İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 53. Hukuk Dairesi E.2022/1288 K.2026/235

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

I. DAVA/CEVAP

Davacı/karşı davalı vekili, taraflar arasında ... ... (28.03.2017), ... ... (19.09.2017) ve ... ...

(11.07.2017) şubelerine ilişkin mimari, dekorasyon, elektrik ve mekanik işlerin yapımına dair sözleşmeler akdedildiğini, bu kapsamda ... işlerinin bedelinin 257.757,00 TL + KDV olup %5 oranındaki 12.537,85 TL teminat kesintisi ile 16.590,26 TL + KDV tutarlı ek iş bedelinin ödenmediğini ve 23.07.2018 tarihli tespit raporunda davalıdan 29.128,11 TL alacaklı olduklarının saptandığını, ... işlerinin 200.000,00 TL bedelli olup bu işten de 10.546,25 TL teminat kesintisi ve 28.155,39 TL + KDV tutarlı ek iş bedelinin ödenmediğini ve aynı raporda davalıdan 38.701,64 TL alacaklı olduklarının tespit edildiğini,

... işlerinin 250.660,00 TL + KDV bedelli olup bu işten de %5 teminat kesintisinin ve 47.141,00 TL ek iş bedelinin ödenmediğini, davalının bu projeden yalnızca 118.311,52 TL + KDV ödeme yapıp geriye 177.467,28 TL (KDV dahil) borcunu ödemediğini, sonuç olarak davalının Tünel projesinden 224.608,28 TL (KDV dahil) borçlu olduğu, tüm işler kapsamında toplam 348.667,76 TL alacağın ödenmemesi üzerine İstanbul 32. İcra Dairesi’nin ...

E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, bu nedenle davalının itirazının iptaliyle takibin devamına, davalı adına kayıtlı araç, taşınmaz ve banka hesaplarına ihtiyati tedbir konulmasına, ayrıca alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı-karşı davacı vekili,müvekkili şirkete ait ..., ... ve ... şubelerindeki dekorasyon, mimari, elektrik ve mekanik işlerin yapılması için davacı ile sözleşmeler imzalandığını, ancak dosyaya sunulan belgeler ve yaptırılan tespitler neticesinde İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/549 D.İş dosyasında ... şubesinde davacıdan alacaklı olduklarının, İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/422 D.İş dosyasında ... şubesindeki eksik işler nedeniyle davacının borçlu olduğunun, yine İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/3455 D.İş dosyasında da davacının borçlu olduğunun tespit edildiğini,

davacının sözleşmeyle taahhüt ettiği işleri gereği gibi yapmadığını ve iddia edilen ek işler için müvekkilinden yazılı onay almadığını, bu nedenle asıl davanın reddi gerektiğini, davacının müvekkiline toplam 1.430.140,73 TL tutarında fatura kestiğini, ancak yapılan ölçümler sonucunda işlerin gerçek maliyetinin 1.255.355,95 TL olarak belirlendiğini, aradaki 174.784,78 TL fark için müvekkil şirketçe iade faturası düzenlendiğini, davacının kestiği faturalar kapsamında caride görünen 101.614,30 TL’lik kısmın fiili işler ile uyumsuzluğu nedeniyle ödenmediğini, bu bedel dışında müvekkili şirketin davacıdan 73.170,48 TL alacaklı olduğunu,

fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla asıl davanın reddiyle birlikte karşı dava yönünden anılan alacağın davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama, taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisine dayanan İstanbul 32. İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı icra takibine yönelik itirazın iptali davası ile buna karşılık davalı-karşı davacı tarafça ileri sürülen eksik iş ve fahiş fiyat iddialarına dayalı alacak isteminden oluşan karşı dava birlikte değerlendirilmiş olup, yapılan keşif, tanık beyanları, taraf defter ve kayıtları ile özellikle bilirkişi heyeti ek raporu nazara alındığında; davacı-karşı davalının sözleşme konusu mimari dekorasyon, elektrik ve mekanik tesisat işlerini sözleşme ve ekleri ile davalının talimatı doğrultusunda yerine getirdiği, bu işler için geçici kabul tutanakları bulunduğu ve sözleşmeler uyarınca yapılan işlerin KDV dahil 1.140.117,45 TL tutarında olduğu,

davalı-karşı davacı tarafından bu işler karşılığı 1.010.707,00 TL ödeme yapıldığı, bu suretle davacı-karşı davalının takip tarihi itibarıyla KDV dahil 129.410,45 TL tutarında bakiye alacaklı olduğu, işlemiş faize dair talebin dayanağının bulunmadığı, buna karşılık davalı-karşı davacının eksik iş ve fahiş fiyat iddialarına ilişkin ispat yükümlülüğünü yerine getiremediği, bu nedenle karşı davasının ispatlanamadığı, eldeki delil tespiti dosyaları, keşif ve bilirkişi raporları ile desteklenen bu tespitlere göre;

asıl davanın kısmen kabulü ile 129.410,45 TL alacağa yönelik itirazın iptaline, icra takibinin bu miktar yönünden devamına, fazlaya ilişkin istem ile icra inkar tazminatı talebinin reddine ve karşı davanın tümden reddine karar verilmiştir.

III. İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı/karşı davalı vekili istinafında, İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2021/424 K. sayılı dosyasında hüküm kurarken 06/04/2021 tarihli bilirkişi ek raporunu esas aldığı ve tarafça ileri sürülen itirazların gözardı edildiği, ... Projesi yönünden ilave işlerin sözleşme gereği bedel içinde kabul edilmesine rağmen mimari hizmet ve projelendirme bedelinin bu kapsama girmediği halde dikkate alınmadığı, ...

Projesi yönünden karşılaştırmalı ve seçenekli hesaplama yapılması gerekirken yoklukta icra edilen keşif raporunun esas alındığı, ... Projesi’nde İstanbul 10. Sulh Hukuk Mahkemesi 2018/89 D.iş dosyasının dikkate alınmaması sebebiyle müvekkilin 221.032,95 TL tutarındaki alacağının gözetilmediği, ...

Kayseri ve Karabük Depoları’nda 35.499,22 TL teminat kesintisinin iade edilmesi gerekirken rapora yansıtılmadığı, ayrıca keşif sırasında dinlenen tanığın beyanlarıyla müvekkil şirketin ilave işleri karşı tarafın bilgisi ve onayı dışında yapmadığının ve eserin örtülü olarak kabul edildiğinin sabit olduğu halde bu beyanlara da itibar edilmediği, TBK 477/1 hükmü gereği eserin açık veya örtülü kabulünden sonra yüklenicinin sorumluluğunun sona erdiği, dolayısıyla ayıplı ifa iddiasına dayalı taleplerin ileri sürülemeyeceği halde bu hususların gözetilmemesinin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, yerel mahkeme kararının kaldırılması talep edilmiştir.

Davalı/karşı davacı vekili istinafında, taraflar arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca yapılması kararlaştırılan mimari dekorasyon, elektrik tesisatı, mekanik tesisat, paslanmaz mutfak ekipmanları, inşaat işleri ve elektrik imalatlarının bedelleri ile miktarlarının ayrı ayrı belirlenmiş olmasına rağmen yapılan kontrollerde işlerin bir kısmının eksik bir kısmının hiç yapılmadığının ve ayrıca sözleşmedeki birim fiyatlarla gerçek piyasa fiyatları arasında fahiş fark bulunduğunun tespit edildiği,

sözleşmelerde öngörülen geçici ve kesin kabul işlemleri tamamlanmadan davalı şirketin borç doğmayacağı ve fazla ödemeler bakımından iade yükümlülüğünün yükleniciye ait olduğunun düzenlendiği, Yargıtay içtihatlarında da teslim ve kabul şartlarının gerçekleşmesinin alacak doğumu için zorunlu olduğunun açıkça belirtildiği, farklı işyerleri (..., ...

Caddebostan, Kayseri ve Karabük depoları) için açılan değişik iş dosyalarında yapılan tespitlerde davacının işleri eksik ve hatalı ifa ettiğinin, fahiş fiyat farkı uyguladığının ve davalıya borçlu olduğunun ortaya konulduğu, ancak bilirkişi raporlarında mükerrer faturaların, yanlış ölçümlerin, fazla hesaplamaların ve onaysız ilave işler yönünden yapılan itirazların dikkate alınmadığı, sözleşmelerde açıkça işveren onayına bağlanan ilave işlerin usule aykırı biçimde davacı lehine kabul edildiği, tüm tespitler birlikte değerlendirildiğinde davacının davalıya borçlu olmadığı,

aksine davalının alacaklı olduğu halde yerel mahkemenin eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile asıl davayı kabul, karşı davayı ise reddettiği ileri sürülerek, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

IV. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı/karşı davalı yüklenici, davalı/karşı davacı iş sahibidir.

Davacı/karşı davalı vekili, taraflar arasında ..., Bebek ve Caddebostan şubelerine ilişkin mimari, dekorasyon, elektrik ve mekanik işlerin yapımına dair sözleşmeler bulunduğunu, sözleşme kapsamındaki işlere rağmen teminat kesintileri ve ek iş bedellerinin ödenmediğini ileri sürerek başlatılan icra takip dosyasına yapılan itirazın iptalini talep etmiştir.

Davalı/karşı davacı vekili ise işlerin eksik ve sözleşmeye aykırı yapıldığını, bazı bedellerin fahiş olduğunu ve davacının fazla fatura düzenlediğini ileri sürerek karşı dava ile alacak talebinde bulunmuştur.

Mahkemece, yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda davacının sözleşme kapsamındaki işleri yerine getirdiği, davalının eksik iş ve fahiş fiyat iddialarını ispatlayamadığı, davacının takip tarihi itibarıyla 129.410,45 TL bakiye alacaklı olduğu gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, bu tutar yönünden itirazın iptaline ve takibin devamına, karşı davanın ise reddine karar verilmiştir.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge, tanık beyanları ve toplanan deliller değerlendirilerek, taraf itirazları da alınan ek rapor ile karşılanarak, yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, tarafların ileri sürdüğü istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla mahkemece verilen karar doğru olmuş ve tarafların istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılan istinaf incelemesi sonucunda, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre, mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, taraf vekillerinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.