İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2025/395 K.2025/797

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müflis şirket tarafından açılan Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/1013 Esasına kayıtlı konkordato istemli davanın yargılaması sonunda 16/05/2024 tarihinde iflas kararı verildiğini ve Bakırköy ... İflas Müdürlüğü'nün ... İflas dosyası ile tasfiye işlemlerine başlandığını, Müvekkil Banka alacağının kaydedilmesi istemli dilekçe ile 08/08/2024 tarihinde Bakırköy ...İflas Müdürlüğünün ...

İflas sayılı dosyasına müracaat edilerek 16/05/2024 tarihi itibariyle 4.306.617,79 TL Banka alacağının kaydedilmesi istenilmiş ise de iflas idaresi tarafından alacağın tamamının reddedildiğine dair kararın 23/09/2024 tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkil Banka alacağı kat edilmiş olmasına ve borç ifa edilmemiş olmasına rağmen alacağın varlığının yargılama gerektirdiği gerekçesi ile reddedilmesinin hakkın kötüye kullanılması mahiyetinde olduğunu beyan ederek iflas tarihi itibariyle 4.306.617,79 TL alacağın iflas masasına kaydedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; ''Huzurdaki davada: Davalı olarak müflis şirketi gösterilmiştir. Davanın niteliği gereği şirketin iflas ettiği ehliyetinin bulunmadığı gibi Kayıt kabul davası bilindiği üzere alacağı kısmen veya tamamen red edilen alacaklı tarafından iflas idaresine karşı açılır. Davada husumet iflas masasına yöneltilmelidir. HMK'da dahili davalı imkanı da bulunmadığından Anılan nedenlerle davacının davasının pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine" karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili yasal süre içerisinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde Bakırköy ...İflas Müdürlüğü'nün ... İflas dosyasına alacak kaydı yapıldığı, iflas idaresinin talebi reddettiği beyan edilerek, red kararı da dilekçe ekinde yer aldığından davanın doğrudan müflis şirkete karşı açılmasının HMK 124/4 hükmü de nazara alındığında temsilcide/tarafta yanılma olarak değerlendirilmesi ve eksikliğin giderilebileceği gözetilerek iflas idaresinin davaya dahili için süre verilmesi gerekirken bu yön gözetilmeden doğrudan pasif husumet yokluğundan ret kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğunu beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme.

6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır.Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davasıdır.

İİK'nın 235/1. maddesi uyarınca iflas sıra cetveline yönelik itirazlar kural olarak genel mahkemelerde (Asliye Ticaret Mahkemesinde) görülür. Şikayetçi sadece kendi sırasına yönelik itirazlarını, husumeti iflas idaresine yönelterek İİK'nın 235/son maddeleri uyarınca şikayet olarak icra mahkemesinde ileri sürmelidir.

İflas sıra cetvelinde başka bir alacaklının kabul edilen miktar kadar alacağı bulunmadığına ya da sırasına yönelik itiraz, o alacağın sıradan terkin edilmesi talebini içerdiğinden, şikayet olarak icra mahkemesinde değil, İİK'nın 235/2. maddesi uyarınca sırasına itiraz edilen alacaklıya husumet yöneltilerek dava yolu ile genel mahkemede (Ticaret Mahkemesinde) ileri sürülmelidir.

Öte yandan, kayıt kabul davalarında tahsile değil alacağın iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmelidir. İflas sıra cetvelinde kendi sırasına itiraz eden veya alacağı iflas idaresi tarafından kısmen ya da tamamen reddedilen alacaklı davasını masanın temsilcisi olan adi tasfiyede iflas idaresine, basit tasfiyede ise iflas dairesine karşı açmalıdır. (İİK m. 235/2) Dava, ... Anonim Şirketi hasım gösterilerek açılmıştır.

Dava dilekçesinde ayrıca Bakırköy ...İflas Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı dosyasında sıra cetveli düzenlendiği ifade edilmekle, tasfiyenin bu dosya üzerinden yürütüldüğü anlaşılmaktadır. Mahkemece Bakırköy ...İcra Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyasına yazılan müzekkereye verilen cevabi yazı ve ekinde yer alan kayıtlar incelendiğinde. Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/1103 E. sayılı dosyasından 16/05/2024 tarihinde iflasına karar verilen ...

