İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2023/677 K.2023/549

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati tedbire itiraz eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

İhtiyati tedbire itiraz eden ... (...) ...

Anonim Şirketi vekili itiraz dilekçesinde özetle; yükün tedbiren kendisine teslimini talep eden karşı tarafın elinde orijinal konişmento bulunmadığını, orijinal konişmentosu taşıyana ibraz ve iade olunmaksızın tedbiren “konişmentosuz" yük teslimi hukuka ve kanuna uygun bulunmadığını, ilk derece mahkemesi tarafından mal bedeli tutarında teminat alınmasının yükün elinde orijinal konişmento bulunmayan tarafa mahkeme kararı ile tedbiren teslim edilmesi sebebiyle doğacak zararları ve riskleri ortadan kaldırmak için yeterli olmadığını, müvekkilinin dava konusu yükün alım - satım akdine taraf olmadığını,

navlun ödenmesine rağmen satıcının konişmento iletmemesi sebebiyle yükün tedbiren teslimi talebinin yükün satıcısı olan dava dışı şirkete yöneltilmesinin gerektiğini, müvekkili aleyhine hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu beyanla, ihtiyati tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu ek kararı veren ilk derece Mahkemesi tarafından ihtiyati tedbire itiraz hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, "İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43.Hukuk Dairesinin 02/03/2023 tarihli kararı ile HMK'nın 341/1-b maddesi gereğince itiraz yoluna tabi karar hakkında istinaf incelemesi yapılamayacağından bahisle başvuru dilekçesinin itiraz olarak değerlendirilmesine karar verilmiştir.

Açıklanan nedenle dosya geri çevrildikten sonra yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 389.maddesi gereğince ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile mal faturası tutarı olan 124.500,00 USD'nin teminat olarak yatırılması ve bu tutar depo edildikten sonra yükün Ambarlı Limanına gelişinden sonra taşıyanın doğan alacakları ile malın geçici depolama alanında tutulması nedeni ile ortaya çıkan depo masraflarının talep eden tarafça ödenmesi kaydıyla ... numaralı konşimentoya konu malın talep eden tarafa teslimine dair verilen kararın yerinde olduğu değerlendirildiğinden, tüm dosya kapsamına göre itirazın reddine, " karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbire itiraz eden ... (...) ... Anonim Şirketi vekili istinaf dilekçesinde özetle; karşı tarafın elinde orijinal konişmento olmadığını, ilk derece mahkemesinin 2021/91 D.iş sayılı dosyasındaki mevcut durum ve hukuki koşulların değişmediğini, buna rağmen ihtiyati tedbir talep eden karşı tarafın yeniden ilk derece mahkemesine başvurduğunu, bu defa ...

A.Ş yanında İstanbul ...'nü da davalı olarak göstererek elinde orijinal konişmento bulunmadığından teslim alamadığı yükün tedbiren kendisine teslimini talep ettiğini, henüz koşmento hamili olan yükün ilgilileri tarafından yükün teslimi hakkında davalı müvekkil acenteye herhangi bir başvuruda bulunulmadığını ve halen tedavüldü bulunmadığını, davacı firmanın amacının konişmento ibraz etmeksizin yük teslim alma yönündeki tehlikeli ve kötü niyetli yolun açılmasını sağlamak olduğunu,

taşıyanların yüklerin alıcısına teslim edemeyeceği taşıyanların bu konuda açık onayı olmaksızın yükün liman işletmesi tarafından alıcısına teslim edilmesi halinde bu teslimi gerçekleştiren liman, antrepo işletmecilerinin hem hukuki hem de cezai sorumluluklarının bulunduğunu, orijinal konişmentosu taşıyana ibraz ve iade olunmaksızın tedbiren konişmentosuz yük tesliminin hukuka ve kanuna uygun olduğunu, mahkemece mal bedeli tutarında teminat alınmasının yükün elinde orijinal konişmento bulunmayan tarafa mahkeme kararı ile tedbiren teslim edilmesi sebebiyle doğacak zararların ve risklerin ortadan kaldırmak için yeterli olmadığını,

