İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2022/601 K.2025/1527

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı fatura bedelinin davalı tarafından ödenmediğini, ödenmeyen fatura bedelinin tahsili amacıyla Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile davalı hakkında icra takibi başlattıklarını, davalının söz konusu takibe itiraz ettiğini, takibin durduğunu, davalının itirazının haksız ve usule aykırı olduğunu ve iptaline karar verilmesini, % 20 den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davacı şirkete borcu olmadığından icra takibine itiraz edildiğini, faturaya konu siparişin müvekkili şirketin yetkisiz çalışanı tarafından verildiğini, verilen emtiaların kullanılmadan iade talebinde bulunulduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " ...Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2017/2642 esas, 2018/8096 karar sayılı ilamında. "Faturaya sekiz günlük süre içinde itiraz edilmemişse, TTK. m 21/2'ye göre, itiraz etmeyen kimse, fatura içeriğini kabul etmiş sayılır.

Ancak sekiz gün içinde itiraza uğramayan fatura, taraflar arasında, aksi iddia ve ispat edilemeyen bir delil, geçici bir zaman için de olsa borçluyu sorumlu kılan bir ödeme emri de sayılmaz. İtiraza uğramayan fatura, içeriğinin aksi ispat edilebilir ticari bir belgedir. Ayrıca adına fatura düzenlenen, bu faturayı ticari defterlerine itirazsız olarak kaydetmişse, bu kayıt, fatura konusu sözleşmenin ve bu sözleşmedeki işin yapıldığı anlamına gelir.

Davalı borçlunun uzun süre sonra iade faturası düzenlemesi özellikle bu faturanın karşı tarafın defterlerine kaydedilmemiş olması karşısında bu olguyu değiştiremez. Bu durumda borçlu taraf, faturaları ticari defterine işlemişse, borcun doğmadığını veya borcu ödediğini ispatlamak zorundadır." denmektedir.

İş bu ilamdan yola çıkılarak davaya konu faturanın davalı tarafından ticari defterlerine kaydedilmesi, itiraz edilmemesi ve yaklaşık 4 ay sonra iade faturası düzenlenmesi karşısında bu fatura konusu hizmetin sağlandığı kanaatine varılarak,

ayrıca davacı tarafça davalıya gönderilen ihtarda faturanın 02/08/2018 tarihinden itibaren talep edildiğinden temerrüdün bu tarihte oluştuğu ve işlemiş faizin bu tarihten itibaren işlemeye başlayacağı kabul edilerek davanın kısmen kabulü ile Bakırköy 7. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 22.467,20TL asıl alacak 925,16TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 23.392,36TL üzerinden devamına karar verilmiştir.

Alacağın likit olması sebebiyle 22.467,20 TL'nin %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Faturaya konu işlemlerin davalı şirketin yetkisiz çalışanı tarafından yapıldığını, davacı tarafından emtiaların fatura ile teslim edildiğinin belirtildiğini, davalı şirketin söz konusu emtiaları bu şekilde kabul ettiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını, söz konusu emtiaların, davalı şirketin mutfak çalışanı ... ile davacı arasında yapılan görüşmeler sonrası alındığını, davalı şirketin satın alma departmanı ya da yöneticilerden herhangi birinin sürece dahil edilmediğini, herhangi bir bilgilendirme olmadan oluşan zarardan davalı şirketin sorumlu tutulmasının hakkaniyete uygun olmadığını,

davalı tarafından emtiaların kullanılmadan iade talebinde bulunulduğunu, faturanın iade edilmemiş olmasının o faturanın içeriğinin doğrudan kabul edildiği anlamına gelmediğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava, ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan fatura alacağının tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

İlk derece mahkemesince dosyaya toplanan deliller ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili tarafından yukarda yazılı sebepler ile istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde; davanın kabulüne dair kurulan hükmün yerinde olup olmadığı noktasındadır.Davacı tarafça davalı hakkında, Bakırköy 7. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı takip dosyası ile "03/07/2018 tarihli, 22.467,20 TL tutarlı asıl alacak" borcun sebebi gösterilerek 22.467,20 TL asıl alacak, 1.091,35 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 23.558,55 TL alacağın tahsili istemiyle ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlunun itirazı üzerine itirazın iptaline ilişkin iş bu davanın açıldığı görülmektedir.Fatura düzenlenmesi ve dayanağı kanıtlanamayan faturalar davacı defterlerinde kayıtlı olması ve faturaya itiraz edilmemiş olması tek başına akdi ilişkinin kanıtı olamaz(Yargıtay HGK'nun 19/09/2018 Tarih, 2017/19-915 Esas ve 2018/1338 Karar Sayılı İlamı).

Davada ispat külfeti faturalar nedeniyle alacaklı olduğunu iddia eden davacının üzerindedir. Davacının faturalara konu malları davalıya teslim ettiğini usulüne uygun delillerle ispatlaması gerekir(Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 22/02/2016 Tarih, 2015/13357 Esas ve 2016/2695 Karar Sayılı İlamı).

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 21/2. maddesinde, bir fatura alan kişinin aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılacağı düzenlenmiştir. Faturaya sekiz günlük süre içinde itiraz edilmemişse, TTK. m 21/2'ye göre, itiraz etmeyen kimse, fatura içeriğini kabul etmiş sayılır.

Ancak sekiz gün içinde itiraza uğramayan fatura, taraflar arasında, aksi iddia ve ispat edilemeyen bir delil, geçici bir zaman için de olsa borçluyu sorumlu kılan bir ödeme emri de sayılmaz. İtiraza uğramayan fatura, içeriğinin aksi ispat edilebilir ticari bir belgedir. Ayrıca adına fatura düzenlenen, bu faturayı ticari defterlerine itirazsız olarak kaydetmişse, bu kayıt, fatura konusu sözleşmenin ve bu sözleşmedeki işin yapıldığı anlamına gelir.

Borçlu taraf, faturaları ticari defterine işlemişse, borcun doğmadığını veya borcu ödediğini ispatlamak zorundadır. Zira, davalının kendi ticari defterlerindeki kayıtlar aleyhine delil teşkil edecek olup, bu ticari defter kayıtlarının aksinin aynı nitelikte yazılı delil ile ispatlanması gerekmektedir.

Somut olayda davacının davalıya düzenlediği 1 adet faturanın davacı ve davalı defterlerinde aynen kayıtlı olduğu, fatura konusu malların davalı çalışanının imzası alınarak 03/07/2018 tarihinde davalıya teslim edildiği, davalı tarafça malların teslim alınmasından yaklaşık 4 ay 13 gün sonra 15/11/2018 tarihli iade faturası tanzim edilerek 16/11/2018 tarihli noter ihtarı ile davacıya gönderdiği, davacının da 20 kasım 2018 tarihli noter ihtarı ile iade faturasını kabul etmeyerek geri gönderdiği, davalı tarafın malları kullanmadan iade etmek istediği,

tarafların iradelerinin örtüşmesi ile gerçekleşen ve davalıya teslim ile ifa edilen ilk satım sözleşmesinden sonraki davalının bu isteğinin ancak bir icap olarak kabul edilip davacının kabul beyanı ile yeni bir sözleşme kurulabileceği, davacının bu icabı kabul etmemiş olması karşısında davalının takip tarihi itibarıyla satın alıp teslim aldığı mal bedeli olan fatura tutarı kadar borcu bulunduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesi kararında bir isabetsizlik bulunmadığından davalı tarafın istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda, ilk derece mahkemesi kararında bir isabetsizlik görülmediğinden davalı tarafın istinaf talebinin reddine ilişkin aşağıdaki şeklide karar verilmiştir.