İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2022/383 K.2022/402

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket tarafından keşidecisi ... Ltd. Şti., Hesap No: ... Çek No: ... olan ... İkitelli Organize Sanayi/İst Şubesi’ne ait 31.01.2021 vade tarihli 10.000,00 TL bedelli çek aradaki ticari ilişki kapsamında, ...

Tekstil'den müvekkil şirketin alacağına karşılık alınmış ve müvekkili şirketin yedindeyken hırsızlık olayına konu olması sebebiyle rızası dışında elinden çıktığını, söz konusu 4 adet çekin çalınması sebebiyle çek iptali davası açıldığını ve iş bu davanın Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/812 Esas sayılı dosyası ile görülmekte olduğunu, Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 03.12.2020 tarihli müzekkeresi ile ilgili çeklere yönelik ödemeden men kararı verildiği ve ibraz edildiği takdirde ödenmemesi hususu ilgili bankaya bildirildiğini, ancak, söz konusu mahkeme kararına rağmen keşidecisi ...

Ltd. Şti., Çek No: ... olan ... İkitelli Organize Sanayi/İst Şubesi’ne ait 31.01.2021 vade tarihli 10.000,00 TL bedelli çekin, 02.02.2021 tarihinde ilgili bankaya yetkili hamil olduğunu iddia eden davalı tarafından ibraz edilerek çek tutarının banka tarafından davalıya ödendiğini, işbu çeklerin ciro edilip, yetkili hamil olmayan şahıs ve şirketlere ödeme yapıldığını, mümkünse çeklerin geri verilmesi, mümkün değilse ödenen tutarların müvekkile geri ödenmesi talep etmiştir.

İlk derece mahkemesinin 04/01/2022 tarihli ara kararıyla; ".... Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/812 E. 2021/719 K. Sayılı kararında, ... İkitelli Org. SAn. Bölg. Şubesine ait, keşidecisi ... Paz. İth. olan Hesap No: ... Çek No:...

31.01.2021/İstanbul vade tarihli 10.000,00 TL bedelli çekin üçüncü kişiler tarafından ilgili banka şubesine ibraz edildiği, ibraz edilen çek ile ilgili davacı tarafa istirdat davası açmak üzere süre verildiği, verilen süreye rağmen davacı tarafından istirdat davası açılmadığından sübuta ermeyen davanın reddine karar verildiği, ayrıca ... Bankası müzekkere cevabından ... nolu çekin 02/02/2021'de takas sistemi kapsamında ...

(T.C. ...) tarafından ibraz edildiğinin ve ödemenin gerçekleştirildiğinin bildirildiği anlaşılmakla İhtiyati tedbir talebinin reddine" karar verilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

1- İhtiyati tedbir; hak sahibinin, davayı kazanması ihtimalinde ve o zamana kadar gerçekleşebilecek olan rizikodan dolayı korunmasını henüz dava devam ederken sağlayan tedbirler olduğunu, Böylece ihtiyati tedbir kararları ile geçici bir hukuki koruma temin edildiğini, 2- 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “İhtiyati tedbirin şartları” başlıklı 389. Maddesi.

"Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme sebebiyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." hükmünü amir olduğunu, 3- Müvekkil şirket ...

Anonim Şirketi'nin asıl talebinin, mümkünse çeklerin geri verilmesi, mümkün değilse ödenen tutarların müvekkili şirkete geri ödenmesi olduğunu, bu talepten de açıkça anlaşılacağı üzere müvekkili şirketin ihtiyarı tedbir talebinin gerekçesinin, madde metninde yer alan tüm şartları karşıladığını, dolayısı ile yerel mahkemenin, müvekkil şirkete süre verilmesine rağmen istirdat davası açmamasını gerekçe göstererek ihtiyati tedbir talebini reddetmesinin mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğunu, 4- Nitekim, davalı ...'un, yetkili hamili olmadığı çeki ibraz etmek ve müvekkili şirketi zarara sokmak suretiyle haksız kazanç elde ettiğini,

bu sebeple müvekkili firma zararının tazmini amacıyla işbu davanın ikame edildiğini, yukarıda arz ve izah olunan sebepler ile re'sen göz önünde bulundurulacak sebepler muvacehesinde istinaf talebinin kabulüne, yerel mahkeme'nin ihtiyati tedbir talebine ilişkin kararının istinaf incelemesi sonucu kaldırılması ve ihtiyati tedbir talebinin kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK)355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava, çalıntı çek sebebiyle, ödeme yasağına rağmen bankaca ödenen paranın istirdatı davası olup davacı vekili ihtiyati tedbir talebinde bulunmuştur. Mahkemece Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/812 E. 2021/719 K. Sayılı kararında, ... İkitelli Org. SAn.

Bölg. Şubesine ait, keşidecisi ... Paz. İth. olan Hesap No: ... Çek No:... 31.01.2021/İstanbul vade tarihli 10.000,00-TL bedelli çekin üçüncü kişiler tarafından ilgili banka şubesine ibraz edildiği, ibraz edilen çek ile ilgili davacı tarafa istirdat davası açmak üzere süre verildiği, verilen süreye rağmen davacı tarafından istirdat davası açılmadığından sübuta ermeyen davanın reddine karar verildiği, ayrıca ...

Bankası müzekkere cevabından ... nolu çekin 02/02/2021'de takas sistemi kapsamında ... (T.C. ...) tarafından ibraz edildiğinin ve ödemenin gerçekleştirildiği gerekçesiyle İhtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş, davacı vekilince yukarıdaki sebeplerle karar istinaf edilmiştir.

Davacı vekilinin dava dilekçesi ne bakıldığında, dilekçenin netice ve talep kısmında, tedbir talebine dair sadece "....1.Tedbir Talebimizin kabulü'ne karar verilmesini..." şeklinde bir açıklama mevcut olup talep ettiği tedbir konusunda başkaca hiç bir açıklama bulunmadığı görülmektedir.6100 Sayılı HMK'nın 390/3. mad.

“Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.” hükmünü taşımaktadır.

Görüldüğü üzere, 6100 Sayılı HMK'nın 389/3. maddesi tedbir talep eden tarafın, dilekçesinde ihtiyati tedbir sebebinin yanısıra, türünü de açıkça belirtme zorunluluğunu öngördüğü, zira tedbir talebinde açıkça belirtilmedikçe mahkemenin kendiliğinden bir tedbir uygulamasının HMK'nın 389/3. hükmü karşısında mümkün olmadığı, somut olayda davacının yukarıda açıklanan tedbir talebinin yeterli bir açıklığa sahip olmadığı, çok genel bir ifadeyle yetinilerek, tedbir talebinin türünün belirtilmediği,

hakimin talepten fazlasına da hükmedemeyeceği, talep edilen tedbirin türü talepte somutlaştırılmadan hakimden resen tedbirin türünü belirlemesi ve buna göre karar vermesinin beklenemeyeceği, her ne kadar mahkemece tedbirin reddine dair kararının gerekçesi farklı olmakla birlikte sonuç itibarıyla doğru olduğundan, dosya içeriğine, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine,

dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda İlk Derece Mahkemesi kararında esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf talebinin, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

15/03/2022