İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/1182 K.2024/3191

Taraflar arasındaki davada İstanbul 14. Asliye Hukuk Mahkemesi ile İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR İstanbul 14. Asliye Hukuk Mahkemesince, "...Uyuşmazlık konusu ödünç paranın 25/04/2022 ve 26/04/2022 tarihlerinde borç açıklamasıyla farklı miktarlarda üçer kere davacı tarafça davalıya banka havalesi yolu ile gönderildiği, bu dönemde davacının limited şirket ortağı ve anonim şirket yöneticisi olduğu,

her ne kadar iddia edilen borç para ödemesi şirkete ait hesaptan değil de şahıs hesabından gönderilmiş ise de, davacı ve davalı arasındaki havale işlemine konu ödemenin, davalı tarafından aralarındaki ticari ilişki nedeniyle yapıldığına ilişkin açıklamaları da göz önüne alındığında, ticari işten kaynaklanıp kaynaklanmadığının araştırılması gerektiği, bu kapsamda eldeki davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...işbu davada mahkememizin görevli olabilmesi için havalenin davanın taraflarından birinin ticari işletmesi ile ilgili olması gerektiği, davanın açıldığı Asliye Hukuk Mahkemesince davalının esnaf sınırını aşan gelirinin bulunup bulunmadığı ile ilgili yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıdan anlaşıldığı üzere davalının esnaf sınırını aşan gelirinin bulunmadığı, davacının da gerçek kişi olduğu, tarafların ticari işletmesini ilgilendiren bir uyuşmazlık bulunmadığı anlaşılmakla davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu..." gerekçesiyle karşı görevsizlik yönünde karar vermiştir.

Bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması (nisbi ticari dava) gerekirken üçüncü grup ticari dava olarak kabul edilen havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür(TTK 4. madde).

(Yargıtay 3 HD 2022/3593 E. 2022/4898 K. Sayılı kararı) Eldeki davada, davacı taraf, davalının, "gümrükte mallarım takıldı acil Angola'ya gönderip işleri tamamlayacağım" diyerekten borç istemesi üzerine, bankadan havale yoluyla borç olarak verdiği 100.000-Eoru paranın tahsili amacıyla itirazın iptali talebinde bulunmaktadır.

Uyuşmazlığın ödünç sözleşmesinden kaynaklandığı, havaleye ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olmasının, TTK'da yeterli görüldüüğü, davacı ve davalının gerçek kişi işletme kaydı yok ise de, her ikisinin de, yüzde yüz hisseli yani tek ortaklı birden fazla şirket ortaklık kaydı bulunduğu gibi, davacının iddiasına bakıldığında, havalenin, gümrükte takılan davalıya ait ticari malların çözülmesi için borç olarak gönderildiği,

davalı savunmasına göre de bu paranın taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı davalının davacından olan alacağına mahsuben gönderildiği karşısında ticari nitelikte olan işbu davaya bakmak görevi asliye ticaret mahkemesine ait bulunmaktadır.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere