İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2020/273 K.2021/308

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, taraflar arasındaki 01/05/2009 tarihli 5 yıl süreli LPG Tüplü Bayilik sözleşmesinin süresinin dolması nedeniyle, mülkiyeti davacı şirkete ait olan ve davalıya verilen tüplerin iadesi gerekirken davalı tarafından halen iade edilmediği gibi ihtarname gereğinin de yerine tam olarak getirilmediği, çok sayıda tüpün davalıda kaldığı, sözleşmeyle, süre sonunda tüplerin iade edileceğinin veya imalat bedelinin ödeneceğinin kararlaştırıldığı,

davalı uhdesinde bulunan tüplerin iade edilmemesi veya bedelinin ödenmemesi nedeniyle tüplerin imalat bedellerinden belirsiz alacak davası olmak üzere 20.000,00 TL nin temerrüt tarihi olan 26/11/2014 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş, daha sonra 02/03/2017 tarihli artırım dilekçesiyle, talebini 156.845,24 TL ye yükseltmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, Sözleşmenin sona ermesi ile birlikte tüm tüplerin davacıya iade edildiği, müşteriler nezdinde bulunan tüplerin de geri dönmesi ile birlikte davacıya iade edileceği, imalat bedellerinin istenemeyeceği zira bu talebin müspet zarar niteliğinde olduğu, piyasada olan tüpler nedeniyle müspet zarar bulunduğundan söz edilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, benimsenen bilirkişi raporuna göre, taraflar arasındaki sözleşmenin 6.maddesinde sözleşmenin süresinin sona ermesi veya fesih ile sonlanması ile birlikte tüplerin iade edileceği veya imalat bedellerinin davacıya ödeneceğinin belirtildiği, davalı tarafından tüplerin iade edildiğinin kanıtlamadığı, davalı nezdinde bulunan tüplerin imalat bedelinin 156.845,24 TL olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu karar, davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesiyle.

Mahkeme kararının gerekçesiz bulunduğu, Bilirkişi raporunun yetersiz olup, ek incelemede de itirazlarının karşılanmamasına rağmen eksik inceleme ile karar verildiği, Davalı nezdinde davacının iddia ettiği sayıda tüp bulunmadığı, öncelikle davacı tarafından davalıya kaç adet tüp teslim edildiğinin davalının imzasını havi belgelerle ispat edilmesi gerektiği, Davacının müspet zararını talep ettiği, müşterilerin elinde bulunan tüpler nedeniyle zarara uğradığının kabulünün mümkün bulunmadığı, zararın kanıtlamadığı,

Müşterilerin tüpleri davacıya iade etmeleri halinde davacının sebepsiz zenginleşeceği, Tüplerin müşterilerden dönüş süresinin göz önüne alınarak ve LPG sektöründe uzman bilirkişi vasıtasıyla zarar hesabı yapılması gerekirken bu gereğin de yerine getirilmediğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, " LPG Tüplü Bayilik Sözleşmesi" süresinin sona ermesi nedeniyle iade edilmeyen tüplerin imalat bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Davacı taraf, sözleşme süresinin dolması nedeniyle davalının uhdesinde bulunan tüplerin iade edilmesi gerekirken, bu gereğin yerine getirilmemesi nedeniyle sözleşme hükmü uyarınca bedelinin tahsili gerektiğini ileri sürmüş, davalı ise davacı ihtarından sonra bir kısım tüplerin iade edildiği, iade edilemeyen tüplerin ise müşterilerin elinde bulunduğu, müşterilerce getirildiğinde davacıya iade edileceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı, davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf nedenleri ile bağlı kalınarak bunun dışında kamu düzenine aykırılık bakımından re'sen yapılmıştır. Taraflar arasında 01/05/2009 tarihli 5 yıl süreli LPG Tüplü Bayiilik sözleşmesi imzalanmıştır.

Sözleşmenin varlığı, içeriği ve süresinin dolması nedeniyle sona erdiği konusu ihtilaflı değildir. İhtilaf, davalı tarafından iade edilmeyen tüplerin bedelinin davacı tarafından istenip istenemeyeceği noktasındadır. Dosyadaki mübrez belgelere göre, sözleşme kapsamında, tüplerin davalıya teslim edildiği anlaşıldığı gibi mahkemece benimsenen bilirkişi raporunda da, davalıya teslim edilen ve süre sonunda iade edilmeyen tüplerin cins ve adetinin belirlendiği görülmektedir.

Sözleşmenin 6.3 maddesinde, " Bu anlaşmanın sona ermesi ve/veya feshi halinde bayi, kendisine depozitolu olarak verilen LPG tüpleri ile malzeme ve teçhizatı aynen, kullanılır ve sağlam bir şekilde nakliye masrafları kendisine ait olmak üzere derhal iade ile mükelleftir. Bayi, tüplerin müşterilerde kalması halinde ise bu tüplerin sözleşmenin hitam tarihindeki rayiç imalat bedellerini ...a ödeyecektir...." hükmü bulunmaktadır.

Anılan düzenlemeye göre, sözleşmenin sona ermesi halinde, davalının elinde bulunan tüpleri iade etmesi, müşterilerde bulunanların ise imalat bedelinin ödemesi gerektiği açık olup, ilk derece mahkemesince bu doğrultuda inceleme yapılarak, benimsenen bilirkişi raporuna göre, esasen davalı tarafından da, müşterilerde bulunması nedeniyle iade edilemediği kabul edilen tüplerin cins, adetinin ve imalat bedelinin tespit edilerek hüküm altına alındığı alındığı anlaşılmakla davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun HMK 353/1.b.1 gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.