İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2020/1520 K.2023/933

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin toptan mebran pvc, kaplama malzemesi, laminat vs. satışı yaptığını, davacı tarafından müşterisi ... San. ve Tic. Ltd.

Şti. ’ye hesap ekstresinde belirtilen miktar ve faturalarla membran pvc malzemesi satıldığını, bu malların eksiksiz teslim edildiğini karşılığında da birçok çek yanında davalı bankanın hesabından verilen 12 adet ileri tarihli çekler alındığını, 12 adet çekin 30.04.2015 tarihinden önce tahsilat makbuzları ile ileri tarihli çekler olarak satılan mallar karşılığı alındığını, çeklerin keşide tarihleri geldikçe her biri için ayrı ayrı davalı ...

Bankası A.Ş.ye başvurulduğunu, ancak Ankara 14.ATM'nin ödeme yasağı kararı bulunduğundan hiçbir işlem yapılmadığını, ısrar etmelerine rağmen takibe konu çekler için davalı muhatap banka şubesince kanuni sorumluluk tutarının ödenmediğini, keşideci ... San. ve Tic. Ltd.

Şti. nin keşide ettiği değişik bankalarca da verilen keşide tarihli çekleri için muhatap banka şubelerinin çekteki kanuni sorumluluk tutarlarını ödediğini, davalı bankanın ise çek tahsilat makbuzlarını, numaralı ve tarihli olarak sunmalarına rağmen kötüniyetli olarak yasal sorumluluk tutarlarını ödememekte ısrar ettiğini, toplam 12 adet çek yaprağı için 14.670,00 TL’nin ödenmesi için davalı aleyhine ilamsız icra takibi yapıldığını, davalı banka tarafından icra takibine itiraz edildiğini ve takibin durduğunu,

haksız ve kötüniyetli olarak yapılan neden dahi bildirilmeyen sırf takibin sürüncemede kalması için İstanbul ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20 inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; çeklerin farklı tarihlerde davacı tarafça davalı banka şubelerine ve bedellerini tahsil için diğer bankalara ibraz edildiğini, ancak dava dışı ...Tic. Ltd.

Şti hakkında Ankara 14. ATM'nin kayyım atama kararı ile, şirketin yönetim organlarının her türlü karar ve işlemlerinin kayyum heyetinin onayına bağlı kılınmasına, kayyum heyetinin, şirket faaliyetleri gelir ve giderleri ile aktif ve pasif durumuna karar verildiğini, söz konusu kararı 03.05.2015 tarihli ... gazetesinde ilan edildiğini ve kayyımların onay kayyımı olduğunu, şirketin her türlü karar ve işleminin kayyum heyetinin onayına tabi tutulduğunun ilan edildiğini, ibrazlarında kayyım onayı bulunmayan çeklerin karşılıksız işlemine de tabi tutulamadığını,

tabi tutulamayan çekler için de çek yasası gereği bankaların karşılıksız çekler için ödenmesi garanti edilen garanti tutarı bedeli de ödenemediğini, davalı banka şubesinin mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararına aykırı işlem yapması beklenemeyeceğinden davacının çek garanti bedellerinin ödenmesine dair talebinin yasal dayanağı bulunmadığını, dava konusu çekler için davalı bankanın 5941 sayılı Kanun gereği çek garanti bedeli ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, davacının yıllık %10,50 avans faizi talebinin yasal dayanağı bulunmadığını, kabul manasına gelmemek kaydı ile ayrıntısı açıklandığı üzere,

davalı banka işbu davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden, yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağını beyanla davanın reddini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesince. "Somut durumda, davalı banka, yukarıda aktarıldığı üzere, çeklerin ibrazı üzerine ödemeden men, ihtiyati tedbir veya kayyım onayı hususlarına değinerek ödeme yapmamıştır.

İncelenen Ankara 14.Asliye Ticaret Mahkemesi tedbir kararında ödeme yasağı kararı bulunmamakla birlikte, bu tedbir kararı tarihi, dava dayanağı çeklerin keşide tarihlerinden öncedir.

Dolayısı ile, çeklerin üzerinde yazılı keşide tarihi ve dolayısı ile çeklerin bankaya ibrazı tarihinde, keşideci şirketin yönetim organlarının türlü karar ve işlemleri kayyım heyeti onayına bağlı kılındığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece davanın reddine dair verilen kararın eksik inceleme ve hatalı hukuki inceleme ile verildiğini, davanın konusunun keşideci ...

