İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2019/1042 K.2021/878

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 22.10.2015 tarihinde yürürlüğe giren sözleşme kapsamında ... isimli şirketten elektrik enerjisi almaya başladığını, bir yıl süreli olarak imzalanan sözleşmede elektrik enerjisi birim fiyatı 0,17750 TL/Kwh olarak tespit edildiğini, daha sonra taraflar arasında 24.10.2016 tarihli ek protokol imzalanmış olduğu,

01.01.2017- 31.12.2017 tarihleri arasında elektrik enerjisi birim fiyatının 0,169 TL/Kwh olarak tespit edildiğini, kök sözleşmenin diğer hükümlerinin aynen yürürlükte olduğunun hükme bağlandığını, davalı şirketin bu gelişmelerden sonra tek taraflı olarak mail ekinde müvekkili şirkete bir yazı gönderdiğini ve piyasa koşullarını bahane ederek 01.01.2017 - 31.12.2017 tarihleri arasında elektrik eneıji birim fiyatını 0,185 TL Kwh olacak şekilde yükselttiğini beyan ettiğini,

bunun üzerine davalı şirkete 28.12 2016 tarihli ihtarname gönderilerek piyasa koşulları bahane edilerek yapılan fiyat artışının kabul edilemez olduğundan yasal nedenlerle fiyat artışı yapılıyor ise gerekçelerinin bildirilmesi, müvekkili şirketin sözleşme ile bağlı kalmaya devam edeceğini, sözleşmeye aykırı birim fiyat üzerinden gönderilen faturaların ihtirazi kayıtla ödeneceğinin ifade edildiğini , haksız alınan tutarların iadesini talep etme hakkının saklı tutulduğunu, bu arada davalı şirketin bir başka yazı göndererek 01.01.2017- 31.12.2017 dönemi için birim fiyatın 0,195 TL/Kwh çıkarıldığını,

müvekkilinin bu yazıya mail ve ihtarname ile yanıt verdiğini, fiyat değişikliğinin sözleşmenin 7.5. maddesi kapsamında "Elektrik Piyasası Mali Uzlaştırma kapsamında tedarikçinin ödemesi gereken bedellerde değişiklik olması nedeni ile" yapıldığını ifade ettiğini ileri sürerek Aralık 2016 fatura dönemi için müvekkilinden haksız ve sözleşmeye aykırı olarak alınan 3.508,14 TL 'nin ödemenin yapıldığı 16/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile,

ocak 2017 dönemi için yine haksız alınan 10.735,37 TL'nin ödemenin yapıldığı 17/02/2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; enerji birim fiyatının sözleşmenin 7.5. maddesi uyarınca değiştirilmiş olduğundan davacı taleplerinin haksız bulunduğunu, enerji maliyeti birim fiyatındaki değişikliklerin ...'ın resmi sitesinden görülebildiği gibi, durumun davacıya gönderilen ihtarname ile de izah edilmiş bulunduğunu, PTF aritmetik ortalama 2016 Ekim Ayı'nda 140,505 iken 2016 Kasım Ayı'nda 148,062 TL, 2016 Aralık Ayı'nda ise 219,04-TL'na yükseldiğini, müvekkili şirketin davacıya yaptığı elektrik tedarikinden zarar eder duruma geldiğini,

elektrik birim fiyatlarındaki artışların nedeni olarak doğalgaz arz sıkıntısı ve dolayısıyla doğalgaz fiyatındaki artışlar, döviz kurundaki artışlar, ...'ın piyasaya müdahalesi ve YEKDEM bedelindeki artışlar gibi etkenler gösterildiğini, davacının aralık ayı faturası ile ilgili talebinin anlaşılamadığını beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, yargılamada alınan elektrik mühendisi bilirkişi raporu doğrultusunda , PMUM kapsamı gereğince elektrik tedarik eden firmanın birtakım kalemlerin, örneğin, piyasa takas fiyatındaki aritmetik ortalamanın her ay artarak değiştiği, bunun haricinde profil maliyeti, dengesizlik maliyeti ve YEKDEM fiyatlarının ay bazında arttığı, bu artan kalemleri tedarikçi firmanın sözleşmenin 7.5 maddesi gereğince tüketicilerin elektrik birim fiyatına yansıtmasının gerektiği, bu itibarla davalının, davacıdan 2016/12 dönemi için ve 2017/01 dönemi için tahsil ettiği faturasındaki dava konusu olan aktif enerji birim fiyatının doğru olarak uygulandığı,

