İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2018/837 K.2021/127

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında 06.11.2014 tarihinde bayilik sözleşmesi imzalandığını, davalının müvekkili şirketten sipariş ettiği ve teslim aldığı ürünlerin ödemesini yapmadığını, davalı aleyhinde İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlattıklarını, davalının takibe haksız alarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Bayilik Sözleşmesinin müvekkili ile dava dışı ... Giyim arasında imzalandığını, davacı ile ticari ilişkilerinin bulunmadığını belirterek davanın reddine, kötüniyet tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; davacının, Bayilik Sözleşmesinin tarafı olmadığı, alacağa dayanak olarak sunulan tüm faturalarında dava dışı ... Giyim tarafından davalıya keşide edilmiş faturalar olduğu, davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığından bahisle davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; ... Markasını taşıyan ürünlerine ... Tic. Ltd. Şti. firmasında üretilerek satışa sunulduğunu, ... Ltd. Şti ile ... Tic. Ltd. Şti. firmalarının yetkilisinin aynı kişi olduğunu, iki şirket arasında ticari organik bağ bulunduğunu, bu sebeple ... Markasının yetkili bayilik sözleşmesinin üretici firma adına yapılarak ürünlerin ...

Markası adı altında satışı konusunda davalıya teslim edildiğini, 06.11.2014 tarihinde imzalanan bayilik sözleşmesinin 5.2. Maddesinin 5.2.7 bölümünde ''Bayii, her kış ve yaz sezonunda satın alacağı ürünlerin bedelini, taraflar arasında karşılıklı olarak anlaşılan koşul ve vadelerde ödemek zorundadır.'' düzenlemesinin bulunduğunu, yine Sözleşmenin 12.3.

Maddesinde, aynı zamanda TTK m.87 hükmü uyarınca, imza altına alınan sözleşmenin bir cari hesap sözleşmesi niteliğinde olduğunun düzenlendiğini, düzenlemeye göre sözleşmenin uygulanması nedeniyle taraflar arasında oluşacak borç ilişkisinin, ... nezdinde tutulan bir cari hesapta takip edileceğinin kararlaştırıldığını, sözleşme hükümlerine göre bu durumun ... Ltd Şti. ile ... Giyim San. Tic. Ltd.

Şti. arasındaki ticari organik bağı gösterdiğini, dava dilekçesi ekinde sunulu 14.11.2014 ile 20.01.2016 tarihleri kapsayan cari hesap ilişkisine göre en son borç bakiyenin 57.675,60 TL olduğunu, ayrıca ürün siparişi ve ürünlerin teslim alınmasından sonra kesilen faturaların, cari hesaptaki alacak-borç ilişkisini destekler mahiyette olduğunu, davalı şirketin cari hesaba karşı sözleşme sona erene kadar herhangi bir itirazda bulunmadığı gibi kendisine gönderilen faturaları kayıtsız şartsız kabul ettiğini belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava, bayilik sözleşmesinden kaynaklı fatura alacağının tahsili amacı ile davacı tarafından davalı aleyhinde başlatılan icra takibine karşı itirazın iptali istemine ilişkindir. Uyuşmazlık, davada davacının aktif dava ehliyetinin bulunup bulunmadığı noktasında toplanmıştır. Dava dilekçesine ekli 06.11.2014 tarihli Bayilik Sözleşmesi incelendiğinde, sözleşmenin davalıya ait ... ile ... Giyim San. Tic. Ltd.

Şti. (...) arasında imzalandığı, alacağa dayanak faturaların ... Ltd. Şti. (...) tarafından düzenlendiği anlaşılmaktadır. Ayracı Sözleşmenin 12.3. Maddesindeki " Bu sözleşme aynı zamanda TTK m.87 hükmü uyarınca, bir cari hesap sözleşmesi niteliğindedir. Sözleşmenin uygulanması nedeni ile taraflar arasında oluşacak alacak-borç ilişkisi ... nezdinde tutulan bir cari hesapta takip edilecektir.

Taraflar TTK'nın cari hesaba dair hükümlerine uymayı taahhüt etmişlerdir" düzenlemenin de sözleşmenin tarafları için geçerli olduğu izahtan varestedir. Taraf sıfatı, dava konusu sübjektif hakka ilişkindir. Bir sübjektif hakkı dava etme yetkisi, kural olarak o hakkın sahibine aittir. (Aktif husumet) Sübjektif hak kendisinden davalı olarak istenebilecek olan kişi ise, o hakka yükümlü olan kişidir.

(Pasif husumet) Bir davanın tarafları, o davada gerçekten taraf sıfatını haiz değil ise, mahkemece, dava konusunun esası hakkında inceleme yapılıp karar verilemez, davanın reddi gerekir. Sıfat yokluğu, bir def’i değil, dava konusu hakkın doğumuna engel olan bir itirazdır. 1086 sayılı HUMK 'ta bir dava şartı olmamakla birlikte, hakim, kendisine sunulan dava malzemesinden bir itiraz sebebinin varlığını öğrenirse, bunu kendiliğinden gözetir. (KURU.

Medeni Usul Hukuku, 2017, s.122, 123). 6100 sayılı HMK ‘da da aynı durum korunmuştur. (Yargıtay 11 HD'nin 2017/1713 Esas, 2018/7247 Karar sayılı kararı). Somut uyuşmazlıkta, sözleşme hükümlerinin tarafla için geçerli olduğu, davacının sözleşmenin tarafı olmadığı, aktif dava ehliyetinin bulunmadığı, mahkemece tesis edilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-Dosya kapsamı ve delil durumuna göre İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan HMK' nın 353/1.b.1 maddesi gereğince davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan REDDİNE, 2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 91,10 TL başvuru harcı + 162,10 TL istinaf kanun yolu başvuru harcı ile toplam 253,20 TL harcın, davalı tarafından peşin yatırılan 117,10 TL harçtan mahsubu ile bakiye 136,10 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin kendi üzerine bırakılmasına,