San ve Tic Ltd Şti'nin tahsilat makbuzları tarihinde ileri keşide tarihli çeklerinin keşide tarihi geldiğinde süresinde davalı banka şubelerine ibraz edilmesine karşın davalı banka tarafından Ankara 14. ATM'nin 2015/980 Esas sayılı dosyasından tebdir olduğuna dair nedenle hiçbir işlem yapmamaları ve kanuni sigorta bedellerini talep etmelerine rağmen ileri tarihli olarak tahsilat makbuzlarını göstermelerine rağmen keşideciden bilgi alma ihtiyacı bile duymadan kanuni sigorta bedellerini ödemedikleri için yaptıkları icra takibine itirazın iptali davası olduğunu,

dava konusu çekler hakkında Ankara 14. ATM'nin 2015/980 Esas sayılı dosyasında herhangi bir tedbir kararı bulunmadığını, bilirkişi raporunda çekin kayyum heyetinin onayının başladığı tarihten önce verildiğinin tespit edildiğini, yerel mahkeme kararında çeklerin ileri tarihinin yazılı belge ile ispat edilmesi gerektiği yazdığını ancak somut durumda davacı tarafından çeklerin ileri tarihli olarak verildiğine dair sunulan belgelerin hiçbirinde karşı yanın imzası bulunmamaktadır denildiğini, yine tahsilat makbuzları tek taraflı olarak davacı tarafından düzenlenmiş olup dava dışı keşideci şirketin imzasını içermemektedir denildiğini,

oysa defter ve kayıtlarının TTK'ye göre usulüne uygun tutulduğuna dair rapor bulunduğunu, yerel mahkeme kararının gerekçe bölümünde davalı bankanın kendisine ibraz edilen çeklerin ileri tarihli olup olmadığını araştırma yükümlülüğü olmadığı denilerek davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, davalı tarafın müvekkilin kendisine sunduğu çekleri geçersiz kılıyorsa müşterisine bu durumu teyit ettirebileceğini, tüm bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle;

dava dışı ... şirketinin yönetim organlarının karar ve işlemlerinin kayyım heyeti onayına tabi tutulmuş olup ibraz edilen çeklerde kayyım onayı bulunmadığını, bilirkişi raporlarında da mütalaa edildiği üzere müvekkil bankanın çeklerdeki şerhleri ihtiyati tedbir kararına dayandığını, çekte vade olmayıp çekin keşide tarihine göre işlem yapılmasının esas olduğunu, gerekçeli kararda da hüküm altına alındığı gibi davacı tarafın çeklerin ileri tarihli olduğunu yazılı belge ile ispat edemediğini beyan ederek davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davanın konusu İİK 67. maddeye göre açılan itirazın iptali davasıdır.Davacı dava dışı keşideci ... San. ve Tic. Ltd.

Şti. tarafından müvekkiline ileri tarih düzenlenmek suretiyle verilen çeklerin çek tarihi itibariyle yasal süresi içinde bankaya ibraz edildiğinde banka tarafından bu çekler hakkında Ankara 14. ATM'nin ödeme yasağı bulunması sebebiyle işlem yapılamadığına dair şerh düşüldüğünü, ancak bankanın sorumlu olduğu çek bedeli miktarını ödemediğini, ileri keşide tarihli 12 adet çeke istinaden 5941 sayılı kanun gereğince ödemesi gereken toplam 14.670,00 TL'nin tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatılmıştır.

Dava dışı keşideci hakkında Ankara 14. ATM'nin 2015/980 E. sayılı dosyasında 21.04.2015 tarihli tensip tutanağında İİK 179/a maddesi uyarınca onay kayyımı atandığı ve şirketin yönetim organlarının her türlü karar ve işlemlerinin kayyım heyetinin onayına bağlı kılınmasına karar verildiği, bu nedenle ileri tarihli düzenlendiği iddia edilen çeklerin düzenleme tarihi itibariyle dava dışı keşideci adına onay kayyımı atandığında dava dışı keşideci tarafından düzenlenen çeklerde kayyım onayı olmadığından bankaca Ankara 14. ATM'nin 2015/980 E. sayılı dosyasında verilen karara istinaden işlem yapılamadığına dair verilen şerh usulen yerindedir.

Karşılıksız kalan çek söz konusu değildir. Karşılıksız kalan çeklerde bankanın ödeme yükümlülüğü mevcuttur. Somut olayda karşılıksız kalan çekin söz konusu olmadığı, çeklerin ileri tarihli düzenlendiği, çek keşidecisine ait imzalı, yazılı bir belge ile de ispatlanamadığı, Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine,

dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

21/09/2023