İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2021/1000 K.2024/1174

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... Sanayi Ticaret AŞ'nin müvekkiline İşveren Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olduğunu, Büyükçekmece Emniyet Müdürlüğü tarafından tutulan tutanakla 18 araçlı ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, dava dışı ...

Ticaret AŞ'nin sigortalı çalışanı, davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi (KMAZMSS) ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...un olay günü hayatını kaybettiğini belirterek, 27.000 TL maddi tazminatın ödeme tarihi olan 26/07/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince; davanın kabulü ile 27.000 TL maddi tazminatın ödeme tarihi olan 26/07/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca çok araçlı kazalarda kazanın oluşumunda kusurdan ziyade, zararın oluşmasına yol açan kazanın münferit olarak incelenmesi ve kusur dağılımının ona göre belirlenmesi gerektiğini, rücu talebine ilişkin olay tek taraflı ölüm niteliğinde olduğundan ve tek taraflı ölüm talepleri teminat dışı olduğundan müvekkil şirketin sorumluluğu bulunmadığını belirterek, tehiri icra taleplerinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda: Dava, trafik kazasından kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 91. maddesi gereği, KTK'nin 85. maddesinde belirtilen bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda, poliçe limiti dahilinde işletenin sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere, mali sorumluluk sigortası yaptırılması zorunludur.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 1425. maddesine göre sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerir. Yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Genel şartlar C.10. maddesi ile de 12/08/2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları yürürlükten kaldırılmıştır.

Yeni Genel Şartlar C.11 maddesine göre, Genel Şartlar yürürlük tarihi olan 01/06/2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların, yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır.

Davaya konu kaza 11/02/2015 tarihinde meydana gelmiş olup bu tarihte yürürlükte olan ve yukarıda açıklanan Kanun ve Genel Şartlar ve konuya ilişkin Yargıtayın yerleşik içtihatlarına göre davacı tarafından ödeme yapılan dava dışı kişiler üçüncü kişi konumunda olduğundan davalı vekilinin bu yöndeki istinaf başvurusu yerinde görülmemiştir.

Somut olayda, ceza dosyasında bulunan Adli Tıp Kurumu (ATK) İstanbul Trafik İhtisas Dairesinin 20/11/2015 tarihli savcılığa hitaben hazırlanan raporunda; en önde seyreden römorklu çekici sürücüsü ...’nün olayda asli kusurlu olduğu, sürücü ...’ın ...’un sürücüsü olduğu ... plakalı araca arkadan çarptığı, yönetimindeki aracın hızını, yukarıdaki olumsuz şartlara, yol, görüş ve trafik şartlarına göre ayarlamadığı, hızını düşürmediği,

olay yeri şartlarının üzerindeki bu hız dolayısıyla önündeki kapanan yolda duraklamak zorundaki ölenin, aracının yanındaki ... plakalı araca da çarptığını, kendisinin önündeki araca vurduğunu, arkadan gelenlerin kendi aracına vurduğunu beyan ettiği, ancak krokide, arkadan çarpan araç görülmediği, otoyolun bu bölümünde, görüş mesafesinin ve araçların seyir yolunun öndeki kazalar sebebiyle kapandığı, diğer sürücülerin de arkadan gelen araçların darbelerine maruz kaldığının anlaşıldığı, seyrini engelleyen yolun kapalı olmasına rağmen, önündeki araca çarptığı ve olaya katkıda bulunduğu,

bu bakımlardan dikkatsiz ve özensiz davranan ...’ın olayda tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda; davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü maktul ... yönetimindeki otomobil ile yerleşim yeri dışında gündüz vakti tipi şeklinde yoğun kar yağışlı ve zeminin karla kaplı olduğu E080 otoyolu Selimpaşaya yaklaşık 7,5 km mesafede Celaliye sırtları mevkiinde Kuzey Yol Tekirdağ istikametinde seyir halinde iken gereken dikkatini yola vermediği, mevcut trafiğin seyir durumunu dikkate almadığı, hava şartlarını, yol durumunu, aracının özelliklerini ve görüş alanını da dikkate alarak hızını görüş alanını kontrol edebilecek ve tedbir alabilecek düzeye düşürmediği,

olay mahalline geldiğinde önündeki çarpışmalar sonucu yol üzerinde bulunan çekiciye takılı römorka tedbirsizce arkadan çarparak ölümü ile neticelenen olayın oluşumuna sebebiyet verdiğinden ve KTK'nin 47/d, 52/b, 56/c ve 84/d maddelerini ihlal ettiği, maktulün aracının darbeyi aldığı ilk bölümün ön kısım olduğu dikkate alındığında (Önce römorka arkadan çarptığı) kendi ölümü ile neticelenen olayın oluşumunda, dikkatsiz ve özensiz davranışlarından dolayı %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, dava dışı sürücü ...ın sevk ve idare hatası sonucu dava dışı ... plaka sayılı römorkun arka sağ kısmına çarpan maktul sürücü yönetimindeki otomobile,

kendi ... plaka sayılı otomobilinin ön kısmı ile çarptığıı (Maktul yönetimindeki otomobile arkadan çarptığı) maktulün ölümü ile neticelenen olayın oluşumunda, dikkatsiz ve özensiz davranışlarından dolayı %50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Bu haliyle kusur oranları konusunda bilirkişi raporları arasında çelişki bulunduğu ve çelişkinin giderilmesi için rapor alınması gerektiğinden kusura ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmüştür.

O halde Mahkemece, Ceza Mahkemesi ve Asliye Ticaret Mahkemesinin tüm kusura ilişkin raporları ve dosya bilgilerinin değerlendirilmesi için Karayolları Fen Heyetinden veya İTÜ Otomotiv Ana Bilim Dalından seçilecek konusunda uzman üçlü bilirkişi heyetinden oluşacak bilirkişi heyeti aracılığıyla çelişkiyi giderecek mahiyette, denetime açık, ayrıntılı ve mevcut raporlarında irdelenerek kusur oranlarının belirtildiği rapor aldırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.