İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2021/1553 K.2025/543

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirketler ile davalı ... arasında temizlik hizmetlerinin yürütülmesi işine ilişkin birçok sözleşme düzenlendiğini, sözleşmelere istinaden davalıya teminat mektupları verildiğini, sözleşmeler sona ermesine rağmen teminat mektuplarının iade edilmediğini ileri sürerek tedbiren teminat mektuplarının karar kesinleşinceye kadar nakde çevrilmemesini ve davanın kabulü ile teminat mektuplarının iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevabında; aralarında mecburi ya da ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmayan davacıların birlikte dava açamayacağını, bu nedenle davaların ayrılması gerektiğini, hizmet alımları sözleşmesi gereği yüklenicinin sözleşme ve ihale dökümanı hükümlerine uygun olarak edimini yerine getirmesi ve bu işten dolayı idareye herhangi bir borcu kalmaması halinde kesin teminatın iadesinin gerektiğini, sözleşmenin 17.5. maddesine göre yüklenicinin çalıştırdığı personelin işçilik alacaklarının ödenmemesi halinde, işçilerin bu haklarının yüklenicinin hakedişinden ya da kati teminat mektubundan karşılanacağını,

davacıların yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve çalıştırdığı personele ilişkin işçilik alacaklarını ödemediğini, açılan iş davalarında müvekkili kurumun teminat miktarlarının çok üzerinde ödeme yapmak zorunda kaldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; davalı ...'nin iş davaları nedeniyle ödemesi gereken tazminat miktarının 531.033,32 TL, iadesi istenen 6 adet teminat mektubunun toplam bedelinin 384.377,00 TL ve paraya çevrilen 4 adet teminat mektubunun toplam değerinin ise 130.920,00 TL olduğu, bunun düşülmesi ile davacıların sebep olduğu ve davalının kesinleşmiş mahkeme kararlarına göre ödemesi gereken 400.133,32 TL bedel daha bulunduğu, kaldı ki henüz kesinleşmemiş işçi alacakları davalarının da bulunduğu, herhangi bir hakediş kesintisinin olmadığı, davalının davacılar tarafından ödenmesi gereken işçi alacakları sebebiyle karşılaştığı ve ödemek zorunda kalacağı bedele nazaran teminat mektuplarının iadesi gerekmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacılar istinaf nedenleri olarak; hizmet alım sözleşmelerinin sona erdiğini, müvekkillerinin sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirdiğini, SGK'dan alınan ilişiksiz belgesinin davalıya sunulduğunu, teminat mektuplarının vadeleri de dolduğundan iadesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, temizlik hizmet alım sözleşmesi kapsamında verilen teminat mektubunun iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece, şartları oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacılar hükmü istinaf etmiştir.İstinaf konusu edilen uyuşmazlık; hizmet alım sözleşmesi kapsamında davalı işverene verilen teminat mektuplarının iadesi koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda toplanmaktadır.

Davalı ... ile davacılar arasında düzenlenen sözleşmeler gereği; yüklenici, sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumluluklarını, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesine göre yerine getirmekle yükümlü kılınmıştır.

Hizmet alım sözleşmelerinde, taahhüdün, sözleşme ve ihale dökümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan ilişiksiz belgesinin idareye verilmesi ile kesin teminatların tamamının yükleniciye iade edileceği kararlaştırılmıştır.

Yine sözleşmelerde, yüklenicinin çalıştırdığı personele ait senelik izin, kıdem ve ihbar tazminatlarını ödememesi durumunda, işçilerin bu hakları yüklenicinin hak edişinden veya kati teminatından karşılanacağı kararlaştırılmıştır.

Dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporundan, temizlik hizmet alımı kapsamında hizmet ifa eden yüklenici işçilerinin işçilik alacağının tahsili için davalı ... aleyhine açtığı ve kesinleşmiş iş mahkemesi kararları bulunduğu, ayrıca henüz derdest olan iş davalarının da bulunduğu, söz konusu işçilik alacaklarının teminat mektupları bedelinin çok üzerinde olduğu anlaşılmaktadır.

Buna göre davacıların sözleşme ve ihale dökümanı hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirdiğini kanıtlayamadığı anlaşıldığından mahkemece teminat mektubunun iadesi koşulunun oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddedilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenler ile ilk derece mahkemesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden davacılar vekilinin istinaf talebinin HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/236 Esas, 2017/1126 Karar sayılı ve 30/11/2017 tarihli kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 bendi gereğince ayrı ayrı esastan REDDİNE, 2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulanan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan davacı ...Ltd.Şirketi tarafından peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 556,10 TL harcın adı geçen davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulanan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan davacı ...