İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2018/2133 K.2018/1876

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/882 esas, 2018/758 Karar sayılı 17/07/2018 tarihli kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, hakkında iflas kararı verilen şirketten olan alacağı nedeni ile Bakırköy .. İflas Dairesi Müdürlüğünün ... İflas nolu dosyasına 405.236,15 TL alacak için masaya kayıt başvurusu yaptığını, iflas masasınca 100.000,00 TL lik kısmın kabul edildiğini, belgelendirilmeyen 305.236,15 TL lik talebin reddine karar verildiğini, bu nedenle bu alacaklarının dördüncü sıraya kaydına karar verilmesini talep etmiş, davalı iflas idaresi ise davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir. İlk derece mahkemesi, davanın, işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren yasal süresi içinde yenilenmediğinden HMK 150 maddesi gereğince açılmamış sayılmasına karar vermiştir.

Süresinde istinaf talebinde bulunan davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

İlk derece mahkemesine 09/11/2017 tarihli duruşma için mazeret dilekçesi sundukları, mahkemece mazeretin kabulüne karar verilerek duruşmanın 05/04/2018 tarihine ertelendiği ancak mahkemece duruşma gününün davacı tarafa tebliğ edilmesi yönünde bir karar oluşturulmadığı, davacı olarak UYAP' dan takip etmelerinin beklendiği, bu nedenle mahkeme tarafından yeni duruşma günü kendilerine tebliğ edilmediğinden duruşma gününden haberdar olamadıkları ve 05/04/2018 tarihli duruşmaya katılamadıkları, bu duruşma da da hazır olmadıkları ve mazeret dilekçesi sunmadıkları için davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği,

oysa kendilerine yeni duruşma günü tebliğ edilmediğinden hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiği, mahkemece verilen kararın usulen hatalı olduğu ve kaldırılması gerektiği hususları istinaf sebebi olarak ileri sürülmüştür.

Dosya kapsamına göre mahkemece 09/11/2017 tarihli duruşmada, davacı vekilinin mazeretinin kabulüne ve duruşmanın 05/04/2018 tarihine bırakılmasına karar verildiği, davacının mazereti kabul edilmesine rağmen davacıya yeni duruşma gününün bildirilmesine yönelik herhangi bir ara karar oluşturulmadığı, 05/04/2018 tarihinden sonraki duruşmada da takip edilmeyen dosyanın HMK 150 maddesi gereğince yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verildiği, 3 aylık süre içinde yenilenmeyen davanın da HMK 150 maddesi gereğince açılmamış sayılmasına karar verildiği görülmektedir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 150.maddesinde, tarafların duruşmaya gelmemesi durumunda. sonuçları ve davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi düzenlenmiştir.

150/1. fıkrada, usulüne uygun olarak davet edilmiş olan tarafın duruşmaya gelmemesi veya gelip de davayı takip etmeyeceğini bildirmesi halinde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verileceği, 5. fıkrada ise, işlemden kaldırıldığı tarihten başla yarak üç ay içinde yenilenmeyen davaların sürenin dolduğu gün itibarı ile açılmamış sayılacağı, mahkemece kendiliğinden karar verilerek kaydın kapatılacağına yer verilmiştir.

Aynı yasanın ikinci bölümünde , yargılamaya esas olan ilkeler ve bu ilkeler arasında da 30. Madde de usul ekonomisi ilkesi düzenlenmiştir. Maddede, hakimin yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir şekilde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlü olduğuna vurgu yapılmıştır.

Usul kuralları uyarınca, mahkemece , taraflara usulüne uygun davetiye çıkarılması, bu yolla tarafların duruşmada hazır bulunmalarının ve savunma yapabil- melerinin sağlanması bir zorunluluktur.

Yargıtay uygulamasına göre de, 6100 sayılı HMK' nın uygula- ma alanını, adli yargı ilk derece hukuk mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinde tutulacak kayıtlar ile yazı işleri hizmetlerinin yürütülmesi ve bu işlemlerde UYAP'ın kullanılmasına dair usul ve esasları düzenlemek amacıyla çıkartılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğinin 52. Maddesi gereğince, tebligat işlemleri 7201 sayılı Tebligat Kanunu ile Tebligat Kanunu uyarınca çıkarılan yönetmeliklere göre fiziki ya da elektronik ortamda yapılması gerektiği,

elektronik tebligat usulünün düzenlendiği Tebligat Kanunu'nun 7/A maddesindeki düzenleme ve elektronik Tebligat Yönetmeliği hükümleri de dahil olmak üzere, Tebligat Kanununu ve çıkarılan Tebligat yönetmeliği hükümleri incelendiğinde, duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesi usulünün uygulanabileceğine yönelik bir düzenlemeye de yer verilmediği görülmektedir.

Öte yandan HMK 27 maddesinde de, hukuki dinlenilme hak- kının düzenlendiği ve bu maddede davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgililerinin kendi hakları ile bağlantılı hukuki dinlenilme hakkına sahip oldukları açıklanmıştır.

Somut olayda, mahkemece, mazeret bildiren ve mazereti kabul edilen tarafa yeni duruşma gününün usulünce tebliğ edilmemesine rağmen, duruşma günü hazır olmadığı gerekçesiyle dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesi ve bu işleminde davacı tarafa bildirilmeyerek, HMK 150. maddesi gereğince 3 aylık süre içinde yenilenmeyen davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olması,

davacının hukuki dinlenilme hakkının ve adil yargılanma ilkesinin ihlali anlamına geldiği gibi, duruşma gününün tebligat mevzuatına uygun şekilde bildirilmemesi de hatalı olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu yönlerden kabulüne, HMK 353 1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesinin kaldırılmasına ve dosyanın usulüne uygun olarak, tebligat yapılması, delillerin toplanması ve yargılama yapılması için mahkemesine iadesine, karar verilmesi gerektiğine dair aşağıdaki karar verilmiştir.