İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/351 K.2024/1698

Taraflar arasındaki davada Beykoz 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Beykoz 1. Asliye Hukuk Mahkemesince, "...Davacı vekili tarafından dava Beykoz Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) açılmış ise de, ticaret mahkemesi davalarına ilişkin uyuşmazlıkların Ticaret Mahkemesinde çözümlenmesinin zorunlu olduğu, Beykoz Adliyesinde Ticaret Mahkemesi bulunmadığı, HSK kararları uyarınca Beykoz Adliyesinin Ticaret Mahkemesi olarak İstanbul Anadolu Adliyesine bağlı olduğu, davanın görev nedeniyle usulden reddine, dosyanın görevli Anadolu Adliyesi Ticaret Mahkemesine gönderilmesine..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...tarafların bağlı bulunduğu Ticaret Sicil Müdürlüğüne, Vergi Dairesine ve esnaf olup olmadığının anlaşılması bakımından ayrı ayrı müzekkereler yazılmış ve müzekkere cevapları dosya içine alınmıştır. Müzekkere cevaplarında gerçek kişi ticari işletme kaydı bulunmadığı, vergi dairesi müzekkere cevabında mükellef kaydının olmadığı görülmektedir.

Yapılan araştırmalar neticesinde tarafların tacir olmadığı ve aralarındaki uyuşmazlık ticari iş niteliğinde olmadığı anlaşılmakla mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı, görevli mahkemenin Beykoz 1 Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu..." gerekçesiyle görevsizlik yönünde karar vermiştir.

6100 sayılı HMK'nın 2/1. maddesinde “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.” hükmüne yer verilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır.

Aynı Kanun'un TTK' nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. Karşı görevsizlik kararı veren mahkemece yapılan araştırma neticesinde tarafların tacir olmadığı, davacının esnaf kaydının olduğu, davalının ise esnaflık kaydının terkin edildiği anlaşılmaktadır.

Taraflar arasında yapılan mülkiyeti hazineye ait taşınmazın satım işlemlerine aracılık sözleşmesinin de bir ticari işletme faaliyeti kapsamında yapıldığına dair dosya içeriğinde bir bilgi ve belge bulunmamaktadır. 6100 sayılı HMK'nın 2/1. maddesi uyarınca davaya bakmak görevi asliye hukuk mahkemesine ait bulunmaktadır.