İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2025/269 K.2025/237

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353 ncü maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin konutunu ve eşyalarını ....'ye sigortalattığını, 12.12.2013 tarihinde saat 02.00'de müvekkilinin evinde çıkan yangın sonucu Pronet alarm sisteminin müvekkilini arayarak olası bir felaketi önlediğini, ardından müvekkilinin itfaiyeyi çağırarak yangının söndürüldüğünü, ancak sigorta kapsamında olan eşyaların hasar gördüğünü, müvekkilinin 12.12.2013 saat 09.00 sularında ... çağrı merkezini arayarak durumu bildirip eksper gönderilmesini talep ettiğini, ancak eksperin itfaiye raporunun alınmasından sonra geleceğinin söylediğini,

müvekkilinin bu sürecin eşyalarının su içinde çürümesine sebebiyet vereceğini bildirmiş ise de, müvekkiline eksper gelene kadar hiçbir eşyaya dokunulmaması gerektiğinin .... yetkilileri tarafından söylendiğini, olay tarihinden 1 gün sonra eksper geldiğinde müvekkiline poliçe kapsamında eşya temini olmadığını sadece bina teminatı olduğunu söylediklerini, davalı şirketin eşyalara dokunulmamasını söyleyerek doğan zararın artmasına neden olduğunu, toplam zararın 17.499,40 TL hesaplandığını, ancak bunun bina hasarı olan 10.350,00 TL'sinin davalı şirket tarafından ödendiğini,

daha sonraki görüşmelerde davalı şirketin poliçenin eşya teminini kapsadığını kabul ettiklerini, davalı şirketin yanlış yönlendirmesi ve eksik hatalı hizmet vermesi neticesinde müvekkilinin mağduriyetine mağduriyet kattığını belirterek,

sigorta kapsamındaki konut içindeki eşyaların toplam zararı olan 35.000,00 TL'yi, 1 ay boyunca eşten dosttan borç alarak karşıladıkları otel masrafları olan 3.000 TL'yi ve bu süreçte davalı şirket tarafından yapılan yanlış yönlendirme ve eksik hizmet sunması nedeniyle yaşanılan mağduriyeti gidermek adına 12.000,00 TL manevi tazminat bedelini rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalı şirketten tahsilini talep etmiştir.

CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; Türk Ticaret Kanunundan ve uygulamasından doğan tüm davaların ticari dava niteliğinde olduğunu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanununda düzenlenen yangın sigortasından kaynaklandığını, huzurdaki davanın mutlak ticari davalardan olduğunu, bu davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini belirterek, davanın görev yönünden reddine, ayrıca davacının uğradığı gerçek zarar miktarının tam ve eksiksiz ödenmiş olması nedeniyle esastan da davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, sigorta sözleşmesinden kaynaklı maddi manevi tazminat davasında, davacı ile davalı arasında ... numaralı ve ... numaralı poliçeler ile “... Mah. No:...

Kağıthane/İstanbul” adresinde bulunan taşınmaz için 09/10/2013 tarihinden itibaren 1 yıl süreli sigorta sözleşmesi düzenlendiği, taşınmazda ve eşyalarda meydana gelen hasarlarının teminat altına alındığı, davacının evinde 11/12/2013 günü yaşanan yangın olayı sonrasında konutun ve içerisindeki eşyaların zarar gördüğünü ileri sürerek uğramış olduğu zararın maddi ve manevi tazminini talep ettiği, ihtilaf, davacının evinde meydana gelen yangın nedeniyle, sigorta poliçesi kapsamında davalıdan tazminat talep edip edemeyeceği, edecekse tazminat miktarının tespiti konularından kaynaklanmakta olduğu,

dava tarihinden önce, davalı sigorta şirketi tarafından gönderilen eksper tarafından yapılan inceleme sonucunda eşya hasar miktarının 5.980,00 TL, konutta meydana gelen hasar miktarının 10.350,00 TL olduğunun tespit edildiği ve davalı sigorta şirketince tespit edilen hasar miktarlarının, 08/01/2014 tarihinde 10.350,00 TL ve 25/02/2014 tarihinde 5.980,00 TL olmak üzere davacıya ödendiği, tüm dosya kapsamına göre alınan bilirkişi kök ve ek raporları hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli olduğu, davacı ile davalı sigorta şirketi arasında, davalının “konut ve eşya zararlarını” teminat altına almak üzere sigorta sözleşmesi imzaladığı,

