İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/2095 K.2025/663

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkil şirket Almanya menşeili Winterhalter marka sanayi tipi bulaşık makinalarının ve temizlik ürünlerinin Türkiye’ deki satıcısı ve yetkili bayisi olduğunu, müvekkil şirketin temizlik ürünlerinin alınması karşılığında işletmelere konsinye olarak bulaşık ve çeşitli temizlik makinaları vermekte ve aynı zamanda belli mali promosyonlar sağladığını, davalı firmaya bu kapsamda ... Bulaşık makinası, ...

Üç tanklı bulaşık makine R-l(m) ile Ugoline ayran soğutucu 19 lt A 19 makinalarını teslim ettiğini, bu sayede davalının bedelleri çok yüksek olan endüstriyel makinaları bedelsiz olarak temin ederek ticari faaliyetlerini çok daha kolay bir biçimde yürütebildiğini, müvekkili tarafından davalıya ürünlerin iadesi için ihtarname çekildiğini ancak cevabi ihtarnamede sadece bir makine bulunduğunun söylendiği bu makinanın da iade edilmediği,

bu sebeplerle makine bedellerinin şimdilik 1.000,00 Euro’nun dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacı vekili sunduğu 16/06/2021 tarihli dilekçe ile, dava değerini 184.378,00 TL'ye arttırmıştır.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İcra takibi ve alacak iddiasının müvekkili şahsı ile ilgisi olmadığı gibi esas itibari ile müvekkilinin ... lokantası işletmeye başladığı 2014 yılı Kasım ayından önceki döneme ilişkin bir hak iddiası da olmadığını, davacı tarafın dava dilekçesi ekinde herhangi bir sözleşme sunmadığını, davacının iddia ettiği gibi davacı tarafından makinaların teslim edildiğini gösterir bir sözleşme olmadığı gibi, yine sözleşme süresi sonunda makinaların teslim edileceğine dair bir sözleşmede bulunmadığını, aksine davacı tarafından Bakırköy Asliye Ceza mahkemesi dosyasına sunulan bir sözleşme fotokopisinde makinaların 5 yıl sonra müvekkiline ait olacağının belirtildiğini, bu sebeplerle haksız ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Taraflar arasındaki sözleşme incelendiğinde -... Makinelerinin teslim edileceği bilgisi yer almakla, ibraz edilen irsaliyeler incelendiğinde sözleşmede geçen -Mtf 3000 tanklı Makinenin irsaliye bilgileri doğrultusunda teslim edildiğinin anlaşıldığı, diğer irsaliye içeriklerinini sözleşme ile uyumlu olmadığı anlaşılmakla; ...

Üç Tanklı Bulaşık Makinasının dava tarihindeki ikinci el değerinin 184.378 TL olduğu tespit edilmekle. Davacı taraf bilirkişi raporu doğrultusunda 16/06/2021 tarihinde ıslah dilekçesi ibraz edilmiş ve de davacının ıslah dilekçesi doğrultusunda talep gibi davanın kabulü ile 184.378,00 TL'nin dava tarihi itibari ile işletilecek reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava ve kararın dayanağı olan sözleşme aslı ve teslim irsaliyeleri sunulmadığını, davacının dava dilekçesi ekinde herhangi bir sözleşme aslı sunmadığını, sözleşme de teslim edileceği öngörülen makinanın teslimine dair bir irsaliyenin de dosyaya sunulmadığını, kararda sözü edilen Bakırköy 32 Asliye Ceza Mahkemesine'de evrak asılları sunulamadığını, bu nedenle yapılan inceleme ve değerlendirmeler evrak asılları olmadan fotokopi belgelere istianeden verilen kararın hukuken kabul edilebilirliği olmadığını,

