişkin ilk derece mahkemesinin kararını da aynı gerekçeyle kaldırmıştır.

Mahkemece, HMK.nun 325. maddesi uyarınca, gerekli giderler Hazine tarafından karşılanmak suretiyle uyuşmazlığın esasının incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken davanın usulden reddine karar verilmesi doğru olmadığından istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.