İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesi E.2023/399 K.2023/629

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasında; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın usulden reddine yönelik verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulduğundan, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmalı yapılmasına gerek görülmediğinden, dosyanın tevdi edildiği Dairemiz Üye Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra, yapılan müzakerede de ön inceleme ve usule ilişkin eksikliğin bulunmadığının anlaşılması üzerine, işin esasına geçilmek suretiyle dosya üzerinden heyetçe yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili; davalı borçlunun müvekkili davacıya olan borcundan dolayı İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalı tarafın takibe konu borç tutanağında borcun daha önce ödendiğini, herhangi bir borç kalmadığını belirterek takibe itiraz ettiğini, davalının bu itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu, söz konusu itirazın, borcun tahsilinin önlenmesi amacıyla yapıldığını, dekontlar ve banka dökümleri üzerinde yapılacak incelemede itirazın haksızlığının anlaşılacağını belirterek, icra dosyasındaki itirazın iptali ile icra takibinin kaldığı yerden devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacının İstanbul Anadolu ...İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, bu takibe karşı yapılan itiraz nedeniyle takip durdurulduğunu, icra dosyasında dosyada alacaklı görünen şirkete olan tüm paraların ödendiğini, karşılığında icra dosyasında mevcut olan ibraname alındığını belirterek, ödenmiş ve ibra edilmiş borç için haksız bir şekilde açılan bu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince; "...1-HMK'nun 114/1-h maddesindeki dava şartı yokluğundan aynı yasanın 115/2 maddesi gereğince davanın usulden reddine,.." karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı tarafın süresinde cevap dilekçesi sunmadığını, HMK hükümleri uyarınca delillerin esasa ilişkin değerlendirmeye alınması için diğer tarafın açıkça muvafakatinin gerektiğini, delillerin süresi içinde sunulmadığını, dolayısıyla ibranamenin değerlendirilemeyeceğini, tarafların basit bir kağıda yazdıkları 45.000,00 USD'nin 3.şahıs durumundaki ...

Danışmanlığa temlik edildiği şeklindeki yazının hukuki nitelendirilmesinde yanılgıya düşüldüğünü, alacağın temlikinin temlik eden ile temlik olunan arasında hukuki sonuç doğuracağını, davalı tarafça sunulan belgenin borç ikrarı olarak kabul edilmesi gerektiğini, davalı tarafından davacıya veya dava dışı ...

Danışmanlığa 45.000,00 USD'nin ödendiğini ispat edecek belgelerin sunulması gerektiğini, ilk derece mahkemesince ispat yükünün davalı tarafta olduğunun kabul edildiğini, fakat davalının borç ikrarı olarak kabul edilmesi gereken belgeyi mahkemenin hatalı şekilde değerlendirdiğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, istinaf taleplerinin kabulü ile kararın ortadan kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, ödünç sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkindir. İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası incelendiğinde; alacaklısının dosyamız davacısı şirket olduğu, borçlusunun dosyamız davalısı şirket olduğu takip miktarının 46.000,00 USD olarak gösterildiği, takip dayanağının ise, toplam 50.000,00 USD'lik borç tutarının ödenmeyen 46.000,00 USD'lik bakiyesinin tahsili talebi olarak belirtildiği, icra takip tarihinin 28/04/2021 tarihi olduğu, borçlunun ödeme itirazında bulunduğu, icra takibinin durdurulduğu görülmüştür.Davalı vekili tarafından dosyaya örneği sunulan "İbraname" başlıklı belgede; "... olarak, ...

İth.İhr.San Tic.Ltd.Şti'den 45.000,00 USD'lik alacağımız ... Org. Dış tic. Ltd Şti tarafından devir edilmiştir, şirket olarak ... Tic. Ltd. Şti'den hiçbir alacağımız kalmamıştır.21/05/2020" şeklinde olup, davacı ve davalı şirket temsilcileri tarafından imzalanmıştır. İcra takip tarihi 28/04/2021 olup, ibranamenin düzenlendiği tarih ise 21/05/2020 tarihidir. Yani söz konusu ibraname icra takip tarihinden önce düzenlenmiştir.

Her ne kadar mahkemece gerekçeli kararda ibraname tarihinin 21/05/2020 tarihi olduğu, icra takip tarihi ise 28/04/2020 tarihi olduğu, ibranamenin icra takibinde sonra itirazın iptali davasından önce düzenlenmiş olduğu bu şekilde borcun sona erdiği bu şekilde davanın açılmasında hukuki yararın bulunmadığı gerekçesi ile davanın usulden reddine karar verilmiş ise de, ibranamenin geçerlilik koşullarının değerlendirilmesi yargılamaya ilişkin olup, davanın açılmasında hukuki yarar bulunmadığı yönündeki mahkeme karar ve gerekçesi usul ve yasaya aykırıdır.

Kaldı ki, ibranamede ibra olunan miktar 45.000,00 USD olarak belirtilmiş olup, icra takip miktarı ise 46.000,00 USD dir. Bu itibarla, söz konusu ibranamenin takip konusu borca ilişkin olup olmadığının tespiti amacıyla tarafların tüm delilleri toplanıp, gerektiğinde ticari defterleri de mali müşavir bilirkişi vasıtasıyla incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gereklidir. Davacı istinaf taleplerinde haklıdır.

Bu değerlendirmeler ve yasal düzenlemeler doğrultusunda; davacının istinaf başvurusunun kabulüne, HMK m.353/1-a-4-6 gereği ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyada mevcut ibranamenin icra dosya alacağına ilişkin olup olmadığının tüm taraf delillerine göre belirlenmesi ve bu yöndeki tüm tarafların delilleri toplanarak sonucuna göre karar verilmesi, takip talebinin 46.000,00 USD'ye ilişkin olması,

ibraname içeriğindeki bedelin de 45.000,00 USD olması husus da gözetilerek,ibranamenin takip konusu borca ilişkin olup olmadığının tespiti amacıyla tarafların tüm delilleri toplanıp, gerektiğinde ticari defterleri de mali müşavir bilirkişi vasıtasıyla incelenerek sonucuna göre karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine iadesine karar verilmesi sonuç ve kanaatine oybirliğiyle varılmakla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere.

1.Davacının istinaf başvurusunun KABULÜNE, HMK m. 353/1-a-4-6 uyarınca İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 16/06/2022 tarih, 2021/782 Esas, 2022/537 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2.Yukarıda belirtilen gerekçe kapsamında yargılama yapılmak üzere dosyanın kararı veren İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'ne gönderilmesine, 3.İstinaf incelemesinin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle AAÜT 2/2 hükmü uyarınca davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 4.Davacının yatırmış olduğu istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine, gereğinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,