bu faturalardaki bedellerin tamamından dolayı davacının davalıya borçlu olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Kararı istinaf eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında imzalanan kök sözleşmenin 7.5. maddesinde; ödemesi gereken bedellerde bir değişiklik olması durumunda, davalı şirketin fatura tarihinden önce yazılı şekilde bildirmek kaydıyla elektrik birim fiyatını tek taraflı değiştirebileceği, yeni faturanın tüketiciye ulaşmasından sonra karşılıklı mutabakat sağlanamaması halinde davalının bir ay içinde sözleşmeyi feshedebileceğinin hükme bağlanmış olduğu,

tarafların 24.10.2016 tarihli ek protokolü imzalayarak 2017 yılı için 0,169 TL birim fiyatta yazılı şekilde mutabık kaldıkları,ancak davalının daha sonra piyasa şartları vb. gerekçelerle fiyatı yükselttiğini ,bunun üzerine müvekkilinin sözleşmeden doğan hakkını kullanarak yeni fiyatta mutabık olmadığını 27.12.2016 tarihli noter ihtarı ile davalıya bildirmiş, sözleşmeyi feshetme hakkı da olmadığından faturaları ihtirazi kayıtla ödeyeceğini açıklamış olduğunu,davalının sözleşmeyi feshetme özgürlüğünü kullanmadığı gibi,

müvekkiline mutabık olmadığı yüksek fiyattan fatura göndermeye devam ettiğini ,bu nedenlerle fiyatta mutabık olmayan müvekkilinin yeni fiyattan sorumlu tutulmasının hukuken ve sözleşmesel olarak mümkün olmadığını, fiyat değişikliğinin gerekçelerinin taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 7.5.

Maddesinde düzenlendiğini ,bu maddede sayılan hususularda bir değişiklik olması durumunda davalının elektrik birim fiyatını değiştirebileceğinin hükme bağlandığını , davalı şirketin ileri sürdüğü fiyat artış gerekçelerinin hiç birisinin sözleşmenin 7.5. maddesinde sayılan hallerden olmadığı , Ara dönem bakımından ;taraflar arasında imzalanan bir yıl süreli sözleşmenin 22.10.2016 tarihinde (fiyat bakımından) bağlayıcılığını yitirdiği,

tarafların 24.10.2016 tarihinde 2017 yılı fiyatının 0,169 TL olması konusunda yazılı anlaşma yaptıkları ,ancak Kasım ve Aralık 2016 ayında uygulanacak fiyatın tespit edilmediği ve bir boşluk ortaya çıktığı,davalınon Aralık 2016 ayı faturasını fiyat bakımından sona eren kök sözleşmedeki fiyat üzerinden düzenlemiş olduğunu , oysaki bu dönem için tarafların mutabık kaldığı bir fiyat bulunmadığı ,kararın bu açıdan da hatalı olduğu,

dosyaya sunulan bilirkişi raporuna bakıldığında, fiyat değişikliğinin tedarikçinin ödemesi gereken bedellerde yaşanan değişikliklerden kaynaklandığının ifade edildiği ,ancak bilirkişinin bu görüşünün somut gerekçelerini ( verileri) izah etmediği, kaldı ki ileri sürdükleri istinaf sebeplerinin çoğunun sözleşmenin ve yasanın yorumuna ilişkin olduğu ,bu hususları karara bağlayacak olanın da mahkeme olduğu, bu açıdan da kararın usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürülmüştür. ...nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

dava, taraflar arasındaki sözleşme ve ek protokole aykırı olarak ,davalı şirketin fazla birim fiyatı üzerinden fatura düzenlediğini ve tahsilat yaptığı iddiası ile alacak talebine ilişkindir.

Tarafların 22.10.2015 tarihinde yürürlüğe giren ve 15 maddeden oluşan " Elektrik Enerjisi Serbset Tüketici Çift Terimli Sanayi Sözleşmesi " ni karşılıklı imzaladıkları,sözleşmenin dava konusu ile ilgili 7.5 maddesinin " Elektrik Piyasası Mevzuatında Tedarikçi'nin maliyetlerini oluşturan her türlü iletim ve dağıtım sistem kullanım ve diğer bedellerde, iletim veya dağıtım hat kayıplarında veya Elektrik Piyasası Mali Uzlaştırma kapsamında Tedarikçi nin ödemesi gereken bedellerde bir değişiklik olması durumunda Tedarikçi Tüketici' ye uyguladığı elektrik enerjisi birim satıs fiyatını,

birim satış fiyatındaki değişikliği fatura tarihinden önce Tüketiciye yazılı olarak bildirmek kaydıyla, tek taraflı olarak değiştirme hakkına sahiptir. İşbu yeni durum hususunda faturanın Tüketiciye ulaşması itibariyle 5 (beş) işgünü içinde karşılıklı mutabakat sağlanamaması hafinde Tedarikçi bildirim tarihinden itibaren 1 (bir) ay içinde iş bu sözleşme'yi tek taraflı olarak feshetme hakkına sahiptir.

