İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2021/519 K.2024/560

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; restoran ve yiyecek içecek hizmetleri alanında faaliyet gösteren müvekkilinin, TPMK nezdinde ... sayı ile tescilli "...+Şekil" ibareli markanın sahibi olduğunu, müvekkilinin ayrıca "...", "... & ..." markalarının da yaratanı ve üstün hak sahibi olduğunu, müvekkilinin "..." markasını ilk defa müvekkili şirket yetkililerinden ... tarafından 1999 yılında İstanbul Beşiktaş'ta "..." olarak kullanılmaya başlandığını ve "..." markasının aynı zamanda müvekkili şirket ortaklarından ... kurucusu olduğu ....Tic.Ltd.Şti'nin ticaret unvanını oluşturduğunu, ancak hal böyle iken,

davalının 03.09.2018 tarihinde " ..." ibaresini marka olarak tescil ettirdiği ve belirtilen adresinde adresinde işlettiği kafe/restrorantta "..." markası altında faaliyet gösterdiği, işletmede kullanılan tabela, broşür, sosyal paylaşım sitelerinden çaya atılan şeker ambalajına kadar her türlü materyalinde "..." markasını müvekkili ile ile iltibas yaratacak şekilde kullandığı ve işletmenin dekorasyonunun müvekkiline ait işletmelerden kopyalayarak taklit ettiği tespit edildiğini ve bu durumun müvekkili haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini iddia ederek,

markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespitini, bu durumun önlenmesini, sonuçlarının ortadan kaldırılmasını, davalının "..." markasını birlikte, tek başına veya başka herhangi bir ibare ile birlikte, her türlü yayınlar, hizmetler ve mallar, ürünler; ambalajlar; ilan, reklam, broşür, afiş ve sair her türlü tanıtım malzemesi; basılı kağıtlar, faturalar ve sair her türlü ticari evrak ile internet alan adları da dahil olmak üzere internet üzerinde, Türkiye’de ya da yurtdışında kullanmasının önlenmesini ve bunların toplatılarak,

hükmün kesinleşmesini müteakip bu türden her türlü materyalin imha edilmesini, davalının "... " markasını kullandığı alan adlarının kullanılmasının yasaklanmasını, iptalini, davalı adına yapılan ... sayılı ve 18.01.2019 tescil tarihli "..." markasının hükümsüzlüğünü ve sicilden terkini ile verilecek hüküm özetinin ilanı taleplidir.

CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının "..." markası ile kendisi adına kayıtlı "..." markası arasında bütünsel olarak kıyaslandığında, iltibas tehlikesinin oluşmadığını, davacının ... markalarının tescil edilmediklerini, bu markaların da kendisine ait marka ile benzerliğinin olmadığını, davacıdan çok daha önceki tarihli "..." esas unsurlu bilhassa 43. sınıfta tescilli markaların bulunduğunu, "..." ibaresinin tek başına ayırt ediciliği olmadığı gibi davacı tarafından tanınmış hale geldiğine yönelik iddianın da doğru olmadığını, davacının markasını ihlal edecek şekilde hiçbir yazışma, internet sitesi, kullanım vb. bulunmadığını,

yine davacı unvanı ile markası arasında bağlantı bulunmadığını, zira davacı unvanında “Balkon” ibaresinin bulunmadığını, bahsi geçen şirketin davadışı ve ayrı bir tüzel kişi olduğunu, İTO kaydı incelendiğinde, kaydının kapalı olduğunun görüleceğini, buna göre unvanın markasal olarak kullanılmasının ve belirli bir bilinirlik seviyesine getirilmesinin mümkün olmadığını, davacının haksız rekabet hükümlerine dayanamayacağını, çünkü zamanaşımının dolduğunu ve davacının herhangi bir hakkının ihlal edilmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesince toplanan delillere göre yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf dilekçesinde; mahkemenin, 17.12.2020 tarihli bilirkişi raporunda açıkça belirtilemesine rağmen davacı markasına iltibas eden davalı markası hakkında hatalı bir değerlendirme yapmak suretiyle iltibas olmadığı kanısına vardığını,Mahkemenin çelişkili bir şekilde markaların benzerliği açısından bütünlük ilkesine atıfta bulunurken aynı zamanda anlaşılmaz bir şekilde müvekkiline ait markanın şekli unusurunun güçlü olmadığını iddia ettiğini,

Bir başka deyişle "balkon" ibaresi cam balkon veya genel anlamda inşaat sektöründen bahsedilecek olsaydı bu durumda "balkon" ibaresinin ayırt edici olmadığı ihtimalinin değerlendirme konusu yapılabileceğini, oysa bahse konu sektörün "yiyecek ve içecek hizmetleri" sektörü olduğunu ve "balkon" ibaresinin asla bu sektör için ne genel bir ibare ne de ayırt ediciliği düşük veya zayıf bir ibare olarak değerlendirilemeyeceğini, kaldı ki "balkon" ibaresini bu sektörde ilk kullanan ve maruf hale getirenin de bizzat müvekkili şirket olduğunu, bu konuda da mahkemece yeterli inceleme yapılmadığını,

Davalıya ait olduğu iddia edilen fiili marka kullanımına bakıldığında, birebir tescildeki şekline sadık kalınarak değil de, Balkon ibaresinin ön plana çıktığı vurgulandığı, “balkon” kelimesinin bir iki yerde davacı markasındaki kullanım ile aynı/çok benzer yazı karakterinde ve bir yerde aynı davacı markasında olduğu gibi “n” harfinin ayağına bitişik çizgiyi içerecek şekilde kullanıldığı,

bunlar dahil tespit edilen tüm markasal kullanımlarda “Balkon” ibaresinin ön plana çıkarıldığı vurgulandığını, “...” isminin daha küçük punto ile yazılı olduğu ve bazı kullanımlarda “...”işaretine yer verilirken, bazı yerlerde bu işaretin hiç kullanılmadığının görüldüğünü, somut olayda açık ve tipik bir iltibas durumu varken mahkemece bu haklı değerlendirmelere itibar edilmeksizin bir karar ihdas edilmesinin son derece hatalı olduğunu beyan ederek, Mahkemece verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava, markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, sonuçlarının ortadan kaldırılması, davalı adına tescilli markanın hükümsüzlüğü taleplidir.

Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen kayıtlar incelendiğinde; ... sayılı "... +Şekil" ibareli markanın, 43. Sınıfta ilk defa 24/12/2003 tarihinde davacı adına tescil edildiği, 24/12/2013 tarihinden itibaren 10 yıl müddetle yenilendiği, ... sayılı "..." ibareli markanın, 43. Sınıfta 03/09/2018 tarihinden itibaren 10 yıl müddetle davalı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.Dosyaya sunulan 18/12/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak, davalıya ait olduğu iddia edilen fiili marka kullanımına bakıldığında, birebir tescildeki şekline sadık kalınarak değil de, "..." ibaresinin ön plana çıktığı-vurgulandığı,

(...) şeklinde ve bazı yerlerde “...” işaretini de ihtiva eder şekilde olduğu, tespit edilen ve şeklindeki kullanımlarda davacı markasındaki esas unsur olan “...” kelimesinin ( ) birebir aynı/çok benzer yazı karakteri ile kullanıldığı, hatta bunlardan şeklindeki kullanımda aynı davacı markasındaki gibi kelimenin son harfinin (“n”) altında bitişik olarak başlayan çizginin kullanıldığı, neticede, “balkon” kelimesinin bir iki yerde davacı markasındaki kullanım ile aynı/çok benzer yazı karakterinde ve bir yerde aynı davacı markasında olduğu gibi “n” harfinin ayağına bitişik çizgiyi içerecek şekilde kullanıldığı,

bu hususlar dahil tespit edilen tüm markasal kullanımlarda “Balkon” ibaresinin ön plana çıkarıldığıvurgulandığı, “...” isminin daha küçük punto ile yazılı olduğu ve bazı kullanımlarda “...” işaretine yer verilirken, bazı yerlerde bu işaretin hiç kullanılmadığı ve davalıya ait ... nolu “...” lafzi markasının, 43. sınıfta tescilli olduğu “yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri” yönünden, davacı adına aynı sınıfta “cafe hizmetleri, kokteyl salonu hizmetleri, ikram hizmetleri (catering),

yiyecek ve içecek hizmet araçlarının kiralanması hizmetleri”nde tescilli ... nolu “... + şekil” markası ile karıştırılma ihtimaline (iltibasa) sebebiyet verebileceği ve SMK’nın 155. maddesinin yürürlüğünden sonra başvurusu yapılan (koruma altına alınan) ve kullanılan davalı markasının kullanımının, davacının eski tarihli marka hakkına tecavüz (ve aynı zamanda haksız rekabet) teşkil edip etmediği konusundaki takdirin Mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.

Toplanan delillere göre; önceki tarihli davacı markasının ... nolu ''... + şekil'' markası olup, davalı markasının ise ... nolu '...'' markası olduğu, markaların her ikisinin de 43. sınıfta tescilli olduğu, Mahkemece her ne kadar ''balkon'' ibaresi, ayırt ediciliği yüksek olmayan bir işaret olarak değerlendirilmiş ise de; markanın 43. Sınıf yönünden tescil edilebilecek bir işaret olmakla birlikte, sektörel olarak bu sınıfla ilgili veya ilişkili olduğunun söylenemeyeceği, davacı markasının 2003 yılından itibaren koruma altında olduğu, davacı tarafın markasında esas unsur olarak yer alan bu kelimenin davalı markasında aynen yer aldığı,

davalı markasındaki ''...'' ve ''...'' ibarelerinin markayı davacı markasından ayırt etmeye yetmediği, markaların ortalama tüketici nezdinde işitsel ve kavramsal olarak iltibaslı olduğu, davalı markasındaki diğer unsurların markanın sebep olacağı iltibası ortadan kaldırmaya yeterli olmadığı,

bu nedenle hükümsüzlük koşullarının somut olayda gerçekleştiği kanaatine varılmıştır.Diğer yandan bilirkişi raporunda yapılan tespitlere ve dosyaya sunulan görsellere göre, davalıya ait marka kullanımının, tescil dışı bir şekilde "..." ibaresi ön plana çıkarılarak gerçekleştiği, tespit edilen kullanımlarda, davacı markasındaki esas unsur olan ''...'' kelimesinin aynı yazı karakteri ile kullanıldığı, ''...'' ibaresinin ön plana çıkarılıp, ''...'' isminin daha küçük punto ile yazılı olduğu ve bazı kullanımlarda ''...'' işaretine yer verilirken, bazı yerlerde bu işaretin hiç kullanılmadığı,

söz konusu kullanımların yukarıda bahsedildiği üzere davacı markasıyla iltibas tehlikesi doğurması nedeniyle, SMK'nun 29.maddesi kapsamında marka hakkına tecavüz ve TTK'nun 54.vd maddeleri kapsamında haksız rekabet oluşturduğu, SMK'nun 155.maddesi uyarınca davalının, kendi hakkından daha önceki rüçhan veya başvuru tarihine sahip hak sahiplerinin açmış olduğu tecavüz davasında, sahip olduğu sınai mülkiyet hakkını savunma gerekçesi olarak ileri süremeyeceği anlaşıldığından,

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmiş olması yerinde görülmemiştir.Davacı her ne kadar "... " ibaresini kullanılan internet sitelerindeki alan adı ve site içeriğindeki markasal kullanımların yasaklanmasına karar verilmesini de talep etmiş ise de; mevcut delil durumu itibariyle davalının internet üzerindeki kullanımlarına yönelik delil sunulmadığından bu yöndeki talebin reddine karar vermek gerekmiştir.Açıklanan sebeplerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/2. maddesine göre İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

ancak belirtilen hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden davanın kabulüne dair yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

21/03/2024