İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2020/1017 K.2022/1061

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Vekiledeni bankanın Göztepe/İstanbul Şubesi ile kredi borçlusu ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti, arasında bağıtlanan Genel Kredi Sözleşmelerine istinaden kredi borçlusu firmaya krediler kullandırıldığını, ...'ın kredi sözleşmelerini müteselsil kefil olarak imzaladığını, kredi borcunun ödenmemesi üzerine hesabın Kahramanmaraş ...

Noterliğinden 14.11.2016 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarının gönderilerek borcun ödenmesinin istendiğini, borcun ödenmemesi üzerine İstanbul ...

İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından haciz yolu ile icra takibine geçildiğini, ödeme emirlerinin tebliği sonrası borçluların borca, yetkiye, faize, faiz oranlarına itiraz ederek takibi durdurduklarını, icra takibine konu edilen alacakları içinde yer alan gayrinakit kredilerden 415.500,00 TL miktarlı teminat mektuplarının takipten sonra iade edildiğinden riskin 415.500,00 TL'lik kısmının kalktığını, Halihazırda 2.850,00 TL geçmiş dönem teminat mektubu komisyonu, 3.165,00 TL KD (Masraf) hesap bakiyesi ile iade edilmeyen bir adet çek yaprağı garanti bedeli 1.290,00 TL dışında alacaklarının kalmadığını,

bu nedenle itirazın iptali davasının 7.305,00 TL üzerinden açıldığını, borçlunun yetki itirazının yerinde olmadığını, İstanbul Mahkeme ve İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğunu, talep edilen temerrüt faizinin sözleşmeye ve Medeni Kanunun 2. Maddesine uygun olduğunu, TL krediler için en yüksek akdi faizin % 50 olduğunu, bunun %100 fazlasının %100 olduğunu, banka kayıtları üzerinde yapılacak incelemede durumun açıklığa kavuşacağını, borca itirazın haksız olduğunu, davalıların İstanbul ...

İcra Müdürlüğümün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının 7.305,00 TL üzerinden iptaline, takibin devamına, davalıların alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkumiyetlerine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalılara dava dilekçesi tensip zaptıyla birlikte usulüne uygun tebliğ edilmesine rağmen süresinde cevap dilekçesi vermemişlerdir. Davalılar vekili 11.04.2019 tarihli beyan dilekçesinde; vekil edenlerinin nakdi kredilerden doğan tüm borcunu ödediğini, gayrinakdi kredilerden olan teminat mektuplarının iadesinin sağlandığını, çek yapraklarının iade edildiğini, dava dilekçesinde talep edilen 2.850,00 TL geçmiş dönem teminat mektubu komisyonu ile 3.165,00 TL KD (Masraf) hesap bakiyesinin icra takibinde talep edilen alacak kalemleri arasında olmadığını, ayrıca bu taleplerin dayanaksız olduğunu, yapılan itirazın haklı olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; davaya dayanak İstanbul .. İcra Müdürlüğü'nün ...

E sayılı dosyasında davalılar aleyhine her ne kadar toplam 451.124,29 TL alacağın tahsili için icra takibi başlatılmışsa da davacı tarafından mahkememizde açılan iş bu itirazın iptali davasında 2.850,00 TL geçmiş dönem teminat mektubu komisyonu, 3.165,00 TL KD (Masraf) hesap bakiyesi ile iade edilmeyen bir adet çek yaprağı garanti bedeli 1.290,00 TL dışında alacakları yönünden toplam 7.305,00 TL üzerinden itirazın iptaline karar verilmesi talep edildiğini, belirli bir süre için yapılan taahhütlerde, sürenin bitimine kadar taahhüt edene yazılı olarak başvurulmaması halinde taahhüdün hükümsüz sayılacağı,

dava tarihi itibariyle teminat kendiliğinden hükümsüz kaldığı ve teminat mektuplarından dolayı devam eden bir riskin olmadığı, hesap kat tarihinden sonra yapılan toplam 124.100,00 TL'lik ödeme ile bankanın kredili mevduat hesabının tüm ferileri ile birlikte kapandığı, İcra takibinde teminat mektupları için işlemiş ya da işleyecek komisyon bedelleri istenmediği için taleple bağlılık ilkesi gereği bu kalem alacak için itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi istenemeyeceği,bilirkişi rapornuda dava tarihi itibariyle alacak tutarının;

