İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2019/2836 K.2020/995

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasında İstanbul 4. Asliye Hukuk ve İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R- Dava, taraflar arasında düzenlenen alacağın temliki sözleşmesi uyarınca ödenmeyen bedelin tahsili istemine ilişkindir.

İstanbul 4. Asliye Hukuk Mahkemesince,taraflar arasında yapılan sözleşme ile alacağın temlik edildiği, davalının tacir olduğu, yapılan işin davalının ticari işletmesi ile ilgili olup, davalı yönünden ticari iş niteliğinde olduğu, dolayısıyla uyuşmazlığın davalı yönünden TTK 19 gereğince ticari iş sayılan işlerden olması nedeniyle karine olarak diğer taraf için de ticari iş niteliğinde olması nedeniyle davacı yönünden de sözleşmeden kaynaklanan alacağın tahsili isteminin ticari iş kapsamında olduğu görülmüştür.

Uyuşmazlık da dava dışı tasfiye halinde ... A.Ş. nezdindeki davacı hesabının davalıya temlikine ilişkin sözleşmeden kaynaklandığından işin niteliği itibarıyla ticaret mahkemesinin görev alanında kaldığı TTK.nın 4/1-f maddesinden anlaşılmakla, açılan itirazın iptali davası yönünden görevsizlik kararı verilmiştir. İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi ; davacı ile davalı ... Ltd.

Şti. arasında 15/01/2011 tarihli alacağın temliki,sulh,ibra ve feragat sözleşmesinin düzenlendiği, sözleşme hükümlerine göre 28/003/2017 tarihine kadar davalının her ay 485,00$ (USD) son ay 533,00 $ (USD) ile 445,00 Euro son ay 442,06 Euro olacak şekilde ödeme yapması gerektiğinden bahisle dava açıldığı, davacının alacak talebinin taraflar arasındaki sözleşmeye dayandığı, davanın niteliği itibari ile mutlak ticari dava olarak kabul edilemeyeceği, davacının tacir olmadığı, davacının temlik sözleşmesine konu yaptığı alacağın borçlusu durumundaki ...

A.Ş.'nin bu davada taraf olmadığı gibi davanın her iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklanmamış olması nedeni ile davanın nispi ticari dava olarak da kabul edilemeyeceği, davanın 6102 Sayılı TTK.'nun 4 ve 5 maddelerinde düzenlenen ticari davalardan olmadığı açık olup Yargıtay 11.HD'nin 2017/1069 Esas-2018/5194 Karar 2015/14950 Esas-2016/3539 Karar ve Yargıtay 13.HD'sinin 2016/19360 Esas-2018/2813 Karar, 2015/15096 Esas-2017/2181 Karar;

2017/8010 Esas-2017/9945 Karar sayılı ilamları ile aynı mahiyette İstanbul BAM 16.Hukuk Dairesinin 2018/3635 Esas-2018/2649 Karar sayılı ilamlarının da aynı yönde olduğu bu haliyle mahkememizin görevsiz olduğu anlaşılmıştır. Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir.

HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmadığından HMK 'nın 114/1-c ve 115/2 madde uyarınca Mahkememizin görevsizliği sebebiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi ile Mahkememizin karşı görevsizliğine, görevli mahkemenin İstanbul 4. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna, karar kesinleştiğinde mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlığının çözümlenmesi için dosyanın ilgili İstinaf Hukuk Dairesine gönderilmesi gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1. maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, asliye ticaret mahkemesine aittir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinin ilk cümlesinde tarif edilmiş olup, her iki tarafın da "Ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davalarıdır.

Mutlak ticari davalar ise tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

Somut olayda davacı, davalı ile aralarında düzenlenen temlik sözleşmesi uyarınca, davacının ...ndan olan alacağının davalı şirket tarafından ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davalının edimini yerine getirmediğini belirterek alacağının tahsilini talep etmiş olup, TTK'nın 4/1-f maddesi uyarınca bankacılık işlerinden kaynaklanması nedeniyle mutlak ticari nitelikte olduğu anlaşılan uyuşmazlığın, İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere