İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2019/2659 K.2019/2015

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili, davalı kooperatifin 30/05/2018 tarihli Genel Kurul Kararlarının yasaya, ana sözleşmeye, fiili duruma, iyiniyet kurallarına aykırı olması nedeniyle butlanını, butlan talebinin uygun bulunmaması halinde 30.05.2018 tarihli genel kurul kararlarının iptalini, yönetim kurulunun görevden el çektirilmek suretiyle yeni yönetim oluşturulmak amacıyla olağanüstü genel kurul çağrısı yapmak için kooperatife kayyum tayinine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece, 02/07/2018 tarihli tensip zabtının 6 nolu ara kararı gereği,

davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı olmadığından 34 davacı olduğu halde tek bir davacı için harç yatırılmış olduğundan 33 davacı yönünden ayrı ayrı harcın yatırılması için (35,90*33=1.184,70 TL) tensip zaptının tebliğinden itibaren davacı vekiline 2 haftalık kesin süre verildiği, aksi halde HK 30 ve HMK 150 madde gereğince davacı ... dışındaki diğer davacıların davasının işlemden kaldırılacağı hususunun 06/07/2018 tarihi itibariyle tebliğ ile davacı vekiline ihtar edildiği,

(emsal Yargıtay 23 HD 2011/4841 esas 2012/2972 karar sayılı ve 19/04/2012 tarihli ilamı) ancak verilen kesin süre içerisinde eksik harcın tamamlanmadığı bu nedenle Harçlar kanunu 30. madde gereğince yasal süre içinde harcın tamamlanmadığından davacı ... dışında ki diğer davacılar açısından davanın tefriki ile yeni esasa kaydına ve davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği görülmüştür.Davacı vekili yasal süresi içerisinde sunduğu istinaf dilekçesinde, dosyanın tefrik edilmesi ile birlikte dosya müvekkilleri adına yeni bir numara aldığını ve bu esas üzerinden davanın devam ettiğini,

bu sebeple tüm işlemlerin yeni dosya ile yeniden yapılması ve takibi gerektiği, bu nedenle dava yeni esas numarasına kayıt edildiği an mahkeme yeni bir ara karar oluşturarak yeniden süre verilmesi zorunlu olduğu,

bu nedenle eski dosya üzerinden yapılan ihtarın geçerliliğini kaybettiğinden bu işleme dayalı karar oluşturulamayacağından mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın devamına karar verilmesini talep etmiş ise de mahkemece istinaf başvuru harç giderleri eksik yatırıldığından 33 davacı yönünden ayrı ayrı hesaplanan 121,30 TL başvurma harcından oluşan toplam 4.002,90 TL harcın 1 haftalık süre içerisinde tamamlanması için davacılar vekiline kesin süreli muhtıra çıkartıldığı, 26/05/2019 tarihinde tebliğ edildiği,

kesin süreli muhtıraya rağmen harç yatırılmadığından HMK 344.maddesi uyarınca istinaf başvuru talebinin reddine karar verilmiştir.İstinaf başvuru talebinin reddine ilişkin karara karşı davacılar vekili yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunmuştur. mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğu, usul gereği birden çok isim olmasına rağmen bu isimler azınlık haklarını kullanmak için yazılmış talep edilen dava aynı olup konusu parayla ölçülebilen davada olmadığı,

bu nedenle azınlık hakları tek başvuru olarak değerlendirilmesi gerektiği, kaldı ki kabul anlamında olmamak kaydı ile böyle dahi olmuş olsa tamamlanmış kısmı için istinafa gönderilmesi zorunlu olduğundan ilk istinaf dilekçesinde belirtilen hususlar doğrultusunda mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.Dava, kooperatif üyesi olan 34 davacı tarafından açılan genel kurul kararının iptali istemine ilişkindir.Mahkemece, davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmadığından 33 davacı yönünden harç miktarları da belirtilmek suretiyle ayrı ayrı harcın yatırılması için 2 haflık kesin süre verilmiş,

kesin süre içerisinde harç tamamlanmadığı takdirde Harçlar Kanunu 30 ve HMK 150 maddesi gereğince, davacı ... dışındaki diğer davacıların davasının işlemden kaldırılacağı hususu 06/07/2018 tarihinde ihtar edilmiş, davacı vekiline verilen kesin süre içerisinde harcın tamamlanmadığı görülmüştür.

