İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2020/1562 K.2020/148

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 10.12.2018 keşide tarihli, 25.000,00 TL tutarlı ... seri numaralı, 15.12.2018 keşide tarihli, 50.000,00 TL tutarlı, ... seri numaralı iki adet çekin istirdatını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

7155 sy 23'ncü maddesi ile eklenen 6325 sy m.18/A-2 maddesi uyarınca dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; Somut olayda dava tarihi 15/11/2019 olup, konusu bir miktar paranın davalıdan alınarak davacıya ödenmesi olan istirdat davası hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartı olarak düzenlendiğinden ve arabulucuya başvurulmadan dava açıldığı anlaşıldığından HUAK m. 18A/2, c. 4; HUAK Yönetmeliği m. 22/3 gereğince; dosya üzerinden davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... ile ilgili devam eden ceza yargılamaları ve üzerinden çıkan sahte çek ve kaşeler de dikkate alındığında dava konusu çeki kötü niyetli ve haksız olarak elinde bulundurduğunu, çek iptali davasında verilmiş olan ödenmeme konusundaki tedbirin işbu mahkemeye sarih olmak üzere devamını, davalının tedbir kararını kanuna karşı hile yoluyla bertaraf etmeye çalışması nedeniyle istanbul anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasının tedbiren durdurulmasını, dava konusunun çeklerin istirdadı olduğunu ancak ilk derece mahkemesinin konuyu para istirdadı davası gibi değerlendirdiğini, eksik inceleme yapıldığını, bu davanın arabulucuya tabi olmadığını, bu nedenlerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, TTK 792.m. uyarınca çek istirdatı, istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince arabuluculuğa başvuru dava şartının yerine getirilmediği gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 114/1 maddesinin birinci fıkrasında, tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan dava şartlarının neler olduğu hususu açıkça hükme bağlanmış, HMK 114/2 maddesinde ise diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin saklı olduğu belirtilmiştir.

7155 sayılı Kanun ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na eklenen ve 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren 5/A maddesi ile getirilen “Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. ....” hükmü uyarınca konusu bir miktar para alacağı olan talepler hakkındaki ticari davalarda dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunlu hale getirilmiş, yani arabuluculuğa başvurmak dava şartı haline getirilmiş bulunmaktadır.

Somut olayda ise uyuşmazlık TTK 792.m. uyarınca çek istirdatı istemine ilişkin olup, konusu bir miktar para alacağı değildir. Dava devam ederken çekin bedelinin davalı tarafça tahsil edilmesi halinde davanın çek bedelinin istirdatına dönüşmesinde de çek bedelinin istirdatı istemi, çek istirdatı isteminin kabul edilmesine bağlı olduğundan sonuç değişmeyecektir.

Buna göre ilk derece mahkemesince çek istirdatı talebinin 6102 sayılı TTK 5/A maddesi gereğince arabuluculuk dava şartına tabi olmadığı dikkate alınarak işin esasına girilip bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Açıklanan nedenle davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile HMK'nin 353/(1).a-4-6 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine karar verilmiştir.