İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2022/1465 K.2023/168

Taraflar arasındaki davada İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, tazminat istemine ilişkindir.

İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesince, "... Gemiye ilişkin düzenlemeler TTK'nun Deniz Ticareti bölümü olan 5. Kitapta düzenlenmiştir TTK 931.

Maddesinde geminin tarifi yapılarak; tahsis edildiği amaç, suda hareket etmesini gerektiren, yüzme özelliği bulunan ve pek küçük olmayan her araç kendiliğinden hareket etmesi imkanı bulunmasa da, bu kanun bakımından gemi sayılır, şeklinde düzenlenmiştir.Davaya konu uyuşmazlığın Deniz Ticaretine ilişkin düzenlemeler arasında yer aldığı,

ve anılan Kanunun 5/2 maddesine göre deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla asliye ticaret mahkemelerinin biri veya bir kaçının münhasıran HSYK tarafından görevlendirilebileceği, bu kapsamda HSYK 'nın 20/07/2004 tarih ve 370 sayılı kararı ile İstanbul 'da kurulup faaliyete geçirilen denizcilik ihtisas mahkemesinin yargı alanının İstanbul ili mülki sınırları olarak belirlendiği,

yine 09/09/2014 tarihli Ticaret Mahkemesi hakimleri ile bazı yer adli yargı hakimlerinin müstemir yetkilerinin düzenlenmesine ilişkin yetki kararnamesi ile 6102 sayılı TTK 5/2 maddesi gereğince İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin TTK 'dan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticareti ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere münhasıran görevlendirildiği bu nedenle deniz ticaretine ilişkin bir uyuşmazlıktan kaynaklanan eldeki bu davada Mahkememizin görevli olmadığı, mahkemenin görevli olmasının(HMK m.114/1-c) dava şartlarından olduğu,

mahkemece, dava şartlarının mevcut olup olmadığının, davanın her aşamasında kendiliğinden(HMK m. 115/1) nazara alınacağı, tespit edilen dava şartı noksanlığının giderilmesinin mümkün olmadığı sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak yargılama harç ve giderleri görevli mahkemede değerlendirilmek üzere Mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi (Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) ise, "...

25/01/2020 tarihinde a yangın meydana geldiği, yangında davacı ...'a ait davacı ... ' a ait ..., davacılar ... ve ...'e Ait ... isimli tekneler ile davalıların murisi ...a ait .... isimli tekne dahil yedi teknenin zarar gördüğü, 30/01/2020 tarihli yangın raporunda yangının .. isimli teknede başlayarak patlamalar ve rüzgarın etkisiyle diğer teknelere sirayet ettiği, yangının çıkış sebebinin tespit edilemediğinin belirtildiği,

yangının "HBDH Sakine Cansız İntikam Milisleri " isimli örgüt tarafından üstlenildiği iddiasıyla başlatılan soruşturmanın İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının 2020/20887 soruşturma sayılı dosyasında devam ettiği, davacı tarafın yangının ve teknelerdeki hasarın davalı marinanın ve davalıların murisi ...teknesi maliki ...ın kusurundan meydana geldiğini ileri sürerek maddi zararın tazminini talep ettiği, Mahkemenin görevinin taraflar arasındaki temel hukukiye göre tayin edileceği, dosyaya celp edilen bağlama kütüğü ruhsatnamelerine göre dava konusu teknelerin özel tekne oldukları,

davacılar ile davalı Marina işletmesi arasındaki ilişkinin bağlama sözleşmesine dayandığı, diğer davalılar yönünden ise haksız fiil hükümlerinin uygulanması gerektiği, 6102 sayılı TTK dan veya diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine veya deniz sigortasına ilişkin bir uyuşmazlığın söz konusu olmadığı anlaşıldığından Mahkememizin görevsizliğine ..." gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

TTK'nın 1352. Maddesinde deniz alacakları sayılmıştır.

Buna göre, geminin işletilmesinin sebep olduğu zıya, hasar, can kaybı ve bedeni zararlar, kurtarma faaliyetlerinden doğan tazminat hakları, gemi yapım ve onarımından kaynaklanan alacaklar, gemide taşınan, bagaj dâhil, eşyaya gelen veya bu eşyaya ilişkin zıya veya hasar, gemi için alınmış krediler dâhil olmak üzere, geminin veya malikinin adına yapılmış harcamalar gibi doğrudan deniz ticareti alanıyla ilgili tazminat ve alacaklar deniz alacağı olarak tanımlanmıştır.

Denizcilik İhtisas Mahkemeleri'nin davaya bakabilmesi için davanın deniz ticaretinden kaynaklanması gerekli ve zorunlu olup, somut olayda uyuşmazlık davalı muris ...'a ait teknenin yanması sırasında, yangının davacıların teknesine de sıçraması sonrasında bu davacıların teknelerinin de zarar gördüğü, marinayı işleten diğer davalıların saklama sözleşmesine uygun davranmadıkları ve yangının büyümesine sebebiyet verdikleri gerekçesi ile oluşan zararın tahsili talep edilmekle, zarar haksız fiilden kaynaklandığından davaya bakma görevi genel mahkeme niteliğindeki İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi’ne aittir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere