İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/461 K.2024/824

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketi nezdinde ZMM sigortalı bulunan ... plaka sayılı aracın sebebiyet verdiği 25/08/2018 günlü trafik kazasında, vekil edenine ait sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı yabancı plakalı aracın hasarlanarak,

değer kaybına uğradığını ve talep konusu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün asli kusurlu bulunduğunu, bu nedenle kazadan sonra davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulmuş ise de müvekkiline sadece 326,36-EURO karşılığında tazminat ödemesi yapıldığını, ancak yapılan bu ödemenin gerçek zararı karşılamadığını, zira vekil edeninin ikamet ettiği Almanya'da bulunan yetkili bilirkişilik bürosunda yaptırılan inceleme neticesinde düzenlenen 04/09/2018 günlü ekspertiz raporundan da anlaşılacağı üzere; aracın onarım giderinin 4.293,48-EURO olduğu beyanla;

fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla hasar bedeli olan 4.293,48-EURO'dan yapılan ödemenin düşülmesiyle kalan 3.967,12-EURO onarım gideri ile 200,00-EURO değer kaybı zararına karşılık olmak üzere toplam 4.167,12-EURO'nun kısmi ödeme tarihi olan 04/12/2018 tarihinden itibaren 3098 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca işletilecek faiziyle birlikte ve fiili ödeme günündeki Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak TL karşılığı olarak davalıdan tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiş;

ayrıca Almanya'da yaptırılan ekspertiz incelemesi için yapılmak zorunda kalınan 698,53-EURO'nun da yargılama giderine eklenerek davalıdan alınmasını istemiştir. Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, iddia, savunma, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek.

"25.08.2018 günü saat 15.30 sıralarında davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçeli ... plaka sayılı otonun sürücüsü ... yönetimindeki araç ile Pendik Dalayoba mevkiinde Ankara asfaltını takiben seyrederken, tali yoldan çıkma teşebbüsündeki araca yol vermek için durup geri hareket ettiğinde arkasında durmakta olan davacı ... yönetimindeki ... plaka sayılı otoya çarparak davacı aracının hasar görmesine neden olmuştur.

Karayolları Trafik Kanununun Araç Manevralarını Düzenleyen Kurallar ile ilgili 67.maddesi ilgili bentleri gereği, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçeli aracın sürücüsü ...'ün belirtilen kurallara uymadan hareket ederek, seyri sırasında durmasından sonra arkasını dikkatlice kontrol etmeden geri hareket etiğinden, böylece arkasında duran araca çarptığından, davacının aracında meydana gelen hasarın oluşunda tamamen kusurlu olduğu, davacı ...'ün önünde duran davalı aracının arkasında emniyetli bir şekilde durduğundan, bu aracın geri hareketi ile meydana gelen olayda kusuru görülmediği,

kazayı önlemek için alabileceği tedbirin bulunmadığı, Dosyada mübrez hasarlı aracın fotoğrafları incelendiğinde, hasarlı parçaların belirtildiği gibi onarım için değiştirilmesine gerek olmadığı, tespit edilen hasar nedeni ile piyasa değeri 13.500.-Euro olan araç için 4.293,48 Euro onarım masrafı yapılmasının yerinde olmadığı, nitekim dosya içinde tespit edildiği gibi onarımın yapıldığını gösteren fatura bulunmadığı, ön paneled görülen hafif hasarın nedeni ile yapılmaıs gerken parça değişikliği giderinin 546,67 Euro olduğu, diğer hasarların parça değişimine gerek olmadan onarımı mümkün olduğu,

yapılan boya ve onarım işçiliklerinin de ekspertiz raporunda belirtildiği gibi 713.-Euro ile birlikte toplam hasar onarım bedelinin 546,67 + 713,00 = 1.259,67 Euro olduğu, Davacı tarafından ekspertiz ücreti olarak 530.-Euro = 3.211,80 TL (eksper diğer masrafları ile birlikte 698,53 Euro = 4.233,10 TL) ödenmiş olup Hazine Müsteşarlığı tarifesine göre yurt içindeki ekspertiz ücretinin 181,71 TL olduğu hususları dosya kapsamında alınan bilimsel veri ve içeriğe sahip, denetime elverişli olduğu anlaşılan bilirkişi teknik heyet raporuyla da sabittir.

Mahkememizce yapılan tüm yargılamalar neticesinde, Davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçeli aracın sürücüsü ... olayda % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu davacı ... olayda kusursuz olduğu anlaşılmakla, davacının talep edebileceği hasar onarım bedelinin 1.133,31.-Euro olduğu, Hazine Müsteşarlığı tarifesine göre talep edebilebileceği yurt içindeki ekspertiz ücretinin 181,7.-TL olacağı hususunda mahkememize tam kanaat geldiğinden, kaldı ki aksinin davalı tarafından ispatlanamadığı anlaşılmakla;

ve bu haliyle hüküm kurmaya elverişli nitelikteki teknik bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile 1.133,31.-EURO tazminat bedelinin 04/12/2018 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi uyarınca işleyecek faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 181,71.-TL ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle;

-Davanın KISMEN KABULÜ ile , -1.133,31.-EURO tazminat bedelinin 04/12/2018 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi uyarınca işleyecek faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -181,71.-TL ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İstinaf nedenleri; vekil edeni Almanya'da ikamet etmekte olup, daimi olarak orada yaşadığından uğradığı zararın Almanya'daki piyasa koşullarına göre belirlenmesi gerekirken, Türkiye şartlarına göre düzenlendiği anlaşılan hatalı ve yetersiz bilirkişi raporuna göre karar verilmiş olmasının hatalı olduğu, kabule göre de araçta meydana gelen hasar bedelinin tespiti amacıyla yaptırılan ekspertiz incelemesi için vekil edenince 530,00-EURO ekspertiz ücreti ödendiği belirlendiği halde, yurt içindeki ekspertiz ücreti olan 181,71-TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesinin isabetsiz olduğu hususlarına yöneliktir.

Dava; trafik kazası neticesinde meydana gelen araç hasarından kaynaklı maddi tazminat isteğine ilişkin olup; yabancı plakalı araçlarda onarım, aracın kayıtlı olduğu ülkede yapılmışsa zarar bu ülkede katlanılan giderlere göre belirlenmelidir. Hasar gören yabancı plakalı aracın ülkemizde tamir ettirilmesi zorunluluğu yoktur. Hasarlı hali ile yurt dışına çıkıp orada tamir ettirilmesi durumunda o ülkedeki onarım giderlerinin esas alınması gerekir.

Yabancı para cinsinden yapılan harcamalar, yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görür.

Yine davacı tarafça Almanya'da yapılan ekspertiz masrafının karar tarihindeki döviz kuru üzerinden TL. karşılığının yargılama giderine eklenerek davanın kabul-red oranına göre taraflar arasında paylaştırılması gerekir.Ne var ki davalı taraf, davacı aracında meydana gelen gerçek zarardan sorumlu olup, davacının uğradığı gerçek zararın ne olduğunu kanıtlamakla yükümlüdür.

Bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde; davacı ...'ün, Almanya'da çalışmakta ve yaşamakta olduğu, Türkiye'de geçici olarak bulunduğu sırada meydana gelen kazada kendisine ait Alman plakalı aracın hasarlandığı, kaza tarihinden 10 gün sonra, aracın kayıtlı olduğu ülkede yaptırılan ekspertiz incelemesinde araçta 4.293,48-EURO hasar tespit edildiği ve davacı tarafça 530,00- Euro eksper masrafı ödendiği, rizikonun davalı sigorta şirketine ihbarı üzerine de davalı sigortacı tarafından dava açılmadan önce 04/12/2018 tarihinde 326,36-Euro tazminat ödemesi yapıldığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup;

yargılama sırasında temin edilen 22/09/2020 günlü bilirkişi raporunda.

Almanya'da yaptırılan ekspertiz incelemesine ilişkin rapor ile dosya içerisinde mevcut hasarlı araç fotoğrafları karşılaştırılarak davacı tarafından hasar bedeli talep edilen yabancı plakalı aracın, 2011 model ... marka ... tipinde 111.465 km yol yapmış bir oto olduğu, dosya içerisindeki hasarlı aracın fotoğrafları incelendiği hasarlı araçların belirtildiği gibi onarılması için değiştirilmesine gerek olmadığı, davacının dayanağını oluşturan ekspertiz raporunda tespit edilen hasar bedelinin piyasa değeri 13.500,00-Euro olan bir araç için yerinde olmadığı,

nitekim dosya içerisinde tespit edildiği gibi onarımın yapıldığını gösterir bir fatura da bulunmadığı, aracın ön panelinde görülen hafif hasar nedeniyle yapılması gereken parça değişikliği giderinin 546,67-Euro olduğu, diğer hasarların parça değişimine gerek olmaksızın onarılabileceği, yapılan boya ve onarım işçiliklerinin de ekspertiz raporunda olduğu gibi 713,00-Euro bulunduğu, bu durumda araç hasar onarım bedelinin toplam 1.259,67-Euro olacağı, buna değer kaybı olan 200,00-Euro'da eklendiğinde, davacının toplam zarar miktarının 1.459,67-Euro bulunduğu,

bu miktardan daha önce ödenen 326,36-Euro düşüldüğünde davacı tarafça ödenmesi gereken tutarın 1.131,00-Euro olacağının açıklandığı ve mahkemece bu raporun hükme esas alındığı görülmüştür.

