İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2020/1505 K.2020/3381

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, ... plakalı araca; ... plakalı okul servisinin 23.06.2018 tarihinde Şile Caddesi üzerinde çarpması ile meydana gelen trafik kazası neticesinde ... plakalı okul servisi içerisinde yolcu olan müvekkili ...ın yaralandığını, kazada kusurlu olan aracın sahibi olan ... meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, araç sürücüleri hakkında ceza soruşturmasının başlatıldığını, davalı ...nin cezalandırılmasını talep ettiklerini, Beykoz 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2019/136 E. Sayılı dosyası ile yargılamanın devam ettiğini ve bu dosyadaki bilirkişi raporunda ... plakalı aracın sürücüsü olan ...’nin asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini,

kazaya konu araç ... sigorta tarafından sigortalı olduğunu ve sigorta poliçesi kapsamında kazaya ilişkin zararın giderilmesi amacıyla sigorta şirketine başvurulduğunu, müvekkil hesabına 17.05.2019 tarihinde 29.524,40 TL eksik ödeme yapıldığını, meydana gelen kaza öncesi kusurlu ve hukuka aykırı talimat verdiğinden dolayı davalının sorumluluğunun bulunduğunu, kazaya ilişkin müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, sigorta şirketi tarafından eksik ödeme yapıldığını, müvekkilin maluliyetinden kaynaklı tam tazminat miktarının mahkemece tespiti ve davalıdan tazminini istediklerini,

yine mahkemenin 2019/230 E. Sayılı Dosyası İle birleştirilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahmilini talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda mahkemece “ Tüm dosya kapsamından; dava arabuluculuğa el verişli olmakla beraber dava şartı arabuluculuk kapsamında kalabilmesi için uyuşmazlık konusunun para alacağının ödenmesine ilişkin olması ve talep sonucunun tazminat veya alacağa ilişkin olması ya da her ikisini birlikte içermesi gerekir.

TTK nun 5/A maddesindeki düzenleme ile talep sonucuna değil dava konusuna açıkça vurgu yapılarak dava konusunun bir miktar paranın ödenmesi olması şartı aranmış olduğu, tazminat davasının dava şartı arabuluculuk kapsamında kaldığının kabulü gerekmiştir.

Bu hali ile davacı yanın arabuluculuğa başvurmadan doğrudan dava açtığı, dava konusu tazminat talebi bakımından zorunlu arabuluculuğun söz konusu olduğu, birleştirme talep edilen dosyada ve iş bu dosyada davalı yönünden arabuluculuğa başvurulmadığından dava şartının gerçekleşmediği, bu hususun da hakim tarafından re'sen gözetilmesi gereken ve eksikliği giderilemeyecek bir konu olduğu,

6100 sayılı HMK 114/2 maddesi gereğince özel kanunlardaki dava şartlarının da incelenmesi gerekeceğinden HMK 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.” gerekçesiyle davanın göreve ilişkin dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi tarafından verilen karar karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekilinin istinaf sebepleri “ davadan önce arabuluculuğa başvurulduğu ve dava şartının gerçekleştiği halde mahkemenin aksine karar vermiş olmasıdır.

Somut dava, davacının yolcu olarak bulunduğu ... plakalı okul servisi ile davalının sürücüsü olduğu ... plakalı aracın 23.06.2018 tarihinde çarpışması ile meydana gelen trafik kazası neticesinde ... plakalı okul servisi içerisinde yolcu olan davacı ...ın yaralandığı, kazada kusurlu olan aracın sahibi olan ... meydana gelen zarardan sorumlu olduğu,

Beykoz 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2019/136 E. Sayılı dosyası ile yargılamanın devam ettiğini ve bu dosyadaki bilirkişi raporunda ... plakalı aracın sürücüsü olan ...’nin asli kusurlu olduğunun tespit edildiği iddiasıyla HMK 107. maddesi uyanrınca belirsiz alacak davası olarak şimdilik 1.000,00 TL tazminatın tahsili ve önce açılan dava ile birleştirilmesi talebi ile iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Mahkemenin arabuluculuk dava şartı eksikliğinden usulden ret kararı verebilmesi için öncelikle görevli olması gereklidir. Göreve ilişkin dava şartı her zaman öncelikle ve mahkeme kendiliğinden incelenmelidir. Davada ticaret mahkemesinin görevli olabilmesi için uyuşmazlığın TTK 4. maddesinde belirtilen mutlak ticari davalardan olması veya davanın her iki tarafının da tacir olması ve uyuşmazlığın da ticari işletmeleri ile ilgili olması gerekir.

Davada ZMMS sigortacısı taraf değildir. Bu nedenle TTK 4. madde anlamında davanın mutlak ticari dava olarak kabul edilemez. Her ne kadar davalı limited şirket ve bu nedenle tacir ise de davacı gerçek kişi olup, davalıya ait araç içinde bulunduğu göz önüne alındığında, davanın nispi olarak da ticari dava olması mümkün bulunmamaktadır. Dava ticari dava olmadığından Asliye Hukuk Mahkemesi görevlidir.

Dolayısı ile ilk derece mahkemesinin davaya bakmaya görevli olduğunu kabul ile bir başka dava şartı eksikliği nedeniyle davanın reddine karar verilmesi isabetli olmamıştır. Varılan sonuç itibariyle davacı vekilinin arabuluculuk dava şartına ilişkin istinaf başvurusunun incelenmesine gerek görülmemiştir. Hal böyle olunca ilk derece mahkemesinin kararının HMK 353/1-a/3. maddesi gereğince kaldırılmasına dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.