Anonim Şirketi hakkında tasfiye işlemlerinin basit tasfiye usulüne göre yürütüldüğü, davacının başvurusuna istinaden "Alacak kayıt dilekçesinde ibraz edilen belgeler nazara alınarak tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile talep edilen 4.306,617,79 TL toplam alacağın; yargılama gerektirir bir alacak kaydı olduğundan reddine" karar verildiği, davacı tarafından posta masrafı yatırıldığı ve ret kararının davacı tarafa 23/09/2024 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 10/12/2014 tarihli 2014/2529 E. 2014/7989 K. sayılı kararı; "...Davacı tarafça, dava dilekçesinin karşı taraf bölümüne müflis şirketin unvanı yazıldıktan sonra, "(Dosya basit tasfiye usulünde yürütülmekte olup, Bakırköy İflas Müdürlüğü'nce re'sen yürütülmektedir.)" ibaresi yazılmıştır.

Kaldı ki, sadece müflis şirketin unvanı yazılmış olsa dahi, mahkemece dava bu sebeple reddedilmemeli, müflisin taraf ve dava ehliyeti olmakla birlikte sadece davayı takip yetkisi bulunmadığı gözetilerek, müflis şirket adına davayı takip yetkisine sahip olan iflas masası re'sen araştırılarak taraf teşkili sağlanmalıdır.

Bu durumda mahkemece, dava dilekçesinde davalı müflis şirketin iflas masasını temsil eden iflas dairesinin belirtilmiş olduğu da gözetilerek, dava dilekçesinin iflas masasını temsil eden iflas dairesine tebliği ile uyuşmazlığın esasının incelenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, gerekçeli karar başlığında müflis şirketin iflas masası temsilcisinin yazılmasına rağmen, yazılı şekilde yanılgılı gerekçeyle hüküm kurulması doğru olmamıştır..." Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 09/09/2015 tarihli 2015/5827 E. 2015/5714 K. sayılı kararı; "...Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre.

2004 sayılı Yasa'nın 235/2. maddesinde açıkça düzenlendiği üzere bu davanın masaya karşı açılması gerektiği, 6100 sayılı Yasa'nın 119. maddesi gereğince tarafların dava dilekçesinin zorunlu unsurlarından biri olduğu, davanın bu nedenle hasımsız olarak açılmasının yerinde olmadığı, sonradan hasma yönetilmesinin de ortada usulüne uygun olarak açılmış bir dava bulunmadığından mümkün olmadığı, gerekçesiyle, usulden reddine karar verilmiştir... Dava kayıt kabul davasıdır.

Bu tür davalar İİK'nın 235/2 maddesi uyarınca iflas masası aleyhine açılır. Davacı dilekçesinde; müflis ... A.Ş.'den alacaklı olduğuna, iflas dosyasının ise Merzifon İflas Müdürlüğü'nün ... sayılı iflas dosyası olduğunu belirtmiş olduğundan davacının kime karşı dava açtığı belirlidir.

Bu durumda, HMK 'nın 119/b ve 2 bendi ile 124/4 maddeleri nazara alınarak mahkemece Merzifon İflas Müdürlüğü'nün 2014/1 sayılı iflas dosyasında oluşan iflas masasına karşı davaya devam olunması gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davanın usulden reddine karar verilmesi doğru olmamıştır..." Emsal ilamlarda da ifade edildiği gibi müflis şirketin davalı olarak gösterilmesi yada hasımsız olarak davanın açılması, davanın reddi sebebi değildir.

Zira davacı tarafça, şirketin iflas ettiği ve iflas dosyası bildirilmiş olup davanın kime karşı yöneltildiği belli olduğundan, mahkemece dava dilekçesinin karşı tarafa tebliği sağlanarak inceleme ve değerlendirme yapılması gerekirken yukarıdaki gerekçeyle davanın usulden reddine karar verilmesi hatalıdır.

Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere. 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/837 E. 2024/1130 K. sayılı 21/11/2024 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Dosyanın,

Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,3-Davacı tarafça yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,5-Davacının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde,