İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2019/264 K.2019/258

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla HMK' nın 353.maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili yerel mahkemeye vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin, hamilinin müvekkili, keşidecisinin ... olduğu 10/06/2017 keşide tarihli ... numaralı 80.000,00 TL bedelli ve 21/06/2017 keşide tarihli ... numaralı 80.000 TL bedelli çeklerin kendi uhdesindeyken kaybolduğu iddiası ile İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/519 E, 2017/892 K. sayılı dosyası ile çek iptali davası açtığını, mahkemece, 14/06/2017 tarihinde çek bedellerinin % 15'i oranında 50.100,00 TL teminat karşılığında çekler hakkında ödemeden men yasağı kararı verildiğini,

söz konusu çekler müvekkili tarafından ödeme için bankaya ibraz edildiğinde, ödeme yasağı nedeniyle çek bedellerinin tahsil edilemediğini, bu şekilde müvekkilinin zarara uğradığını belirterek, İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/519 E, 2017/892 K. sayılı dosyasına teminat olarak yatırılan 50.100,00 TL'lik teminata ihtiyati tedbir konulmasına ve 50.100,00 TL'lik zararın karşılanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili yerel mahkemeye vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının, çeklerin yasal hamili olduğunu ispat etmesi gerektiğini, İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/519 E 2017/892 K. sayılı dosyasında 5 adet çek için 50.100,00 TL teminat yatırıldığını, davacının talebinin ise 2 adet çekle sınırlı olup, iki adet çeke ilişkin teminat bedelinin 24.000,00 TL olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

TOPLANAN DELİLLER

Mahkemesince, İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/519 E 2017/892 K. sayılı dosyası ile İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyasının getirtilerek dosya arasına alındığı görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin 28/03/2018 tarihli ara kararı ile; " Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile, İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017519 E, 2017/892 K. sayılı dosyasından İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyasına gönderilen 12/03/2018 tarihli ek karara konu 50.100,00 TL teminat bedelinin dava sonuçlanıncaya kadar ödenmemesine " karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi'nin 28/03/2018 tarihli ara kararına davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine mahkemece dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 27/04/2018 tarihli ara karar ile.

"Dava, davacının hamili olduğu çekler hakkında verilmiş olan ödeme yasağı kararı nedeni ile davacının tahsil edemediği çeklerden dolayı uğradığı zararın tazmini istemine ilişkin olup yaklaşık ispat kuralı çerçevesinde verilmiş olan 28/03/2018 tarihli ihtiyati tedbir kararının kaldırılması talebinin reddine" karar verilmiş, davalı vekili tarafından, 27/04/2018 tarihli ara karara karşı istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; müvekkilinin borçlusu olduğu İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı icra dosyasında mevcut 50.100,00 TL’lik tutara mahkemece ihtiyati tedbir konulmuş ise de, icra dosyasında müvekkilinin borçlu, alacaklının ise dava dışı 3. kişi olduğunu, icra dosyasındaki alacaklı tarafın, ilk derece mahkemesindeki dava ile alakasının bulunmadığını, bu nedenle ihtiyati tedbir kararı verilmesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı tarafça iki adet çek için talepte bulunulduğunu, 50.100 TL’lik teminat tutarının ise beş adet çek için yatırıldığını, bu durumda diğer çek bedelleri üzerinden alınan teminatlar üzerinde, davacının herhangi bir talep hakkının bulunmadığını,

dava konusu olamayan başka çeklerin teminatına, mahkemece tedbir konulmasının hukuka aykırı olduğunu, tedbir kararının, dosya ile hiç ilgisi olmayan dava dışı 3. kişi konumundaki alacaklının haklarını da etkilediğini belirterek, ilk derece mahkemesinin 28/03/2018 tarihli ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, haksız ihtiyati tedbir nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.HMK. nun 394/4.maddesinde "itiraz dilekçeyle yapılır. İtiraz eden, itiraz sebeplerini açıkça göstermek ve itirazının dayanağı olan tüm delilleri dilekçesine eklemek zorundadır. Mahkeme, ilgilileri dinlemek üzere davet eder; gelmedikleri takdirde dosya üzerinden inceleme yaparak kararını verir. İtiraz üzerine mahkeme, tedbir kararını değiştirebilir veya kaldırabilir." hükmü yer almaktadır.

HMK'nın 394/4. maddesi, duruşma açılması ve ilgilileri dinlemek üzere davet hususunda emredici hüküm içermekte, hakime takdir hakkı tanımamaktadır.Somut davada, mahkemece, davalı tarafın ihtiyati tedbire itirazı, duruşma açılmaksızın, dosya üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda karara bağlanmakla, davacının savunma ve HMK'nın 27. maddesinde düzenlenen hukuki dinlenilme hakkı kısıtlanmıştır.

Bu durumda mahkemece, taraflara usulüne uygun davetiye tebliğ edilerek, bildirilen duruşma tarih ve saatinde hazır bulunmalarının istenmesi, ihtiyati tedbir ve itiraz konusundaki beyanlarının alınması, usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmaya gelmedikleri takdirde ise yokluklarında dosya üzerinden inceleme yapılarak, sonucuna uygun bir karar verilmesi gerektiğinden, davalı vekilinin istinaf sebepleri incelenmeksizin, HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,

yukarıda açıklanan şekilde işlem yapılarak karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.