İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2020/1342 K.2023/635

Yukarıda yazılı ilk derece Mahkemesi'nin kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. T.C. İskenderun ... Noterliği'nin 28/02/2014 tarih ve ... yevmiye numaralı ve T.C. İskenderun ... Noterliği'nin 02/06/2014 tarih ve .. yevmiye numaralı düzenleme şeklinde Finansal Kiralama Sözleşmelerinin müvekkili şirketçe haklı nedenle fesih olduğunun tespitine, davalı tarafından iade edilmesi gereken sözleşme muhteviyatı iş makineleri ve ekipmanların (1 ADET ... MARKA, 2014 MODEL ... TİPTE, SERİ NO:..., ...

APARATIYLA BİRLİKTE ÇİFT TEKERLEKLİ DİZEL FORKLİFT (yeni ve kullanılmamış) ile 1 ADET ... MARKA, 2011 MODEL ... TİPTE, MOTOR SERİ NO: ... ŞASİ SERİ NO ... PLAKA NO ... YÜLEYİCİ (yeni ve kullanılmamış) ) her kimin elinde bulunursa bulunsun müvekkili şirkete iadesine, İstanbul 13. ATM 2015/882 Değişik İş sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Mahkemece konulan ihtiyati tedbirin kaldırılması taleplerinin bulunduğunu, müvekkili şirkete gönderilen ihtarnamelerin yasanın aradığı şartları taşımadığını, 6361 sayılı yasanın ihtarnameye ilişkin şekil şartlarının oluşmadığını, dava dilekçesinin 2. maddesinde belirtildiği üzere ... marka, 2011 model ... tipi, ... - ... plakalı aracın yeni ve kullanılmamış olmadığını, ikinci el olduğunu, müvekkili tarafından yapılan ödemelerin kiradan mahsubu ile iadesine karar verilmesi taleplerinin bulunduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi "... Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava. Finansal kurumlar birliği nezdinde İskenderun ... Noterliğinin 28/02/2014 tarih ve ... yevmiye numaralı ve İskenderun ... Noterliğinin 02/06/2014 tarih ve ... yevmiye numaralı düzenrlenme şeklinde finansal kiralama sözleşmesinden dolayı sözleşme konusu malların davacıya aynen iadesi talepli davadır. ...

Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları dahilinde bilirkişi tarafından rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi tarafından 20/02/2017 günlü bilirkişi raporunda "İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015 - 882 D.İŞ.

E. / 2015 -893 K. ve 05.06.2015 tarihli kararı ile davalı elindeki fınansal kiralamaya konu malların davacıya iadesine karar verildiği, ancak bu malların akıbetine ilişkin dosya kapsamına bilgi sunulmadığı için bu konuda bir mahsuplaşmanın gerekip-gerekmediğinin şu aşamada söylenemeyeceği, Davacının davalıdan ... nolu sözleşme için toplam 106.035,00 TL ve ... nolu sözleşme için 2.899,12 USD ve 25.501,55 TL tutarınca alacağının bulunduğu" sonuç ve kanaatine varıldığı raporen beyan edilmiştir. ...

Davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazları doğrultusunda bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiştir.

Bilirkişi tarafından 06/12/2017 günlü bilirkişi raporunda "davalı şirket tarafından yapılan ödemelerin mahsup edilmediği beyanında bulunulduğunu, bu beyan ile ilgili davalı tarafından dosyaya herhangi bir sözleşme için yaptığı ödemeyi gösterir banka kaşe ve imzalarını içeren banka dekontlarını dosyaya ibraz etmesi gerektiği" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. ...

Mahkememiz tarafından ilgili bankalara müzekkere yazılmasına karar verilerek tarafların beyanları doğrultusunda ikinci ek rapor alınmasına karar verilmiştir.

28/12/2018 havale tarihli bilirkişi ikinci ek raporunda "Davacı tarafından sözleşmelerin haklı nedenle feshedildiği hükmüne varıldığı takdirde, davacının talebi doğrultusunda sözleşme konusu bahsedilen malların, finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri kanunu 'nun 33/(1) madde gereğince kiralayan davacıya iadesine karar verilmesi gerektiği" sonuç ve kanaatine varıldığı raporen beyan edilmiştir. ...

Tüm dosya kapsamına göre taraflar arasında finansal kiralama sözleşmelerinin bulunduğu ve bu sözleşme gereği davalı ödenmesi gereken kira bedellerinin ödenmemesi nedeniyle davacı şirket tarafından Beyoğlu ...