sadece bir adet çek yaprağından dolayı 1.290,00 TL garanti bedeli ile 527,70 TL ihtiyati haciz masraflarından oluştuğu tespit edilmiş ise de davacı vekili tarafından dava dilekçesinde alacak kalemleri geçmiş dönem teminat mektubu komisyonu, KD (Masraf) hesap bakiyesi ile iade edilmeyen bir adet çek yaprağı garanti bedeli olarak belirtilmiş olup ihtiyati haciz masraflarının talep edilmediği anlaşılmakla taleple bağlılık ilkesi gereği dava dilekçesinde belirtilmeyen alacak kalemi ile hüküm kurulamayacağı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 1.290-TL depo bedelinin faiz getirmeyen bir hesaba yatırılmasına,

gayrinakit alacak nakti dönüştüğününde, nakde döndüğü tarihten itibaren işleyecek yıllık %100 temerrüd faizi ve faizin %5 gider vergisi uygulanmasına, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince dava dilekçesinde belirtilmediği için ihtiyati haciz masraflarının ve teminat mektubu komisyonlarının davada talep edilmeyeceğini hükmederek takip talebinde belirtilmediği gerekçesiyle 3.165,00 TL tutarındaki alacak yönünden davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davaya esas icra takip talebinde alacağın tüm masrafları ile birlikte tahsilinin istendiği,

söz konusu masraf alacağının icra takibine başlarken ödenen peşin harç ve masrafları ile ihtiyati haciz masrafları ve ihtar masraflarını içerdiğini, takip tarihinden sonra ve dava tarihinden önce bazı alacakların ortadan kalkması sebebiyle dava tarihinde dava değeri olarak belirtilen tutarın bu takibin açılması için yapılan masrafları ihtarname masraflarını, işlemiş ve ödenmemiş teminat mektup komisyon tutarlarını içerdiğini, kaldı ki takip tarihine göre 248.187,70 TL alacaklı olduklarının tespit edildiğini, dolayısıyla icra takibini başlatmakta haklı olduklarını,

aynı zamanda bilirkişi raporu ile de kesinleşen alacaklarına davalılar kötü niyetli itiraz ettiklerinden kötü niyet tazminatına da hükmedilmesi gerektiğini beyanla; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, genel kredi sözleşmesi kapsamında kullandırılan kredinin ödenmemesi üzerine kredi alacağının kredi borçlusu ve kefilden tahsili istemi ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali, davasıdır. İlk derece mahkemesince yukarıdaki gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davacı vekili tarafından süresinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

HMK.'nın 355. maddesi uyarınca, kararı istinaf eden davacı vekilinin istinaf nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olmak üzere yapılan inceleme yapılmıştır. Dosya içerisinde davacı ile davalı arasında imzalandığı anlaşılan 28.04.2015 tarihli genel kredi sözleşmesi bulunduğu, kredi limitinin 3.000.000,00 TL olduğu anlaşılmaktadır. İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile alacaklı İngbank, davalı borçlular ...Ltd.Şti ve ... aleyhine 121.648,40 TL kredi 72.333,05 TL faiz, asıl alacaktan ve işlemiş faizden tahsilat BSMV'den tahsilat kalemleri de olmak üzere 420.660,00 TL iade edilmeyen çek yaprağı depo bedeli, 124.174,10 TL iade edilmeyen çek yaprağı depo bedeli tahsilat , 959,27 TL ihtar protesto, 440,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti, 87,70 TL ihtiyati haciz kararı harcı olmak üzere toplamda 451.124,29 TL alacağın takibe konu edildiği, takip sebebi olarak İstanbul 4 ATM'nin 18.07.2017 tarihli 2017/748 D.

İş esas, 2017/758 D iş karar sayılı ihtiyati haciz kararının gösterildiği, 19.11.2016 faiz başlangıç tarihli 121.648,40 TL kredinin takip sebebi olarak gösterildiği, dosya içerisinde icra dosyasına ekli olarak İstanbul 4 ATM'nin 542.308,40 TL alacak yönünden %15 teminat karşılığında 18.07.2017 tarihinde 2017/748 D. İş ve 2017/758 Karar sayısı üzerinden verdiği ihtiyati haciz kararı bulunduğu görülmüştür.

Borçlu vekillerinin icra dosyasına itirazında yetkiye, alacaklının sıfatı ve takip yetkisine, borcun tamamına ve tüm fer'ilerine itiraz etmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı vekili dava dilekçesinde gayri nakit risklerden 415.500,00TL toplam tutarlı teminat mektubu iade edildiğinden gayri nakit riskin 415.500,00TL 'lik kısmın ortadan kalktığını, sonuç olarak müvekkilinin 2.857,00 TL geçmiş dönem teminat mektubu komisyonu 3.165,00 KD (masraf hesap bakiyesi) ve 1.290,00 TL tutarında 1 adet iade edilmeyen çek yaprağı sebebiyle oluşan gayri nakit risk alacağı kaldığını öne sürmektedir.