malın teslimi yerine bedelinin talebi ve bu yönde karar verilmesi usule aykırı olup her ne kadar davacının davalıya teslim ettiğini iddia ettiği makinalara ilişkin bir belge sunamamışsa da bilahare davalının ile aralarındaki başka ihtilaf nedeniyle davalının iş yerinde yapılan bir haciz sırasında kullanım dışı atıl duran bir makinanın kendilerine ait olduğunu iddia ettiğini, bu noktada davalı gerek diğer ihtilaf için gerekse bu davada söz konusu makinayı teslim etmeye hazır olduğunu beyan ettiğini, bu nedenle makinanın teslimi mümkünken sanki ortada makina yokmuş gibi bedelinin tahsiline karar verilmesi usul ve esasa aykırı olduğunu,

taraflar arasındaki ticari işin başlangıcı 2006-2007 yılına kadar gittiğini, bu noktada üstelikte davalı şirkette defalarca yönetim değişikliği olduğunu, maalesef ortada davacının tarafımıza makineler teslim edildiğini gösterir bir sözleşme olmadığı gibi yine sözleşme süresi sonunda makinelerin teslim edileceğine dair bir sözleşme de bulunmadığını, hülasa davacının iddiaları hiçbir şekilde geçerli bir sözleşmeye dayanmadığını beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava, konsinye olarak bırakılan makinenin iade edilmemesi nedeniyle uğranılan zararın tazmini davasıdır. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, talebe konu makinenin davalıya teslim edilip edilmediği, edilmiş ise iadesinin gerekip gerekmediği noktasındadır.Taraflar arasında 01/07/2007 tarihinde 5 yıllık süre ile konsinye makine bırakılmasına ilişkin sözleşme. 01/03/2006-01/03/2008 tarihleri arasında geçerli temizlik ürünleri alımına ilişkin sözleşme imzalanmıştır.

Davacı tarafından davalı muhatabına çekilen Zeytinburnu ... Noterliğinin 27/10/2017 Tarih ve ... YN'lu ihtarnamesi ile, sona eren anlaşma gereği listesi verilen makinelerin 7 gün içinde iade edilmesi hususu ihtar edilmiştir. Davalı tarafından davacı muhatabına çekilen Beyoğlu ... Noterliğinin .Tarih ve ...

YN'lu cevabi ihtarnamesi ile, kendilerinde sadece bir adet makinenin bulunduğu ihtar edilmiştir.Davacı tarafça, konsinye olarak bırakılan makinelerin iade edilmemesi nedeniyle uğranılan zararın tazminine karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır. Taraflar arasında 01/07/2007 tarihinde imzalanan sözleşmenin 3 ve 5. Maddelerinde makinelerin konsinye olarak verildiği açıkça belirtilmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu(TBK)'nun 125/1.

Maddesine göre, temerrüde düşen borçlu, verilen süre içinde, borcunu ifa etmemişse veya süre verilmesini gerektirmeyen bir durum söz konusu ise alacaklı, her zaman borcun ifasını ve gecikme sebebiyle tazminat isteme hakkına sahiptir. Anılan maddenin ikinci fıkrasına göre ise, alacaklı, ayrıca borcun ifasından ve gecikme tazminatı isteme hakkından vazgeçtiğini hemen bildirerek, borcun ifa edilmemesinden doğan zararın giderilmesini isteyebilir veya sözleşmeden dönebilir.

Davalı tarafça, kendisine çekilen ihtarnamede verilen sürede, cevabi ihtarnamesinde "sadece bir adet makineniz bulunmaktadır" şeklindeki ifade ile kendisinde bulunduğunu ve davacıya ait olduğunu kabul ettiği makineyi iade etmediğinden, davacının TBK'nın 125/2.

Maddesi uyarınca borcun ifasından vazgeçerek zararın tazminini istemesinde bir engel bulunmamaktadır.Davalı tarafça sözleşme ve sevk irsaliyesi aslının sunulmadığı ileri sürülmüş ise de, dava konusu makinenin mülkiyetinin davalıya geçtiğine ilişkin herhangi bir ispat bulunmadığından, davalının cevabi ihtarnamesindeki kabulü de nazara alındığında, söz konusu iddia yerinde görülmemiştir.

Bu nedenlerle, ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.