Noterliğinin 23/11/2017 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile borcun ödenmesinin aksi halde sözleşmelerin feshedileceğinin bildirildiği, ancak davalı tarafça ihtara rağmen borcun ödenmediği nedenle 6361 sayılı yasanın 31,32. ve devamı maddeleri gereğince davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak ..." gerekçesi ile davacının davasının kabulü ile taraflar arasında İskenderun ... Noterliği'nin 28/02/2014 tarih ... yevmiye nolu, İskenderun ...

Noterliği'nin 06/06/2014 tarih ... yevmiye nolu Finansal kiralama sözleşmesine konu malların aynen davacıya teslimine, aynen teslimde fiili imkansızlık olduğu takdirde İİK 24. maddenin uygulanmasına, tedbirin karar kesinleşinceye kadar devamına karar verilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle. Yetkili mahkemenin İskenderun Mahkemeleri olduğunu, bilirkişi sayısının HMK m.267'ye hukuka aykırı teşkil ettirildiğini, araçların davacıya İskenderun ...

İcra Dairesi'nin ... Talimat sayılı dosyasında iadesinin sağlanmasına rağmen mahkemece iadeye karar verilmesinin hukuka uyun olmadığını, müvekkilince yapılan ödemelerin mahsup edilmesi gerektiğini, ödenen paralar hakkında da karar verilmesi gerektiğini beyanla kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili ile davalı arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca yetkili mahkemelerin İstanbul( Çağlayan) kılındığını, HMK hükmü uyarınca aynı alanda görev alacak bilirkişilerin kanaate varmasında yeknesaklık açısından iki kişilik bilirkişi seçilmesinde sakınca olduğunu ancak dosyada farklı alanda görevli iki farklı bilirkişinin seçildiğini, davaya konu malların tedbir neticesinde iade alındığını bu nedenle esasa ilişkin davanın konusuz kalamayacağını, hüküm verilmesi gerektiğini beyanla davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini savunmuştur.

İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan/ olmayan hususlarla bunlara ilişkin delillerin tartışılması, ret ve üstün tutulma sebepleri, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebep şu şekildedir: Dava.

6361 Sayılı Finansal Kiralama Factoring ve Finansman Şirketleri Kanununun 31. ve 33. maddesi hükümlerine dayalı olarak açılmış olup, finansal kiralama konusu malın davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesi istemine ilişkindir. Taraflar arasında imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmeleri 6361 Sayılı Yasanın 22. maddesi hükmüne uygun olarak yapılmıştır. Sözleşmelerde yazılı taşınır mallar, kiralayan davacı tarafından kiracı davalıya teslim olunmuştur.

Finansal Kiralama konusu mal, 6361 Sayılı Yasanın 23/1. maddesi gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Anılan Yasanın 24. maddesi hükmü gereğince de, kiracı, sözleşme süresinde finansal kiralama konusu malın zilyedi olup; malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır.

6361 sayılı Yasanın 30/1. maddesine göre sözleşme süresinin dolması, 30/2. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 31. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde, aynı yasanın 33. maddesi gereğince kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları, kiralayana derhal geri vermekle yükümlüdür.

Toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, davalı kiracının finansal kiralama bedelini ödemediği saptandığı gibi Finansal kiralama bedelini ödediğini yahut ödememesi gerektiğini, istenebilir olmadığını, Medeni Yasanın 6. ve H.M.K.nun 200. maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle davalı taraf kanıtlayamamıştır. Saptanan ve hukuksal durum bu olunca da davanın kabulü gerekmektedir.

Her ne kadar yetkili mahkemenin İskenderun Mahkemeleri olduğu davalı tarafından ileri sürülmüş ise de, taraflar arasında imzalanan finansal kiralama sözleşmelerinde mevcut yetki şartı gereğince taraflarca İstanbul Mahkemeleri yetkili kılındığı belirlenmiş olmakla ilk derece mahkemesi yetkili bulunmuştur. Mahkemece farklı teknik alanlarda (disiplinlerde) iki bilirkişi seçilmekle bilirkişilerin seçilmesinde ve belirlenmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

İhtiyati tedbir geçici hukuki koruma olup talep edenin talebini kesin mahiyette neticelendirmemekle tedbirle iadeye karar verilmesi eldeki davayı konusuz bırakmaz. Davalının finansal kiralamaya ilişkin davacıya ödemelerinin mahsup edilmesine veya iadesine ilişkin hüküm kurulmasını talep etmesi eldeki dava konusu olmayıp davalı tarafından karşı dava olarak harçlandırılmamakla bu konuda karar verilmemesi de yerinde görülmüştür.

Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece Mahkemesi kararında esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.