İlk derece mahkemesince ihtiyati haciz masraflarının dava dilekçesinde dosyasında talep edilmemiş olduğu gerekçesiyle taleple bağlılık ilkesi gereği davanın kısmen kabulü ile 1.290,00TL depo bedelinin faiz getirmeyen bir hesaba yatırılmasına, davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasındaki Genel Kredi Sözleşmesinin 4A maddesinde teminat mektupları ve kont garantilerin geri verilmesine veya muhatapları tarafından iptal edilerek hükümlerinden dolayı bankanın tam olarak ibra edilmesine kadar veya B maddesinde teminat mektupları ve kont garantilerin tamamı ile hükümden düşmüş olduğuna dair kesinleşmiş bir mahkeme hükmünün bankaya tevdi edilmiş olmasına veya kabuleşayan bir hukuki nedenle bankanın tazmin yükümlüğünün ortadan kalkmasına kadar bankaya karşı sorumlu ve borçlu olduğunu beyan eder şeklinde düzenleme bulunduğu,

sözleşmenin 13. maddesinde müşterininbanka tarafından belli bir süre ile sınırlı verilen teminat mektuplarını, kont garantileri, vadelerin bitiminde bankaya geri vermeyi taahhüt ettiği, sözleşmenin 26. maddesinde müşterinin her devrenin başında banka tarafından tahakkuk ettirilerek nakden tahsil edilen veya hesabına borç yazılan komisyon ve gider vergilerini, ilgili bulundukları teminat mektuplarını ... devre bitiminden önce iade veya iptal edildikleri gerekçesiyle veya diğer bir gerekçeyle kısmen veya tamamen kendisine geri verilmesinin istemeye hakkı olmadığı,

sözleşmenin 28. maddesinde ise müşterinin bu madde hükümleri dairesinde tahakkuk ettirilecek komisyon ve gider vergileri ve diğer her türlü masrafları 3'er aylık devrelerin başlarında peşin olarak ödemediği takdirde bunların tutarının nezdindeki alacaklı cari veya bloke hesaplarından ayrıca muvafakatini almaya lüzum kalmadan bankanın resen veya dilerse virman ve mahsup etmeye yetkili olduğunu kabul ettiği , yine belli koşullarda bankanın belirtilen oranda gecikme faizi ve gider vergisi tahakkuk ettirebileceği düzenlenmiştir.

Banka tarafından gönderilen kat ihtarında taraflar arasındaki kredi sözleşmesi ilişkisinden kaynaklı teminat mektupları bedellerinin de ihtarnameye konu edildiği görülmektedir. Takibe konu teminat mektuplarının süreli teminat mektupları oldukları, belirtilen sürenin geçmesi ile hükümsüz kaldıkları anlaşılmaktadır. Dava konusu teminat mektuplarının komisyon bedellerinden sorumluluk mektupların geçerlilik süresi için sözkonusudur.

Dolayısıyla geçerlilik süresinden sonra bankaya ibraz edilmemiş olsa bile tahsil kabiliyetleri ortadan kalkan teminat mektupları için geçerlilik süresinden sonra işleyen komisyon bedellerinden sorumluluk sözkonusu olmaz. (Benzer şekilde Bknz. Yargıtay 19. HD 09.10.2013 tarih, 2013/12644-14712 E.K Sayılı ilamı) Kaldı ki somut olayda icra takibinde teminat mektupları için işlemiş ya da işleyecek komisyon bedelinin talep edilmemiştir.

Davacı vekili 3.165,00 TLKD (masraf) tutarındaki takibe konu alacak kaleminin ihtiyati haciz masraflarına ilişkin olduğunu ve bu meblağ açısından da davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini öne sürmektedir.

İtirazın iptali davası takibe sıkı sıkıya bağlı olmakla, takip talebinde alacak kalemlerinin yanında ilişkili oldukları sebep teker teker belirtilmiş olup talep edilen, davacı vekili takip talebinde ihtiyati haciz masrafı talep etmiş ise de itirazın iptali davasında açıkca ihtiyati haciz masrafı talep etmemiş olup mahkemece taleple bağlı kalarak davanın kısmen kabulü ile gayri nakdi alacağın depo edilmesine ve kabulüne karar verilen alacağın gayri nakdi alacak olmasına göre davacı lehine icra inkar tazimatına hükmedilmemesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

(Y19.H.D'nin 15/1/2015 tarih ve E:2015/1811-K:2015/12863) Yukarıda bahsi geçen sebeplerle ilk derece mahkemesi kararı yerinde olduğundan dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1.b.1.maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.