İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2021/59 K.2021/1066

Taraflar arasında görülen davada Küçükçekmece 4. Asliye Hukuk ile Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, inaçlı işlemle şirket hissesinin devri karşılığı hisse bedeli olarak tapu iptal ve tescil yada bedelin iadesi istemine ilişkindir.

Küçükçekmece 4. Asliye Hukuk Mahkemesince, "Somut olayda her ne kadar inançlı işlem hukuki sebebine dayalı tapu iptal tescil olmadığı takdirde bedel iadesi şeklinde terditli talepte bulunulmuş ise de temel uyuşmazlık , bir tacirin borçlarının ticarî olması yolundaki ticarî iş karinesini düzenleyen 19 uncu maddenin birinci fıkrası gereğince her iki taraf için ticarî sayılan hususlardan doğan nisbi ticari dava niteliğindedir.

İki tarafı da tacir olan bir işlem, eylem veya iş, iki tarafın da ticarî işletmesi ile ilgili ise, o iş ticarîdir ve çıkan uyuşmazlık, ticarî dava sayılır (TTK m. 19,1)." gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur.Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından ise, "Somut olayda, davanın hukuki sebebinin dava dilekçesinin içeriği ve iddianın ileri sürülüş biçimi dikkate alındığında inanç sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde bedel iadesi istemine ilişkin olduğu, uyuşmazlığın çözümünde 6102 sayılı TTK hükümlerinin uygulanmasını gerektirir bir durum bulunmadığı, davanın mutlak ticari davalardan olmadığı,

davanın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hukuk davası(nispi ticari dava) niteliğinde de olmadığı nazara alındığında uyuşmazlığın genel hükümler çerçevesinde Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir." gerekçesiyle karşı görevsizliğine kararı verilmiştir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Yine aynı maddede, bu Kanun'dan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde Ticaret Mahkemesi varsa Asliye Hukuk Mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanun'un 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara Ticaret Mahkemesinde bakılacağı düzenlenmiştir.Türk Ticaret Kanununun 3. maddesinde, "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir.” düzenlemesi getirilmiştir.

Bir hukuki işlemin veya fiilin TTK'nın kapsamında kaldığının kabul edilmesi için kanunun amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen bu kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bir hukuki işlemin veya fiilin olması gerekir.Somut olayda, davacı hissedarı olduğu davalı şirketteki hisselerini inançlı işlem ile davalı ...' na devrettiğini, ancak devir nedeniyle şirket adına kayıtlı bulunan tapulu taşınmazın yarı hissesinin kendi adına devredilmesi gerekirken devredilmediği gerekçesiyle, tapu kaydının %50 hissesinin iptali ile davacı adına tesciline,

bu olmadığı takdirde bedelin tespit edilerek davacıya iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacının talebi, kendisine ait davalı şirket hisselerini, diğer davalı ...' na inançlı işlemle devri işlemine dayanmakta olup, uyuşmazlığın tarafların ticari faaliyeti ile ilgili olduğu, davacının hisse devirleri nedeniyle istemde bulunduğu, uyuşmazlığın şirket hisselerine ilişkin olup TTK hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmakla, uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.