İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2020/2231 K.2023/1661

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davaya konu edilen faturalarda belirtilen ürünlerin davalı şirkete satıldığı ve teslim edilmiş olmasına rağmen fatura tutarlarının davacıya ödenmediğini, bunun üzerine ilamsız takip yapıldığını, takibin durduğunu, borçlu vekili tarafından dosyaya sunulan itiraz dilekçesi ve bunun ekinde sunulan İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/745 Esas sayılı dosyasından verilen tedbir kararı üzerine takibin durduğunu, mahkemece tedbir kararı kaldırılarak borçlunun iflasına karar verildiği,

İstanbul Anadolu ...İcra/İflas Müdürlüğünün ... iflas nolu dosyası üzerinden iflas işlemleri yürütüldüğünü belirterek haksız olarak masaya kayıt talebinin reddine ilişkin iflas idaresi kararının kaldırılarak alacağının kabulüne karar verilerek masaya kaydının yapılmasına, İİK md. 235/1 uyarınca ikinci alacaklılar toplantısına alacağının nispetinde katılmalarına karar verilmesine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece ''... davacı vekiline ilk celsede ticari defter ve belgelerin bulunduğu yeri bildirmek ve bilirkişi ücretini iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememe veznesine yatırması, yatırmaması halinde bilirkişi incelemesinden vazgeçilmiş sayılacağının ihtar edilmesine rağmen davacı tarafça herhangi bir bilirkişi ücretinin yatırılmadığı, dolayısıyla davacının fatura kapsamında alacaklı olup olmadığı ile varsa alacaklı olduğu miktarın tespiti açısından yapılacak bilirkişi incelemesinden vazgeçmiş kabul edildiği, bu hususun teknik bir incelemeyi gerektirmesi,

dosyadaki deliller itibarıyla davacının alacaklı olduğu miktarı tespit edilememesi ve hukuki bilgiyle çözümlenecek konulardan olmaması, HMK 200 gereği senetle ispat kuralı gereği yazılı delillerle ispatlanacak hususlardan olması nedeniyle ispatlanamayan davanın reddine" dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi ücretinin yatırıldığı, mahkemece diğer delillerin göz ardı edildiği, davacı tarafından daha önceden yatırılan tutarların mahkemece dikkate alınmadığı, kesin sürenin amaca uygun kullanılmadığı belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nin 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde. Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan iflas tasfiyesinde düzenlenen sıra cetveline yönelik kayıt kabul istemine ilişkindir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, bilirkişi ücreti yatırılmadığı, dosyada yer alan delillerle davacının alacağı ispatlanamadığı belirtilerek davanın reddine dair karar verilmiş olup, davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.Sunulan istinaf sebeplerinin değerlendirilmesi:Mahkemece, 18.05.2018 tarihlinde davacı vekilinin de yer aldığı 1 no lu celsede verilen 6 numaralı ara kararda aynen ''Davacı ve davalı şirkete ait 2015 yılı ticari defter ve kayıtlar ile dosya üzerinde bir Mali Müşavir vasıtası ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına,

A)Defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri tespit edilmek suretiyle HMK 222 maddesi uyarınca lehine delil teşkil edecek vasıfta olup olmadığının ,B)Tarafların defterlerine göre takip tarihi itibariyle davacının davalıdan alacağı bulunup bulunmadığı ve miktarı ,C)Tarafların defter kayıtları arasında farklılık bulunduğu takdirde müsteminatlarınında incelenmek suretiyle farklılığın neden kaynaklandığı ve hangi tarafın defterindeki kayda değer verilmesinin gerektiği hakkında rapor istenmesine,

.....-Bilirkişi ücret tarifesinin 7. maddesi uyarınca tayin ve taktir edilen 1.000-TL bilirkişi ücretinin 6100 sayılı HMK'nın 120/2 maddesi uyarınca 2 haftalık kesin süre içerisinde mahkememiz veznesine yatırılması için davacı tarafa mehil verilmesine,

verilen kesin süre içerisinde yatırılmaması halinde bilirkişi incelemesinden vazgeçilmiş sayılacağının hatırlatılmasına (hatırlatıldı), ....'' karar vermiştir.Öncelikle belirtilmesi gerekir ki, yukarıda belirtilen mahkeme ara kararında ticari defterlerinin incelenmesi için tayin edilecek gün ve saate ilişkin bilginin yer almadığı anlaşılmakla, bu haliyle usulüne uygun ihtarat yapıldığından bahsedilmesi mümkün değildir.İş bu nedenle, mahkemece usulüne uygun ihtarat yapılmadan, bilirkişi ücreti yatırılmadığından bahisle davanın reddine dair karar verilmesi yerinde değildir.

Aynı zamanda, mahkemece davacıdan kesin süre içinde yatırılması istenilen bilirkişi masrafı delil avansı niteliğindedir ve delil avansının yatırılmaması hâlinde, o delilden vazgeçilmiş sayılacaktır.

Mahkemece, verilen kesin sürede ihtaratların usulüne uygun yapılmış olsaydı dahi, kesin süreden sonraki dönemde bilirkişi ücretinin yatırıldığı ve bu haliyle davacının bilirkişi ücretini süresinde yatırmamasının diğer delillerinin incelenmesine engel bir durum oluşturmayacağı göz önünde bulundurulmamıştır. Nitekim delil listesinin 6. maddesinde tanık listesi sunulmuştur.

HMK'nda 2017 yılı senet ve ispat zorunluluğu ve senede karşı tanıkla ispat yasağı sınırının 2.590,00 TL olduğu ve anlaşılmaktadır. Senetle ispat zorunluluğuna ilişkin hükümler (m 200, 201)kamu düzenine ilişkin olmadığından senetle ispatı gereken hallerde taraf, tanık diletmek isterse hakim ancak diğer tarafa senetle ispat zorunluluğu hakkındaki hükümleri hatırlatarak karşı tarafın açık iznini alarak tanık dinleyebilir.

Bu husus HMK m.200/2 de açıkça belirtilmiştir.Dosya kapsamında yapılan incelemede, davacı tarafından aynı zamanda dosyaya faturalar sunulmuş, söz konusu faturalara ilişkin sevk irsaliyelerinden, davalı müflis şirketin unvanının yazılı olduğu kaşede imzanın yer aldığı anlaşılmaktadır. Sunulan Faturalar incelenerek, uyuşmazlığa konu fatura dönemlerine ilişkin BA-BS formlarının ilgili vergi dairesinden istenilmemesi de eksikliktir.

Sonuç olarak; davanın esasıyla ilgili deliller usulünce toplanmadan, ticari defterlerin sunulması için usulüne uygun ihtarat yapılmadan karar verilmiş olması nedeniyle hükmün, HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kararın kaldırılarak dosyanın mahkemesine gönderilmesi kararı verilerek aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-Davacı tarafın istinaf başvurusunun KABULÜNE,2-İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 2017/1187 E., 2018/922 K. sayılı ve 23/10/2018 tarihli kararının HMK'nin 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine iadesine,4-Harçlar Kanunu gereğince davacı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye GELİR KAYDINA, istinaf karar harcının talep halinde davacıya İADESİNE, 5-Davacının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,