Sözleşmenin bu madde de belirtilen nedenlerde feshedilmesi halinde, Tüketici Tedarikçi'den herhangi bir gerekçeyle her ne ad altında olursa olsun, zarar, ziyan, tazminat ve benzeri hiçbir hak veya alacak talebinde bulunmayacaktır ancak bu halde Tedarikçi'nin uğramış olduğu her türlü zararı karşılamak üzere Tüketici, tedarik süresi boyunca gerçekleşen en yüksek fatura bedelinin 3 (üç) katı tutarında ceza bedeli ödemekle yükümlü olacaktır." şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır.

Taraflar arasında 24.10.2016 tarihinde "Ek Protokol" imzalandığı, sözleşmenin 5.1 maddesinde sözleşme süresi boyunca tüketiciye uygulanacak elektrik enerjisi birim satış bedelinin 0,17750 TL/kWh olacağının düzenlendiği, 24.10.2016 tarihli protokolde de " İşbu Ek Protokol ile yukarıda belirtilen taraflar arasında münakid 22.10.2015 tarihli Sözleşme'nin burada belirtilenler dışında kalan diğer hükümleri ve şartları aynen saklı kalmak ve geçerliliklerini korumak kaydıyla, taraflar 01.01.2017- 31.12.2017 döneminde elektrik enerjisi birim fiyatının 0,169 TL olacağı konusunda mutabakata varmıştır." şeklinde düzenleme yer aldığı görülmüştür.

Mahkemece alınan bilirkişi raporunda, davalının, davacıdan 2016/12 dönemi için tahsil ettiği ... nolu tüketim faturasındaki dava konusu olan 0,1775 TL/kWh aktif enerji birim fiyatının doğru olarak uygulandığı, davalının, davacıdan 2017/01 dönemi için tahsil ettiği ... nolu tüketim faturasındaki dava konusu olan 0,195 TL/kWh aktif enerji birim fiyatının doğru olarak uygulandığı, davacının 1. faturadan 3.508,14 TL, 2. faturadan 10.735,37 TL nin sözleşmeye aykırı olarak tahsil edildiği iddiasının ve bedellerin iadesi talebinin yerinde olmadığı beyan edilmiş,mahkemece bilirkişi görüşü benimsenmek suretiyle karar verilmiştir.

Davada uyuşmazlığın çözümü için taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümlerinin ve özellikle 7.5 maddesindeki düzenlemenin de değerlendirilmesi gereklidir.

Mahkemece elektrik mühendisinden rapor alınmış ise de, sözleşmenin konu ile ilgili hükümlerinin somut olay yönünden yeterince değerlendirildiğini söylemek mümkün değildir.Mahkemenin ve bilirkişinin sözleşmenin bu maddesi uygulanırken , "PMUM kapsamı gereğince elektrik tedarik eden firmanın birtakım kalemlerin, örneğin, piyasa takas fiyatındaki aritmetik ortalama her ay artarak değiştiği, bunun haricinde profil maliyeti, dengesizlik maliyeti ve yekdem fiyatları ay bazında arttığı,

bu artan kalemleri tedarikçi firmanın sözleşmenin 7.5 maddesi gereğince tüketicilerin elektrik birim fiyatına yansıtmasının gerektiği" şeklindeki görüş ve tesbitinin sözleşmenin 7.5. maddesinde sayılan; (a) İletim ve dağıtım sistem kullanım ve diğer bedellerde, (b) İletim ve dağıtım hat kayıplarında, (c) Elektrik Piyasası Mali Uzlaştırma kapsamında Tedarikçi'nin ödemesi gereken bedellerde ,bir değişiklik olması durumunda davalının elektrik birim fiyatını değiştirebileceği şeklindeki düzenleme kapsamında kalıp kalmadığının tesbiti yönünden konunun teknik, sözleşmesel yönleri değerlendirilerek ,

3 kişilik uzman bilirkişi raporu alınması gerekli olup, esas delillerden olan bilirkişi incelemesinin yargılamada ikmal edilmediği anlaşılmakla , bu sebeplerle davacının istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın, HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla, yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

KARA R