İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2021/1665 K.2021/2098

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati tedbir talep eden vekili dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... Mah. ... Cad. No:... Beyoğlu/ İstanbul adresinde cafe-restaurant olarak işyeri işlettiğini, işyerinin ... şirketi nezdinde ... numaralı elektrik abonesi olduğunu, müvekkili şirketin Covid-19 önlemleri kapsamında 20 Kasım 2020 tarihinden beri kapalı olduğunu, davalı elektrik kurumu tarafından, İstanbul İcra Daireleri nezdinde ...

MTS no ile fahiş ve orantısız faturalar sebebiyle müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, söz konusu icra takibine 27.10.2020 tarihinde itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu, aradan çok uzun bir zaman geçmesine rağmen itirazın iptali davası açılmadığı gibi kurum nezdinde faturaların fahiş olduğuna dair itirazlarının da dikkate alınmayarak müvekkiline ait restourantın elektriğini kestiğini, elektrik kurumuna başvuru yaparak,

faturaların fahiş ve usule aykırı olduğu ve bu sebeple dosyaya itiraz edildiğinin belirtilmesine rağmen "bu itirazınızın bir önemi yok, tüm dosya borcunu yatırmazsanız elektriğinizi açmayız" şeklinde yanıt verildiğini, gelinen aşamada müvekkilinin çaresiz bırakıldığını, esasen taraflar arasında çekişmeli olan ve itiraz edilen bir fatura alacağının söz konusu olduğunu, hali hazırda müvekkilinin elektriğinin kesik olduğunu, davalı şirket tarafından itirazın iptali davası açılmadığı için fatura iptali talepli menfi tespit davası açacaklarını, arabuluculuk aşaması süre alacağından,

bu geçen sürede müvekkili şirketin elektriksiz kalması durumunun söz konusu olacağını, zaten uzun süredir kapalı olan müvekkiline ait restourantın hiç bir biçimde açılamayarak çaresizce bu faturaları ödemek zorunda kalacağını, bu sebeple restaurant olarak faaliyet gösteren ve uzun süredir kapalı olan müvekkili şirketin elektriğinin kapalı kalması durumunda "işin niteliği gereği elektriğin müvekkili işletmenin faaliyetleri için olmazsa olmaz koşul olduğundan ve bu durumda ticari faaliyetleri duracağından,

devamla ağır ve onulmaz ekonomik kayıplara uğıayacağından itirazla duran icra dosyasındaki faturalar bakımından kesilen elektriğin açılması ve yeniden kesinti yapılmaması yönlü açılacak menfi tespit davası öncesi HMK 389 vd. maddeleri uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince2021/138 D.İş- 2021/133 sayılı kararıyla "Somut olayda tedbir talep eden işyeri sahibi olduğundan, tedbir talep edenin ticaretle uğraştığı, elektrik enerjisi ihtiyacının zorunlu olduğu hususları göz önünde bulundurulduğunda tedbir talep eden açısından elektrik zorunlu bir ihtiyaç niteliğinde olup, elektriğin kesilmesi işyeri sahibi açısından telafisi zor ya da imkansız bir durum oluşturacağından, somut olayda HMK.

389 ve devamı maddelerinde düzenlenen ihtiyati tedbir karar verilmesi için gerekli şartların mevcut olduğu kanaatine varılmıştır. Bunun yanı sıra davacının mal varlığında meydana gelebilecek bir değişim nedeni ile ilerde belirlenecek davalı şirket zararının elde edilmesi zorlaşabileceği gibi tamamen imkansız hale de gelebileceğinden teminat karşılığı tedbir kararı vermek gerektiği" gerekçesiyle ihtiyati tedbir kararının kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine mahkemece duruşmalı yapılan inceleme sonunda; " ihtiyati tedbir talep edenin ticari faaliyetini sürdürebilmesi bakımından elektriğin zorunlu ihtiyaç niteliğinde olması, elektriğin kesilmesine dayanak gösterilen faturalara ilişkin başlatılan icra takibine itiraz edilmiş olmakla alacağın varlığının ve miktarının taraflar arasında ihtilaflı halde olması nedeniyle ihtiyati tedbir talep edenin geçici korumaya muhtaç hukuki yararının olduğu,