21/02/2019 tarihli duruşmada tensip zaptının 6 nolu ara kararı uyarınca yapılan ihtara rağmen kesin süre içerisinde belirtilen harçların yatırılmamış olması nedeniyle davacı ... dışındaki diğer davacılar açısından davanın tefrikiyle ayrı bir esasa kayıt edilmesine karar verilmiş, tefrik edilen 33 davacı yönünden eksik harcın Harçlar Kanunu 30. Maddesi gereğince yasal süre içinde tamamlanmadığından davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.Davacılar vekili tarafından yasal süre içerisinde karar istinaf edilmiş ise de harcın sadece davacılardan ... ile ... açısından yatırılmış olduğu,

diğer davacılar yönünden başvurma harcının tamamlanmadığı, bu hususta harcın ikmali için davacılar vekiline 1 haftalık kesin süre verilmiş ise de harcın yatırılmadığı görülmüştür.6100 sayılı HMK'nın 344. maddesine göre; istinaf dilekçesi verilirken, istinaf kanun yoluna başvuru harcı ve tebliğ giderleri de dahil olmak üzere tüm giderler ödenir.

Bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi halde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir. Verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verir.

Bu karara karşı istinaf yoluna başvurulması halinde, 346. maddesinin ikinci fıkrası hükmü kıyas yoluyla uygulanır. HMK 346/2 maddesine göre, bu ret kararına karşı tebliğ tarihinden itibaren 1 hafta içince istinaf yoluna başvurulabilir, istinaf yoluna başvurulduğu ve gerekli giderler de yatırıldığı takdirde dosya, kararı veren mahkemece yetkili bölge adliye mahkemesine gönderilir.

Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesi istinaf dilekçesinin reddine ilişkin kararı yerinde görmez ise istinaf dilekçesine göre gerekli incelemeleri yapar.

Yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde, mahkemenin 20/06/2019 tarihli istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararda istinaf harcının tamamlanması için davacılar vekiline verilen kesin süreye rağmen harç tamamlanmadığından tüm davacıların istinaf başvuru talebinin reddine karar verilmiş ise de dosya kapsamında davacılardan ... ve ... yönünden harcın tamamlanmış olduğu görülmüştür.

Davacılardan ... ve ... dışında diğer davacıların istinaf başvuru talebinin reddine ilişkin kararda bir isabetsizlik bulunmasa da harcı tamamlanan ... ve ... yönünden istinaf başvuru talebinin reddine karar verilmesi hatalıdır.HMK 346/2 maddesi uyarınca davacılar ... ve ...'ın ilk istinaf dilekçesine göre yapılan incelemede.

HMK'nun "Harç ve Avans Ödemesi" başlıklı 120. maddesinin birinci fıkrası, harç ve avansların Bakanlıkça saptanacağı, dava açılırken mahkeme veznesine yatırılacağı, avansın yeterli olmadığının anlaşılması durumunda davacıya iki haftalık kesin süre verileceği düzenlenmiştir. Harca tabi davalarda, başvurma harcı ve davanın niteliğine göre maktu yada nisbi karar ve ilam harcının dörtte biri peşin olarak alınır (Harçlar Kanunu 27-28 mad).

Dava açılırken harcın eksik alınmış olması halinde, mahkemece davaya devam olunabilmesi için harcın Harçlar Kanun'unun 30 ve 33. maddeleri uyarınca tamamlanması yoluna gidilir ve davacıya eksik harcı yatırması için süre verilir. Şayet verilen süreye rağmen eksik harç ikmal edilmez ise dosya işlemden kaldırılır ve HMK 150. maddesi uyarınca süresinde harç tamamlanarak dava yenilenmez ise davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.

Harç kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemece kendiliğinden (resen) dikkate alınmalıdır.Mahkeme kararında belirtildiği üzere davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmamaktadır. Diğer bir anlatımla davacılar ayrı ayrı davalı kooperatif üyesi olup, aralarında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmaktadır. İhtiyari dava arkadaşlığı halinde ise, hüküm, harç ve yargılama giderinin ayrı ayrı karara bağlanması gerekir.

Somut olayda davacılardan yalnızca ... yönünden harcın yatırılmış olduğu, diğer davacılar yönünden Harçlar Kanun'unun 30 ve 33. maddeleri uyarınca tamamlanması yoluna gidildiği ancak verilen 2 haftalık kesin süreye rağmen eksik harç ikmal edilmediğinden harç yatırmayan davacılar açısından dosyanın tefrik edilerek HMK 150. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi yerindedirSonuç olarak davacılar vekilinin istinaf talebi yerinde görülmediğinden HMK 353/1.b.1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun reddine dair aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere 1-Dosya kapsamı ve delil durumuna göre İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan HMK' nın 353/1.b.1 Maddesi gereğince davacı tarafların istinaf başvurusunun esastan REDDİNE,2- Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 68,20 TL başvuru harcı ile istinaf kanun yolu başvuru harcı 121,30 TL olmak üzere toplam 189,50 TL harcın davacı ...'ın peşin olarak yatırdığı 165,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 23,20 TL harcın davacı ...'dan tahsili ile hazineye irat kaydına,