sigortalı olan konutun sigorta poliçesinin geçerli olduğu tarihte yangın nedeniyle zarara uğradığı, yangın raporu ve eksper raporuna göre konutta ve eşyalarda meydana gelen hasarın sigorta şirketi tarafından karşılandığı, davacının yangın raporu ve eksper raporunda tespit edilenlerden başka zararı olduğunu ispatlayamadığı, sigorta poliçesinin maddi zararları teminat altına aldığı manevi zararların teminat kapsamı dışında olduğu gerekçesiyle Davacının davasının reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalı şirketin müvekkilini yanlış yönlendirmesi, eksik ve hatalı hizmet vermesi neticesinde müvekkilinin mağduriyetine mağduriyet kattığını, yangın sonucu evde bulunan ve hasar gören bir çok eşyanın listesi defalarca kez dosyaya sunulup fotoğraflarla da kayıt altına alınmasına rağmen bilirkişi raporlarında bu hususun söz konusu eşyaların faturalarının sunulmadığı gerekçesi ile iddialarını ispatlayamamaktan bahsettiklerini, bu anlayışın hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, zira yıllar evvel alınmış elektronik eşyaların, aksesuarların,

mobilya takımlarının faturalarının saklanması ve dosyaya ibraz edilmesi mümkün olmadığının herkesin malumu olduğunu, listeler halinde dosyaya sunulan mal varlığı değerleri üzerinde bir uzman bilirkişiden eşyaların yangının olduğu tarih itibari ile rayiç değerleri üzerinden emsal ücret belirlenerek müvekkilinin sigorta poliçesi kapsamındaki zararların giderilmesi gerekir iken, yerel mahkeme tarafından bu durumun görmezden gelindiğini, itirazlarını sunarak karşı çıktıkları bilirkişi raporları ile aynı doğrultuda hüküm kurulduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını ve davanın kabulünü talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme.

6100 sayılı Kanunun 341 nci maddesi uyarınca istinaf kanun yolu açık olan davadaki yasal şartları taşıyan istinaf incelemesi, 6100 sayılı Kanunun 355 nci maddesi uyarınca resen gözetilen kamu düzenine aykırılık halleri dışında, taraflarca yargılama aşamasında ileri sürülen iddia ve savunma kapsamında kalan ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır.Dava,

sigorta sözleşmesi kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Dava dosyasında İstanbul 8. Tüketici Mahkemenin 2018/504 E. 2019/352 K. sayılı 07.05.2019 tarihli davanın reddine dair kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu, dairemizin 28.09.2022 Tarih ve 2020/1076 E. 2022/1003 K. sayılı:"...Açıklanan nedenlerle mahkemece, asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek, HMK'nın 114/1-c, 115/2. maddesi uyarınca davanın, mahkemenin görevine ilişkin dava şartı yokluğundan, usulden reddine karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığın esası hakkında hüküm tesis edilmesi hatalı olduğundan HMK 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olmak üzere davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1.a.3 maddesi uyarınca kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve görev dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilerek sair işlemlerin yapılması için dosyanın mahkemesine iadesine..." dair karar verildiği, ardından İstanbul 8. Tüketici Mahkemenin 2022/542 E. 2022/344 K. sayılı 14.11.2022 tarihli görevsizlik kararının kesinleşmesi üzerinde, dava dosyasının İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/857 esas sırasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edildiği,

davanın reddine dair verilen karara karşı da tekrar davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. Davacıya ait ... Mah. ... D:... Kağıthane/İSTANBUL adresinde bulunan konutun ... numaralı Eşya Güvence Sigorta Paketi Poliçesi ile davalı sigorta şirketi nezdinde 09/10/2013-2014 tarihleri arasında sigortalandığı, eşya yangın 50.000,00 TL ile teminat altına alındığı, Asistans yardım otelde konaklama azami 2 gece olduğu anlaşılmıştır. Davacıya ait ...

Kat D:... Kağıthane/İSTANBUL adresinde bulunan konutun ... numaralı ... Sigorta Poliçesi ile davalı sigorta şirketi nezdinde 25/10/2013-2014 tarihleri arasında sigortalandığı, bina yangın 37.750,00 TL ile teminat altına alındığı, ... T.A.Ş.'nin daini mürtehin olarak yer aldığı anlaşılmıştır.

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Daire Başkanlığı Avrupa Yakası İtfaiye Müdürlüğü tarafından düzenlenilen 14.12.2013 tarihli yangın raporunda; yanan şeyin son durumu konusunda. 27-29 sayılı bodrum üzeri 5 katlı binanın 3 nolu ters düblex bodrum kat salon dahili ve salon dahilinde bulunan muhtelif ev eşyaları ıslanmak ve islenmek sureti ile zarar gördüğü, Zarar Miktarı Konusunda ise.

Bina Hasar 2.000 TL, Eşya Hasarı için 4.000 TL olarak belirtilmiş olduğu anlaşılmıştır. ... San. Tic. A.Ş. tarafından hazırlanan 14.12.2013 tarihli restorasyon çalışmaları başlıklı teklifte. 13.12.2013 tarihinde adreste inceleme yapıldığı, yangın hasarlarına karşı tadilat maliyetinin çıkarıldığı, bu maliyetler içerisinde; oluşan tüm hasarların hesap edildiği.

Döşeme ,duvar ve tavan kaplamasının sökülmesi, moloz atılması, nem alma ve kurutma işleri, alçı sıya onarımları, tavan boyası, saten duvar boya işleri panel kapı boyası, laminant parke işleri, mobilya cilası, bir adet tv ünitesi yeni imalatı, çeşitli dolap sökme takma işleri, genel temizlik (eşya), genel temizlik (bina) kuru temizleme, kuru temizleme işleri (eşyalar için koltuk, perde, halı ve tüm tekstil ürünleri, mutfak dolabı onarım işleri dahil olmak üzere bina ve eşya tadilatlarının tümünün hesaplamış olduğu görülmektedir.

Tüm tadilat, temizlik, boya dahil işler için KDV dahil 17.499,40 TL hesap bildirildiği görülmüştür. ... Ltd. Şti. tarafından hazırlanan 13.02.2014 tarihli ekspertiz raporunda.

Sigortalı konut dubleks ev olduğu, binanın üst zemin ve alt zemin katında yer aldığı ve yaklaşık 180 m2 olduğu, Konutun alt katında bulunan salon bölümünde yangın hadisesinin meydana geldiği ve itfaiye müdahalesi ile söndürüldüğü, Yangın merkezi olarak değerlendirilen bölümde akvaryum bulunduğu ve akvaryumun patlamış olduğu, Yerdeki kablo ve enkazlardan küçük bir dekoratif gece lambasının eriyerek kavrulduğu, yargının bu eşyadan kaynaklı olabileceği, Sigortalının mülk sahibi olduğu, Duvara monte edilmiş ... marka 106 ekran LCD TV'nin itfaiyenin sıktığı suya maruz kaldığı,

Televizyon ünitesinde su izleri olduğu ve alt kısmında hasar oluştuğu, cihazın yetkili servise kontrol ettirilmesinin istenildiği fakat servis raporunun ibraz edilmediği, bu nedenle hesaplara da dahil edilmediği, Salon ve Amerikan mutfak zemin kaplaması laminant parkenin hasar gördüğü, Diğer mekânlarda temizlik gerektiği, konutun genelinde tavan ve duvar boyası yapılması gerektiği, Onarımlar için BMS firmasının teklifinin dikkate alınacağı, eşya hasarının BMS teklifine göre değerlendirileceği, Bina kapsamındaki hasarların ayrı bir dosya kapsamında değerlendirileceği bildirilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince görevsizlik kararı öncesi sigorta uzmanı, mali müşavir ve endüstri mühendisinden oluşan bilirkişi heyetinden aldırılan 10.06.2016 tarihli raporda:"1-Davacıya ait ev eşyaları Davalı Sigorta Şirketine yangın tarihi itibariyle 50.000,00-TL sına sigortalıdır. Davalı Sigorta Şirketi evdeki eşyalar için 5.980,00-TL hasar tutarı ödemiştir.

İtfaiye tarafından düzenlenmiş yangın raporunda "muhtelif ev eşyalarının ıslanmak ve islenmek sureti ile zarar gördüğü" tespit edilmiştir.

TTK nun 1447.maddesi gereğince sigorta ettiren, rizikonun gerçekleşmesinden sonra, sözleşme uyarınca rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesinde gerekli ve sigorta ettirenden beklenebilecek olan her türlü bilgi ile belgeyi vermek zorunda bulunduğundan islenen ev eşyalarının is kokusu nedeniyle kullanılma imkanı olmadığından Davacının yangında sonra ıslanan ve islenen ev eşyalarının (giyim eşyaları dahil) ne yapıldığı ve bu ev eşyalarının değerlerini bir liste halinde varsa fotoğrafları ile birlikte bildirmesi gerekmektedir.2-Sigorta Poliçesinde asistans yardım adı altında 2 günlük otelde kalma teminatı verilmiş bulunduğundan

Davacının yangından sonraki bir tarihte otelde kalmasına ilişkin belgeyi de sunmalıdır..." aynı bilirkişi heyetince düzenlenen 12.06.2017 tarihli ek rapor ise " 1-Davalı sigorta şirketi tarafından, davalıya yangın sonrası oluşan hasarlara istinaden;-25.02.2014 tarihinde 5.980,00-TL, 08.01.2014 tarihinde 10.350,00-TL (8.850 bina + 1.500 yün halı) olmak üzere TOPLAM:16.330,00-TL ödeme yapıldığı tespit edilmektedir.

2-Yangın raporunda ve eksper raporunda belirtilen hasarlara karşılık ... İnş. San. Tic.

A.Ş. yapmış olduğu hasar değerleri makul değerde hesaplanılmış, hasar tarihinin piyasa şartlarında olduğu, 3-Davalı tarafından listelenen zarar gören eşyaların büyük bir kısmı daha önce BMS tarafından görülen hasar değerleri tespit edilerek, yapılması gereken işlemlere karşılık değerlendirmelerin yapıldığı listelerin içerisinde yer aldığı, 4-Davacı tarafında hazırlanılan yeni değer listesinde yer alan.

1 adet koşu bandı, 1 adet vantilatör, bir adet nem alma cihazı ve giyim eşyalarının üzerinde oluşan hasar ile alakalı olarak yangın raporlarında ve ekspertiz raporlarında herhangi bir bilgi mevcut olmadığı, yine davacı tarafından eklenmiş olan 4 adet fotoğrafta bu eşyaların görülmediği, 5-Ekspertiz raporunda bahsi geçen bir adet Vestel TV'nin hasar konusunda herhangi bir servis belgesinin ibraz edilmediği, onarılıp onarılmadığı, onarılmış ise tutarı veya onarımının mümkün bulunmadığı konusunda bir tespit olmadığı, bu konudaki nihai takdir mahkemeye ait olduğu,

6-Yine davacının 2 günlük otel konaklama bedeli konusunda herhangi bir fatura veya belge sunulamadığı, ancak konaklama yapılan otel Davacının arkadaşının oteli de olsa adının ve fiyat listesinin verilmesinin de mümkün olabileceği, talep edilen 600 TL otel masrafı konusunda nihai takdirin mahkemeye ait olduğu..." şeklinde kanaat bildirilmiştir. Dava dilekçesinde konut içindeki eşyaların zarar görmesi ile otel masrafları talep edilmektedir.

Davacının bu taleplerine ilişkin eşya teminatı asistans hizmeti kapsamında taraflar arasındaki Eşya Güvence Sigorta Paketi Poliçesi ile düzenlenmiştir. Bu poliçe kapsamında davalı sigorta şirketince 08.01.2014 tarihinde 10.350,00 TL ve 25.02.2014 tarihinde 5.980,00 TL olmak üzere toplam 16.330,00 TL ödeme yapıldığı sabittir. Bu ödemelerin otel masrafını içermemektedir.

10.350,00 TL'lik ödemenin 8.850,00 TL bina hasarı için, 1.500,00 TL'si ise halı hasarı için yapılmış ayrıca 5.980,00 TL'lik ödeme ise eşya zararı için ödenmiştir.

Sigorta sözleşmesi ile davalı sigorta şirketi, sigortalı eşyaların yangın nedeniyle hasar görmesi halinde Eşya Güvence Sigorta Paketi Poliçesi ile sigorta ettirenin gerçek zararını karşılamayı yükümlendiğine göre sigortacının sorumluluğu riziko tarihindeki sigortalı eşyaların rayiç değeri üzerinden belirlenecek zararı ile sınırlıdır. Meydana gelen zarar miktarını ispat yükü ise sigortalıdadır.

Taraflar arasında düzenlenen poliçede teminat altına alınan eşyaların neler olduğu, adeti, cinsi, niteliği belirtilmeksizin tüm ev eşyaları için toplam 50.000,00 TL eşya teminatı kararlaştırılmış olmakla eşyalara ilişkin fatura ve ispata yarar belge ibrazı zorunluluğu bulunmamaktadır. İlk Derece Mahkemesince itibar edilen bilirkişi heyeti ek raporunda ise eşyalara ilişkin olarak genel bir değerlendirme yapılarak denetime elverişli hesaplama yapılmamıştır.

Bilirkişi heyetinde yer alan dava konusu eşya değerleri konusunda uzman olmayan endüstri mühendisi tarafından hazırlanan raporun bu haliyle hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmıştır.

O halde mahkemece, davacı sigortalının talebi ile ekspertiz tarafından tespit edilen bedeller karşılaştırılarak davacının, sigorta teminat kapsamında gerçek zararının tespiti konusunda eşya değeri konusunda uzman bilirkişiden, ayrıntılı, denetime açık bir rapor alındıktan sonra, bildirilen zarar miktarından davalı sigorta şirketinin eşya zararı için yaptığı ödemenin düşülmesi suretiyle varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Açıklanan sebeplerle; mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olduğu anlaşıldığından, davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı Kanunun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (6) numaralı alt bendi uyarınca esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/857 E. 2023/241 K. sayılı ve 28/03/2023 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE, 3-Davacı tarafça yatırılan 1.683,10 TL istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,