öte yandan bildirilen itiraz sebepleri ancak taraflar arasındaki uyuşmazlığa ilişkin yapılacak esas yargılamada değerlendirilebilecek hususlara ilişkin olmakla ihtiyati tedbir yargılamasında tartışılması olanağının da bulunmadığı " gerekçeleriyle ihtiyati tedbir kararına itirazın reddine karar verilmiştir. Karara karşı aleyhine tedbir verilen vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Aleyhine tedbir verilen vekili istinaf başvurusunda özetle; müvekkili ile davacı-borçlu arasında 10.09.2019 tarihinde imzalanmış olan Perakende Satış Sözleşmesi'ne istinaden düzenlenmiş ancak ödenmeyen 5 adet faturadan dolayı icra takibi başlatıldığını, bunun dışında;

davacı –borçlunun icra takibinde talep edilen borcun varlığına ilişkin iddialarının haksız olduğunu, borçlu şirketin elektriğin kesilmesinin engellenmesinin usul ve yasaya uygun olmadığını, davacının açmış olduğu davanın zaman kazanmak amacı ile açıldığını, mahkemece verilen bu kararla borçlunun elektriği açıldığını ve kesilmeyeceği güvencesi ile borcun tahsil imkanını ortadan kaldırdığını, mahkemenin "geçici korumaya muhtaç hukuki yarar" ibaresi ile sadece borçlu şirketin menfaatleri korunmakta olup, müvekkilinin bu durumdan uğramış olduğu zararın hiçe sayıldığını,

İstanbul 9.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/270 Esas sayılı dosyası ile 21/04/2021 tarihinde borçlu olmadıklarının tespiti bakımından menfi tespit davasının açıldığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir. Uyuşmazlık, davalı tarafından düzenlenen tüketim faturalarına dayalı açılacak menfi tespit davası öncesi enerjinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararın verilmesi talebine ilişkindir.

HMK 389 ve devamı maddelerine göre “Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

Talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hallerde, hâkim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir. Mahkeme, tedbire konu olan mal veya hakkın muhafaza altına alınması veya bir yediemine tevdii ya da bir şeyin yapılması veya yapılmaması gibi, sakıncayı ortadan kaldıracak veya zararı engelleyecek her türlü tedbire karar verebilir.

Buna göre, işin niteliği gereği elektriğin davacının işletmesi için olmazsa olmaz koşulu gözetildiğinde kesintinin, davacının ticari işletme faaliyetinin durmasına sebep olacağı, bu haliyle davacının ağır ekonomik kayıplara uğrayacağı, tarafların karşılıklı menfaatleri esas alındığında yargılama süresince çekişme konusu elektriğin kesilmesinin davacı aleyhine ağır zararlar doğuracağı, davanın sonuna kadar, en azından dava konusu miktarla sınırlı davacının işletmesinde elektrik kesintisinin önüne geçmek gerektiği, bunun yanı sıra alacağın miktarına göre davalı şirketin de ihtiyati tedbir isteminde hukuki yararı bulunduğu anlaşılmaktadır.

Zira davacının mal varlığında gelebilecek bir değişim nedeni ile ilerde belirlenecek alacaklı şirket zararının elde edilmesi zorlaşabileceği gibi tamamen imkansız hale de gelebilecektir.

Davalının istinaf itirazları yönünden yapılan değerlendirmede, ihtiyati tedbir kararının verilmesinde her iki tarafın yararı bulunduğu, kullanılan elektriğin sayaçtan geçerek kullanılması nedeniyle kullanılan enerji bedelinin tespitinin yapılabileceği, ancak verilen tedbir kararının dava konusu tutanaklar haricindeki ihtilafları kapsamayacağı, olası bu ihtilaflarla ilgili kurumun tutanak tutma, tahakkuk ve tahsilat yapma imkanının bulunduğu, açıktır.

Bu nedenlerle; ilk derece mahkemesince verilen ihtiyati tedbir kararının dava konusu tutanakla sınırlı olmak kaydıyla verildiği anlaşıldığından davalının istinaf talebinin HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmiştir.

KARA R