tedbir talep eden karşı tarafça iki hafta içinde esas hakkındaki davasının açmaması halinde md 397 uyarınca tedbirin kendiliğinden ortadan kalkacak, md 397 uyarınca ise bir ay içinde tazminat davası açılmaması halinde teminatın tedbir talep eden karşı tarafa iade edilmesi gerekeceğini, tedbire itiraz eden ...A.Ş dava konusu yükün alım satım akdine taraf olmadığın, navlun ödenmesine rağmen satıcının konişmento iletmemesi sebebiyle yükün tedbiren teslimi talebinin yükün satıcısı olan dava dışı şirkete yöneltilmesi gerektiğini,

ihtiyati tedbir talebinin alım satım ilişkisine taraf olmayan ...A.Ş'ye yöneltilmekte olup oysa ki ...A.Ş'nin taşıma ilişkisi içerisindeki yükümlülüklerine göre hareket ettiğini, dolayısıyla mal bedelinin ödendiği iddiasının ...A.Ş'ye yöneltilmesinin haksız olduğunu, tamamen satıcı ile alıcı arasında cereyan eden bir uyuşmazlık olduğunu ve dolayısıyla ihtiyati haciz talebinin kabulü ve ihtiyati tedbire itirazının reddi kararına ilişkin aleyhlerine hükmedilen vekalet ücretlerinin hatalı olduğunu beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen ihtiyati tedbirin kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Talep, konişmento sureti ve ödeme belgesine dayalı olarak deniz yoluyla taşınan yükün teslimine dair verilen ihtiyati tedbirin itirazen kaldırılması, istemidir. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, ihtiyati tedbirin şartlarının bulunup bulunmadığı noktasındadır.

İhtiyati tedbir isteyen tarafça, satın almış oldukları ürünlerin bedeli ile taşıma/navlun bedelinin tamamının banka kanalıyla ödemiş olmasına rağmen karşı tarafın yurt dışından release gelmediği gerekçe gösterilmek suretiyle, ticari şantaj kastıyla ürünlerin teslim alınmasının engellendiğini ve orijinal konişmentonun teslim edilmemesinden ötürü dava konusu konteynerlerin gümrükte bekletildiğinden bahisle eşyanın teslimi konusunda ihtiyati tedbir verilmesi talep edilmiş ve mahkemece talep kabul edilmiştir.Bunun üzerine ihtiyati tedbire itiraz eden tarafından,

ihtiyati tedbir kararı verilmesinin usul ve esasa yönelik şartlarının oluşmadığı ve şartlarının bulunmadığı iddiasıyla ihtiyati tedbirin kaldırılması istemiyle incelemeye konu itiraz yapılmıştır.İlk derece mahkemesince, ...’ne 09.01.2023 tarihinde yazılan yazı ile, tedbir kararı gereğince mahkeme dosyasına 124.500,00 USD olarak belirlenen teminat yatırıldığından, talep konusu yükün Ambarlı Limanına gelişinden sonra, taşıyanın doğan alacakları ile malın geçici depolama alanında tutulması nedeniyle ortaya çıkan depo masraflarının talep eden tarafça ödenmesi halinde ... nolu konişmentoya konu malın teslimi istenmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 397/1.

Maddesinde, ihtiyati tedbir kararı dava açılmasından önce verilmişse, tedbir talep edenin, bu kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren iki hafta içinde esas hakkındaki davasını açmak ve dava açtığına ilişkin evrakı, kararı uygulayan memura ibrazla dosyaya koydurtmak ve karşılığında bir belge almak zorunda olduğu, aksi hâlde tedbirin kendiliğinden kalkacağı düzenlenmiştir.Gerek antrepodaki malın tedbir kararı gereği talep edene teslim edilmesi için gümrük idaresine müzekkere yazılarak tedbir kararının uygulanmış olması,

gerekse de iki hafta içinde esas hakkındaki davanın açıldığına dair evrakın dosyaya sunulmaması nedeniyle ihtiyati tedbirin kendiliğinden kalkmış olması karşısında ihtiyati tedbire itirazın reddine karşı yapılan istinaf başvurusunun konusu kalmamıştır.Tüm bu nedenlerle konusu kalmayan istinaf başvurusu hakkında inceleme yapılması mümkün olmadığından, istinaf başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.