İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2017/1241 K.2018/1315

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili, dava dilekçesinde özetle; davalılardan ... Sigorta A.Ş.nezdinde trafik sigortalı, davalı .... Sigorta A.Ş.nezdinde de kasko sigortalı bulunan davalı ...'nun sürücüsü, davalı ....'in de maliki bulunduğu aracın; yaya konumunda olan destek ...'na kusurlu şekilde çarpması sonucunda, 16/12/2012 tarihinde meydana gelen trafik kazasında desteğin hayatını kaybettiğini belirterek (belirsiz alacak) maddi ve manevi tazminat isteğinde bulunmuştur.

Davalılar, davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.

Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %20 oranında, yaya destek ...'nun da %80 oranında kusurlu olduğu benimsenmek suretiyle,hükme esas alınan hesap bilirkişisi raporu doğrultusunda davalılar ... ve ...Sigorta A.Ş'ye yönelik olarak açılan maddi tazminat davasının kabulüne, davalılar ...ile ...'ya yönelik olarak açılan manevi tazminat davasının ise kısmen kabulü ile davacı anne ..... için 8.000,00-TL, davacı çocuk ... için 4.000,00-TL ve davacı kardeşler olan diğer davacıların her biri için ayrı ayrı 1.000,00-TL manevi tazminatın davalı gerçek kişilerden tahsiline, fazlaya ilişen isteğin reddine ve aracın kasko sigortacısı olduğu anlaşılan davalı ... Sigorta A.Ş'ye yönelik olan davanın reddine karar verilmiştir.

Karara karşı, davacılar vekili ile davalı ... Sigorta A.Ş.vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Davacılar vekilinin istinaf nedenleri; tazminatların hesaplanmasında dikkate alınan kusur oranı ile gelirin hatalı belirlendiği, takdir edilen manevi tazminatların da ölenin çok genç oluşu, davacıların duyduğu acının büyüklüğü gözetildiğinde yetersiz olduğu ve ayrıca zarara neden olan aracın kasko sigortacısı olan... Sigorta A.Ş'ye yönelik olarak açılan davanın reddine karar verilmesinin isabetsiz bulunduğuna ilişkindir.

Davalı ... Sigorta A.Ş.vekilinin istinaf nedenleri ise; vekil edeni şirket aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat davalarının reddedilmesine rağmen, vekalet ücreti takdir edilmemiş olmasının ve aksine davacı taraf lehine hükmedilen vekalet ücretlerinden de sorumlu tutuldukları anlamına gelecek şekilde hüküm tesis edilmiş olmasının hatalı bulunduğuna yöneliktir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.

İstinaf edenlerin sıfatı, istinafların kapsam ve nedenleriyle sınırlı olmak kaydıyla yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda;

1-Dava dilekçesindeki açıklamalara göre, dava belirsiz alacak davası olarak açılmış olup, yargılama sırasında ATK İstanbul Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen 13/11/2015 günlü raporda sürücü ....'nun %20 oranında, yaya Mehmet Değirmencioğlu'nun da %80 oranında kusurlu oldukları belirlenmiştir. Rapor davacılar vekiline tebliğ edilmiş, davacılar vekilince mahkemeye sunulan 21/12/2015 günlü rapora itiraz dilekçesinde, belirlenen oranların hatalı olduğu ileri sürülmüş ise de; hükme esas alınan rapordaki belirlemelerin neden hatalı olduğu konusunda somut bir itiraz ileri sürülmemiş ve yeniden rapor temini istenilmemiştir.

Davacılar uğradıkları destek zararının ne olacağına ilişkin olarak düzenlenen 19/09/2016 günlü hesap raporunda da davacı tarafın bilgi ve belge ibraz etmediğinden bahisle, asgari ücret baz alınarak tazminat hesaplaması yapılmıştır. Rapor, davacı tarafa tebliğ edilmiş, davacılar vekilince rapordaki gelire ilişkin saptamaya herhangi bir itiraz ileri sürülmeksizin ve yeniden rapor temini istenilmeksizin, rapor doğrultusunda bedel arttırımı yapılmıştır.

Kaldı ki dosyada mevcut olan ve müteveffanın en son çalıştığı iş yerinden alınan cevaba göre, gelir asgari ücrettir. Bu durumda, mahkemece konusunda uzman olan kişilerce düzenlenen olaya ve dosya kapsamına uygun denetlenebilir gerekçeler içeren 13/11/2015 günlü kusur raporunun ve 19/09/2016 günlü hesap raporunun hükme esas alınmasında herhangi bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

2-Dosya kapsamından,... plaka sayılı aracın ... nolu Birleşik Paket Sigorta Poliçesi ve 201733928 nolu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile davalı ...Sigorta A.Ş.nezdinde sigortalı olduğu anlaşılmaktadır. Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesinin düzenlenme tarihinin 07/06/2015 olması nedeniyle, 16/12/2012 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklanan zararların teminat altına almadığı belirgindir.

Ne var ki, bilirkişilerce poliçe nosu yazılırken belirtilen (3) sayısının bu poliçenin üç kez yenilendiği anlamına geleceği, bu durumda söz konusu poliçenin evveliyatı itibariyle manevi tazminat talepleri bakımından kazayı teminat altına alabileceği açıklanmıştır. 201733928 (3) nolu poliçeye konu araç 2013 model Renault Sembol Touch 1,5 DCI 90 cinsi bir araç olup, dava konusu kazayı yapan araç ise Dacia marka bir araçtır.

Kazaya karışan Dacia marka aracın davalı sigorta şirketi nezdinde kaza tarihi itibariyle sigortalı olduğu ileri sürülüp kanıtlanamadığına göre, araç plakalarının aynı olması kazaya karışan aracın yenileme olsa dahi 201733928 (3) nolu poliçenin konusunu oluşturan araç olduğu anlamına gelmeyeceğinden ve 200882786 nolu poliçenin de 04/06/2012 tarihinden itibaren zeyilname ile iptal edildiği belirlendiğine göre, 06/12/2012 tarihinde meydana gelen kazayı teminat altına almayacağı açıktır.

Bu nedenle mahkemece, .... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğuna gidilmemesi doğru olmaktadır.

3- Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56/1. maddesine göre, hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi tazminat adı ile hak sahibi yararına takdir edeceği para tutarı, adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir.

O halde, tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden; hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Dava konusu olayda zararlandırıcı eylemin tarihi, olayın meydana geliş şekli, müteveffanın kusur oranı, paranın alım gücü, davacıların ölenle yakınlık durumları, yaşları, tarafların dosyaya yansıyan sosyal ve ekonomik durumları dikkate alındığında, ölümle sonuçlanan taksirli eylem nedeniyle hüküm altına alınan manevi tazminat miktarının yukarıda açıklanan ilkelere ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesinde düzenlenen takdir hakkının kullanmasına ilişkin kurala uygun bulunmakta olup; davacılar vekilinin yukarıda bentler halinde açıklanan nedenlerle tüm istinaf itirazlarının HMK.m.353/1/b/1 hükmü uyarınca esastan reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

4-Davacı ... Sigorta A.Ş.vekilinin istinaf itirazlarına gelince; dava dilekçesindeki ve bedel arttırım dilekçesindeki ifadeler dikkate alındığında herhangi bir ayrım yapılmaksızın, davanın hem maddi hem de manevi tazminata ilişkin olarak davalı .... Sigorta A.Ş'ye yöneltildiği ve adı geçen davalıya yönelik davanın redle sonuçlandığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, AAÜT'nin 10/3 maddesindeki düzenleme dikkate alınarak, davalı ....

Sigorta şirketi vekili yararına ayrı ayrı maktu ret vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken, bunun yapılmamış olması ve ayrıca ... Sigorta A.Ş'ye yönelik davanın reddedilmiş olmasına rağmen, davacılar yararına hükmedilen vekalet ücretlerinden diğer davalılarla birlikte sorumlu olduğu gibi bir anlam çıkacak şekilde hüküm tesis edilmiş olması da isabetsizdir. Ne var ki, bu yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davalı ......

Sigorta A.Ş vekilinin bu yönleri amaçlayan istinaf itirazlarının kabulü ile HMK.m.353/1-b/2 hükmü uyarınca istinaf yasa yoluna başvurulmayarak, taraflar bakımından usuli kazanılmış hak oluşturan hususlar ile ret edilen istinaf itirazları da gözetilerek düzeltilmek suretiyle yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.