1-Hal böyle olunca, her ne kadar davacı tarafça uğranıldığı iddia edilen zarar miktarının 4.293,48-Euro olduğuna ilişkin ekspertiz raporu ibraz edilmiş ise de; aracın gerçekte bu bedelle onarıldığını gösterir herhangi bir fatura ibraz edilmediği (-istinaf aşaması dahil) gözetildiğinde, aracın talep edilen bedel karşılığında onarıldığının ve bu miktarda yabancı para cinsinden harcama yapıldığının kanıtlanabildiğinden söz edilemeyeceğine göre; mahkemece talep konusu kazadan sonra çekilen hasarlı araç fotoğrafları, aracın cinsi, modeli, km'si, piyasa değeri dikkate alınarak,

araçta oluşan gerçek zarar miktarının ne olduğunu ve bu zararın giderilmesi için EURO cinsinden ne kadar harcama yapılacağını belirleyen somut olayın özelliklerine uygun denetlenebilir gerekçeler içeren bilirkişi raporunun hükme esas alınması suretiyle yazılı biçim ve şekilde karar verilmiş olmasında herhangi bir isabetsizlik tespit edilemediğinden, davacı vekilinin araç hasar bedeline ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

2-Davacı vekilinin ekspertiz ücretine ilişkin istinaf itirazlarına gelince; az yukarıda da açıklandığı üzere, davacı tarafından Almanya'da yaptırılan ekspertiz incelemesi için 530,00-Euro harcama yapıldığı sabit olmakla; yargılama gideri niteliğinde olan bu harcamanın davanın kabul ve ret oranı gözetilerek davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirme sonucunda ülkemizdeki şartlara göre belirlenen ekspertiz ücretinin davalıdan tahsili yönünde hüküm tesis edilmesi doğru olmamıştır.(-Bkz.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/3828 Esas - 2015/12514 Karar sayılı ilamı) Ancak bu yanılgının giderilmesi, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davacı vekilinin ekspertiz ücretine yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesince verilen kararın HMK'nın 353/1-b/2 hükmü uyarınca kaldırılmasına ve istinaf yasa yoluna başvuru konusu yapılmayan hususlar ile reddedilen istinaf itirazları nedeniyle, taraflar yararına oluşan usulü kazanılmış haklar gözetilerek,

hükmün diğer bölümlerine dokunulmaksızın sadece ekspertiz ücretine ilişkin hüküm bölümünün davacı taraf yararına düzeltilmesi suretiyle yeniden esas hakkında hüküm tesis edilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki biçimde hüküm tesis edilmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1-İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/01/2021 tarih ve 2018/1376 Esas-2021/24 Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun yukarıdaki (2) nolu bentte gösterilen nedenlerle KABULÜNE, öteki istinaf itirazlarının ise (1) nolu bentte açıklanan sebeplerle REDDİNE, a-)İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından peşin olarak yatırıldığı anlaşılan 59,30-TL maktu istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde davacıya iadesine, b-)İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,

c-)İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan diğer yargılama giderlerinin takdiren üzerinde bırakılmasına, 2-)İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/01/2021 tarih ve 2018/1376 Esas-2021/24 Karar sayılı kararının HMK.m.

353/1-b/2 hükmü uyarınca KALDIRILMASINA, a-)Davanın KISMEN KABULÜ ile, -1.133,31.-EURO tazminat bedelinin 04/12/2018 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi uyarınca işleyecek faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -530,00-Euro ekspertiz ücretinin davanın kabul ve ret oranına göre belirlenen 143,10-Euro'luk kısmının yargılama gideri olarak fiili ödeme tarihindeki T.C.

Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, -Fazlaya ilişkin istemin reddine, b-)481,55.-TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 431,26.-TL harcın düşümü ile kalan 50,29.-TLbakiye harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, c-) 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ç-)4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,